Panchakosha: గురుదేవ్ పంచకోశ ధ్యానం: శ్రీ శ్రీ రవిశంకర్ మార్గదర్శకత్వం
గురుదేవ్ శ్రీ శ్రీ రవిశంకర్ మార్గదర్శకత్వంలో పంచకోశ ధ్యానం శరీరం, శ్వాస, ఆలోచనలు, మనస్సు, భావనలపై దృష్టి సారించి విశ్రాంతినిస్తుంది. పరిసర శబ్దాలను అంగీకరిస్తూ, శ్వాసను గమనిస్తూ, శరీరాన్ని గౌరవిస్తూ, మానసిక సామరస్యాన్ని పెంపొందించుకోవడానికి ఇది ఒక అద్భుతమైన సాధనం. ఈ ధ్యానం ఒత్తిడి లేని జీవనానికి మార్గం సుగమం చేస్తుంది.
Updated on: Dec 19, 2025 | 5:56 PM
గురుదేవ్ శ్రీ శ్రీ రవిశంకర్ గారు ప్రపంచ ప్రఖ్యాతి పొందిన మానవతావాది, ఆధ్యాత్మిక వేత్త. శాంతి, మానవ విలువల రాయబారి. ఆయన తన జీవితం, సేవా ద్వారా, ఒత్తిడి లేని, హింస లేని ప్రపంచం అనే తన దృష్టితో ప్రపంచవ్యాప్తంగా లక్షలాది మందికి స్ఫూర్తినిచ్చారు. గురుదేవ్ ది ఆర్ట్ ఆఫ్ లివింగ్ అనే లాభాపేక్షలేని సంస్థను స్థాపించారు. ఇది ఒత్తిడి-నిర్వహణ, సేవా కార్యక్రమాలలో నిమగ్నమై ఉంది. ఆయన రూపొందించిన కార్యక్రమాలు ప్రజలను లోతైన, ఆనందకరమైన జీవితాన్ని గడపడానికి పద్ధతులు, సాధనాలతో శక్తినిస్తాయి. ఈ పంచకోశ మార్గదర్శక ధ్యానం అటువంటి ఒక శక్తివంతమైన సాధనం. ఈ ధ్యానం మన అంతర్గత ఐదు పొరలను (పంచకోశలను) స్పృశిస్తూ, శరీరం, మనస్సు మధ్య సామరస్యాన్ని పెంపొందించడానికి తోడ్పడుతుంది.
ధ్యానం ప్రారంభించేందుకు, సౌకర్యవంతంగా కూర్చొని, వెన్నెముక నిటారుగా ఉంచి, శరీరాన్ని పూర్తిగా విశ్రాంతిగా ఉంచాలి. దీర్ఘమైన శ్వాసను తీసుకొని నెమ్మదిగా వదలాలి. ఇలా రెండు సార్లు చేయడం ద్వారా శరీరానికి లోతైన విశ్రాంతి లభిస్తుంది. మన పరిసరాల్లో వినిపించే అన్ని శబ్దాలను శ్రద్ధగా విని, వాటిని అంగీకరించాలి. ఈ క్షణంలో చుట్టూ ఉన్న వాతావరణంతో సామరస్యంగా ఉండటం ముఖ్యం. శ్వాసను తీసుకునేటప్పుడు శరీరంలో శక్తి నిండినట్లు, వదిలేటప్పుడు విశ్రాంతి లభించినట్లు గమనించాలి. మన శరీరం యొక్క బరువును గుర్తు చేసుకోవాలి, అది 50 కిలోలు కావచ్చు, 60 కిలోలు కావచ్చు లేదా 70 కిలోలు కావచ్చు. ఆ బరువంతా మీరు కూర్చున్న చోట విశ్రాంతిగా ఉంచాలి. ముఖంలో చిరునవ్వుతో మరోసారి శ్వాసం తీసుకొని, శ్వాస వదులుతూ ముఖంలోని కండరాలను మరింత విశ్రాంతిగా ఉంచాలి. మన శరీరం ప్రకృతి, భగవంతుడు ప్రసాదించిన ఒక అందమైన బహుమానమని గమనించి, దానిని గౌరవించాలి, ఆదరించాలి. మన శ్వాస శరీరంలోనికి వెళ్లి బయటికి వస్తూ మనల్ని జీవించి ఉంచుతుందని గమనించాలి. ఈ శ్వాసకు మనం చాలా రుణపడి ఉన్నాం. చిరునవ్వుతో మనం పిల్చే ప్రతి శ్వాసను గమనించాలి. శ్వాసను పిల్చి, వదులుతూ విశ్రాంతిని పొందాలి. మన ఆలోచనలను గమనిస్తూ, అవి మంచివి కావచ్చు లేదా చెడువి కావచ్చు, వాటిని యథాతథంగా అంగీకరించాలి. మన మనసులను లేదా చైతన్యాన్ని పరిశీలించాలి. శరీరం ఒక దీపపు బత్తి లాంటిది అయితే, దానిపై వెలిగే జ్యోతి లాంటిదే మన మనస్సు. మన శరీర చుట్టూ ఉన్న మన మనస్సును గమనించాలి. మనలోని భావనలను, అవి సుఖమైనవి కావచ్చు లేదా అసుఖమైనవి కావచ్చు, వాటిని యథాతథంగా అంగీకరించాలి. చివరగా, “ఓం లోకాః సమస్తాః సుఖినో భవంతు” (అన్ని లోకాలలోని జీవులు సుఖంగా ఉండాలి) అని ఉచ్ఛరించి, “ఓం శాంతి శాంతి శాంతిః” అని మూడు సార్లు పలకాలి. నెమ్మదిగా, నెమ్మదిగా మీ శరీరాన్ని, వాతావరణాన్ని గమనిస్తూ అతి నెమ్మదిగా కళ్లు తెరవాలి. ఈ ధ్యాన అభ్యాసం వ్యక్తిగత శ్రేయస్సు, మానసిక స్పష్టత, అంతర్గత శాంతిని పెంపొందించడానికి గురుదేవ్ శ్రీ శ్రీ రవిశంకర్ అందించిన ఒక అమూల్యమైన బహుమతి.
