‘ప్రజాసేవ నుంచి దేశసేవ’ వరకు.. 25 ఏళ్ల మోదీ పాలన! భారత్ తలరాతను మార్చిన సాహసోపేత సంస్కరణలివే
2001 అక్టోబర్ 7న గుజరాత్ ముఖ్యమంత్రిగా బాధ్యతలు చేపట్టిన నరేంద్ర మోదీ.. 25 ఏళ్ల రాజకీయ ప్రయాణం దేశ రాజకీయాల్లో ప్రత్యేక అధ్యాయంగా నిలిచింది. గుజరాత్ పాలన నుంచి 2014లో ప్రధానమంత్రి పదవి వరకు సాగిన ఆయన ప్రయాణంలో వైబ్రంట్ గుజరాత్, జామ్ త్రయం, డిజిటల్ చెల్లింపులు, మౌలిక వసతులు, జీ20 వంటి అంశాలు కీలకంగా నిలిచాయి. ఒక సాధారణ బూత్ స్థాయి కార్యకర్త నుంచి మొదలై, దేశ అత్యున్నత పదవి అయిన ప్రధానమంత్రి పీఠం వరకు నరేంద్ర మోదీ సాగించిన ప్రయాణంలో ఎలాంటి సాహసోపేత సంస్కరణలు తీసుకున్నారో ఈ కథనంలో తెలుసుకుందాం..

భారత రాజకీయ చరిత్రలో ఒక సరికొత్త శకం.. ఒక సాధారణ బూత్ స్థాయి కార్యకర్త నుంచి మొదలై, దేశ అత్యున్నత పదవి అయిన ప్రధానమంత్రి పీఠం వరకు నరేంద్ర మోదీ సాగించిన ప్రయాణం ఎవరికైనా ఒక అద్భుతమైన స్ఫూర్తిదాయక గాథ.. సరిగ్గా 25 సంవత్సరాల క్రితం, అంటే అక్టోబర్ 7, 2001న గుజరాత్ ముఖ్యమంత్రిగా ఆయన తొలిసారి బాధ్యతలు స్వీకరించారు. అప్పటి నుండి నేటి వరకు, సరిగ్గా పావు శతాబ్దం పాటు ఆయన పరిపాలన సుదీర్ఘంగా సాగుతోంది.
ఈ 25 ఏళ్ల ప్రయాణం కేవలం ఒక వ్యక్తి విజయగాథ కాదు, ఇది ఒక దేశం తన తలరాతను ఎలా మార్చుకుందో తెలిపే సాక్ష్యం. ‘జన్ సేవా నుంచి రాష్ట్ర్ సేవ’ వైపు దేశాన్ని నడిపించిన నరేంద్ర మోదీ ప్రయాణంలో అసలు ఏం జరిగింది? ఆయన అనుసరించిన ‘రీఫామ్, పెర్ఫార్మ్, ట్రాన్స్ఫార్మ్’ (Reform, Perform, Transform) సిద్ధాంతం దేశాన్ని సమూలంగా మార్చి వేసింది.
2001 అక్టోబర్ 7వ తేదీన గుజరాత్లో భారీ భూకంపం (Bhuj Earthquake) సృష్టించిన బీభత్సం నుంచి ఆ రాష్ట్రం కోలుకుంటున్న తరుణంలో నరేంద్ర మోదీ గుజరాత్ ముఖ్యమంత్రిగా ప్రమాణ స్వీకారం చేశారు. ఆనాడు కష్టాల్లో ఉన్న రాష్ట్రాన్ని కేవలం పునర్నిర్మించడమే కాకుండా, భవిష్యత్తులో ఎటువంటి విపత్తునైనా ఎదుర్కొనేలా ‘రెసిలియెంట్’ (Resilient) వ్యవస్థను తయారుచేశారు.
