Navratri: నవరాత్రుల్లో జుట్టు, గడ్డం, గోళ్లు ఎందుకు కత్తిరించకూడదంటారు? అసలు కారణం ఇదే!
Navratri Rules Telugu: నవరాత్రుల్లో జుట్టు, గడ్డం, మీసాలు, గోళ్లు కత్తిరించకూడదనే సంప్రదాయం ఎందుకు వచ్చింది? దీని వెనుక ఉన్న ఆధ్యాత్మిక విశ్వాసాలు, ఆచరణాత్మక కారణాలు ఏమిటి? ఈ నియమం ఉపవాసం చేసేవారికేనా? చేయని వారికి ఉండదా? పూర్తి వివరాలు ఇప్పుడు తెలుసుకుందాం.
Updated on: Oct 08, 2026 | 4:38 PM
Navratri: హిందూ సంప్రదాయంలో దుర్గాదేవి ఆరాధనకు నవరాత్రులకు ఎంతో ప్రత్యేకమైన స్థానం ఉంది. తొమ్మిది రోజుల పాటు జరిగే ఈ పర్వదినాల్లో దుర్గాదేవి తొమ్మిది రూపాలను భక్తిశ్రద్ధలతో పూజిస్తారు. భక్తులు ఉపవాసాలు పాటిస్తూ, అమ్మవారిని ఆరాధించడం, ధ్యానం చేయడం, జపం చేయడం వంటి ఆధ్యాత్మిక కార్యక్రమాల్లో పాల్గొంటారు. 2026లో శారద నవరాత్రులు అక్టోబర్ 11, ఆదివారం నుంచి ప్రారంభమవుతాయి. నవరాత్రుల సమయంలో పూజ, ఉపవాసాలకు సంబంధించి కొన్ని ప్రత్యేక నియమాలను పాటించడం ఆనవాయితీగా వస్తోంది. ఈ తొమ్మిది రోజులూ సాత్విక ఆహారం తీసుకోవడం, మనస్సును ప్రశాంతంగా ఉంచుకోవడం, శరీర శుభ్రతను పాటించడం, చెడు ఆలోచనలు, అలవాట్లకు దూరంగా ఉండటం వంటి నియమాలను అనేక మంది భక్తులు పాటిస్తారు.
అదే విధంగా నవరాత్రుల సమయంలో జుట్టు, గడ్డం, మీసాలు లేదా గోళ్లు కత్తిరించకూడదనే సంప్రదాయం కూడా కొన్ని ప్రాంతాల్లో కనిపిస్తుంది. అసలు ఈ నమ్మకం వెనుక కారణం ఏమిటి? ఇది అందరూ తప్పనిసరిగా పాటించాల్సిన నియమమా? లేక ఉపవాసం చేసేవారికే వర్తిస్తుందా? ఇప్పుడు తెలుసుకుందాం.
ఆత్మనిగ్రహానికి ప్రతీక
నవరాత్రులను ఆధ్యాత్మిక సాధన, ఆత్మనిగ్రహం, క్రమశిక్షణకు సంబంధించిన కాలంగా భావిస్తారు. ఈ సమయంలో భక్తులు తమ దృష్టిని బాహ్య అలంకరణలపై కాకుండా దేవతా ఆరాధన, జపం, ధ్యానం, భక్తిపై కేంద్రీకరించాలని సంప్రదాయ విశ్వాసం. జుట్టు, గడ్డం, గోళ్లు కత్తిరించకుండా ఉండటం కూడా కొందరి దృష్టిలో ఆత్మనిగ్రహం, నిరాడంబరతకు ప్రతీకగా భావిస్తారు. అంటే బాహ్య రూపం కంటే ఆధ్యాత్మిక సాధనకు ప్రాధాన్యత ఇవ్వాలనే భావన ఇందులో కనిపిస్తుంది.