2003లో ఆయన ప్రారంభించిన ‘వైబ్రెంట్ గుజరాత్’ (Vibrant Gujarat) సమ్మిట్ ఆ రాష్ట్ర రూపురేఖలను పూర్తిగా మార్చివేసింది. దేశ విదేశాల నుంచి పెట్టుబడులు వచ్చేలా చేసి, గుజరాత్ను ఒక పారిశ్రామిక కేంద్రంగా మార్చారు. అలాగే గ్రామాల్లో విద్యుత్ సమస్యను పరిష్కరించడానికి ‘జ్యోతిగ్రామ్ యోజన’ ద్వారా వ్యవసాయానికి, గృహాలకు వేర్వేరుగా విద్యుత్ సరఫరాను అందించి విప్లవాత్మక మార్పు తెచ్చారు. గుజరాత్లో ఆయన ప్రవేశపెట్టిన ఈ పాలనా నమూనానే (Governance Model) ఆ తర్వాత కాలంలో దేశవ్యాప్తంగా అమలు చేయడానికి బలమైన పునాదిగా మారింది.
2014లో దేశ ప్రధానిగా బాధ్యతలు చేపట్టిన నాటి నుంచి నరేంద్ర మోదీ నాయకత్వంలో భారతదేశం ఆర్థికంగా సరికొత్త మైలురాళ్లను అందుకుంటోంది. ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఆర్ధిక మాంద్యం, భౌగోళిక రాజకీయ ఉద్రిక్తతలు ఉన్నప్పటికీ, భారత్ స్థిరమైన వృద్ధిని కనబరుస్తోంది.
ఆర్థిక వృద్ధి (GDP Growth):
2026-27 ఆర్థిక సంవత్సరం తొలి త్రైమాసికంలో భారత్ ఏకంగా 7.8 శాతం జీడీపీ వృద్ధిని నమోదు చేసింది. ముడి చమురు ధరలు బ్యారెల్కు 100 డాలర్లు దాటినప్పటికీ, ద్రవ్యోల్బణాన్ని 5 శాతం లోపే నియంత్రించడంలో ప్రభుత్వం సఫలమైంది.
మూలధన వ్యయం (Capital Expenditure):
2014-15లో రూ. 2 లక్షల కోట్లుగా ఉన్న మూలధన వ్యయాన్ని, 2026-27 బడ్జెట్ నాటికి ఏకంగా రూ. 12.2 లక్షల కోట్లకు పెంచారు. అదే సమయంలో ద్రవ్య లోటును (Fiscal Deficit) 9.2 శాతం నుంచి 4.3 శాతానికి తగ్గించడం విశేషం.
జామ్ త్రయం (JAM Trinity – Jan Dhan, Aadhaar, Mobile):
డీబీటీ (Direct Benefit Transfer) ద్వారా సంక్షేమ పథకాలు నేరుగా పేదల ఖాతాల్లోకి చేరేలా చేయడంలో జాం త్రయం కీలక పాత్ర పోషించింది. దీని ఆధారంగానే నేడు ప్రపంచ డిజిటల్ చెల్లింపులలో భారత్ అగ్రగామిగా నిలిచింది. 2025-26 ఆర్థిక సంవత్సరంలో ప్రపంచవ్యాప్త రియల్ టైమ్ పేమెంట్స్లో దాదాపు 49 శాతం వాటాను మన యూపీఐ (UPI) దక్కించుకుంది. దీని ద్వారా రూ. 314 లక్షల కోట్ల లావాదేవీలు జరిగాయి.
భారతదేశంలో మౌలిక వసతుల కల్పన గత దశాబ్ద కాలంలో వేగవంతమైంది. నేషనల్ హైవేల (National Highways) నిర్మాణం 2013-14లో రోజుకు కేవలం 12 కిలోమీటర్లు ఉండగా, 2025 నాటికి అది రోజుకు 34 కిలోమీటర్లకు పెరిగింది.
ఇక సాంకేతిక రంగంలో భారత్ సాధించిన మరో అద్భుతమైన విజయం ‘సెమీకండక్టర్లు’ (Semiconductors). 2021లో దేశంలో ఒక్క కమర్షియల్ చిప్ ప్లాంట్ కూడా లేదు. కానీ 2026 నాటికి ఏకంగా 12 ప్లాంట్లకు ఆమోదం లభించగా, ఇప్పటికే 5 ప్లాంట్లు ఉత్పత్తిని ప్రారంభించాయి. దేశవ్యాప్తంగా ఉన్న ఇంజనీరింగ్ విద్యార్థులు ఇప్పుడు సొంతంగా చిప్స్ను డిజైన్ చేసే స్థాయికి భారత్ చేరుకుంది.
కేవలం దేశీయంగానే కాకుండా, అంతర్జాతీయ స్థాయిలో భారత్ తన గళాన్ని బలంగా వినిపించడంలో ప్రధాని మోదీ అనుసరించిన విదేశాంగ విధానం ప్రధాన కారణం.
బ్రిక్స్ సమ్మిట్ (BRICS Summit 2026):
న్యూఢిల్లీ వేదికగా జరిగిన బ్రిక్స్ శిఖరాగ్ర సదస్సులో ప్రపంచ దేశాల మధ్య విభేదాలు ఉన్నప్పటికీ, భారత్ చొరవతో అరుదైన ఏకాభిప్రాయం కుదిరింది. అభివృద్ధి చెందుతున్న దేశాల (Global South) సంక్షేమం కోసం న్యూ డెవలప్మెంట్ బ్యాంక్ నిధులను పెంచడం, వాతావరణ మార్పుల నివారణకు ముందస్తు హెచ్చరిక వ్యవస్థలను ప్రవేశపెట్టడం వంటి నిర్ణయాలు తీసుకున్నారు.
వ్యాక్సిన్ మైత్రి (Vaccine Maitri):
కోవిడ్ మహమ్మారి సమయంలో ఏ దేశమూ సహాయం చేయడానికి ముందుకు రాని తరుణంలో, ‘వ్యాక్సిన్ మైత్రి’ ద్వారా ప్రపంచ దేశాలకు వ్యాక్సిన్లను అందించి భారత్ ఫస్ట్ రెస్పాండర్గా నిలిచింది.
జీ-20 ప్రెసిడెన్సీ (G20 Presidency):
2023లో భారత్ అధ్యక్షతన జరిగిన జీ-20 సదస్సులో ‘వసుదైవ కుటుంబకమ్’ (ప్రపంచం ఒకే కుటుంబం) నినాదంతో పాటు, ‘ఇది యుద్ధ యుగం కాదు’ అనే స్పష్టమైన సందేశాన్ని ప్రధాని మోదీ ప్రపంచానికి ఇచ్చారు.
ఇండో-పసిఫిక్ ప్రాంతంలో భారత్ పాత్ర కేవలం రక్షణకే పరిమితం కాలేదు. 2015లో ప్రధాని మోదీ ప్రతిపాదించిన SAGAR (Security and Growth for All in the Region) భావన నేడు MAHASAGAR స్థాయికి విస్తరించింది.
2015లో నేపాల్లో భూకంపం సంభవించినా, 2022లో శ్రీలంక ఆర్థిక సంక్షోభంలో చిక్కుకున్నా, టర్కీ-సిరియా భూకంప సహాయక చర్యల కోసం ‘ఆపరేషన్ దోస్త్’ (Operation Dost) చేపట్టినా… భారత్ ఎప్పుడూ ముందుండి సహాయం అందించింది.
ఉక్రెయిన్ యుద్ధ సమయంలో ‘ఆపరేషన్ గంగా’, సుడాన్ సంక్షోభంలో ‘ఆపరేషన్ కావేరి’, తాలిబాన్ల ఆక్రమణ సమయంలో కాబూల్ నుంచి భారతీయులను రక్షించడానికి చేపట్టిన ఆపరేషన్లు… విదేశాల్లో ఏ ఒక్క భారతీయుడు ఇబ్బంది పడకూడదనే ప్రధాని మోదీ సంకల్పానికి నిదర్శనం.
నరేంద్ర మోదీ నాయకత్వంలో గడిచిన ఈ 25 ఏళ్ల ప్రయాణం ఒక విషయాన్ని స్పష్టం చేస్తోంది. కఠినమైన నిర్ణయాలు తీసుకోవడానికి వెనుకాడకపోవడం, దేశ ప్రయోజనాలే సర్వప్రథమం అనే భావనతో ముందుకు వెళ్లడం వల్లనే భారత్ నేడు ప్రపంచ వేదికపై అగ్రగామిగా నిలబడగలిగింది.
‘జన్ సేవా’ను ‘రాష్ట్ర సేవా’గా మార్చి, దాదాపు 150 కోట్ల మంది భారతీయులను కలుపుకుంటూ 2047 నాటికి ‘వికసిత్ భారత్’ (Viksit Bharat) సాధనే లక్ష్యంగా అడుగులు పడుతున్నాయి.