ధ్యానం, ఆధ్యాత్మిక సాధనపై దృష్టి
నవరాత్రుల్లో ఉపవాసం, జపం, ధ్యానం, పూజ వంటి ఆధ్యాత్మిక కార్యక్రమాలకు ఎక్కువ సమయం కేటాయిస్తారు. అందువల్ల శరీర అలంకరణకు సంబంధించిన పనులను తగ్గించుకుని, మనస్సును ఆధ్యాత్మిక సాధన వైపు మళ్లించుకోవడం సంప్రదాయంగా ఏర్పడిందని కొందరు భావిస్తారు.
శక్తి సమతుల్యతపై విశ్వాసం
కొన్ని యోగ, ఆధ్యాత్మిక సంప్రదాయాల్లో జుట్టు, గోళ్లకు శరీరంలోని జీవశక్తితో సంబంధం ఉందనే విశ్వాసాలు ఉన్నాయి. నవరాత్రులు దేవీ ఉపాసనకు అత్యంత పవిత్రమైన కాలమని భావించే నేపథ్యంలో, ఈ సమయంలో శరీరంలో ఎలాంటి మార్పులు చేయకుండా ఉండటం మంచిదనే ఆధ్యాత్మిక నమ్మకం కూడా ప్రచారంలో ఉంది.
పవిత్రత, క్రమశిక్షణకు ప్రాధాన్యత
నవరాత్రి ఉపవాస సమయంలో భక్తులు ఆహార నియమాలతో పాటు శరీర, మనస్సు శుద్ధికి కూడా ప్రాధాన్యత ఇస్తారు. సాత్విక ఆహారం తీసుకోవడం, కోపం, చెడు ఆలోచనలు, అనవసర అలవాట్లకు దూరంగా ఉండటం వంటి నియమాలను పాటిస్తారు. జుట్టు, గడ్డం, గోళ్లు కత్తిరించకుండా ఉండటాన్ని కూడా కొందరు ఈ క్రమశిక్షణలో భాగంగా చూస్తారు. ముఖ్యంగా దీక్షతో నవరాత్రి వ్రతం చేసేవారు ఇలాంటి నియమాలను మరింత కఠినంగా పాటించే సంప్రదాయం ఉంది.
పాతకాలపు ఆచరణాత్మక కారణాలు కూడా ఉన్నాయా?
ఈ సంప్రదాయానికి పాతకాలపు ఆచరణాత్మక కారణాలను కూడా కొందరు వివరిస్తారు. గతంలో నేటిలా ఆధునిక ట్రిమ్మర్లు, రేజర్లు, శుభ్రమైన సెలూన్లు అందుబాటులో ఉండేవి కావు. జుట్టు లేదా గోళ్లు కత్తిరించేటప్పుడు చిన్న గాయాలు అయ్యే అవకాశం ఉండేది. సరైన పరిశుభ్రత పాటించకపోతే ఇన్ఫెక్షన్లు వచ్చే ప్రమాదం కూడా ఉండేది. అందువల్ల ప్రత్యేక పూజలు, ఉపవాసాలు జరిగే కాలంలో ఇలాంటి పనులను వాయిదా వేయడం ఒక ఆచారంగా ఏర్పడి ఉండవచ్చని కొందరు అభిప్రాయపడుతున్నారు.
ఉపవాసం చేయని వారు జుట్టు కత్తిరించుకోవచ్చా?
ఇది చాలా మందికి వచ్చే సందేహం. సాధారణంగా నవరాత్రుల్లో జుట్టు లేదా గోళ్లు కత్తిరించకూడదనే నియమం అందరికీ తప్పనిసరి అనే ఏకరీతి నియమం లేదు. ఇది కుటుంబ ఆచారం, ప్రాంతీయ సంప్రదాయం, వ్యక్తిగత విశ్వాసం ఆధారంగా మారవచ్చు. ఉపవాసం లేదా దీక్ష తీసుకున్న భక్తులు తమ గురువులు, కుటుంబ పెద్దలు లేదా అనుసరిస్తున్న సంప్రదాయం ప్రకారం ఈ నియమాన్ని పాటించవచ్చు. అదే సమయంలో ఉపవాసం చేయని వారు సాధారణ దినచర్యను కొనసాగిస్తూ అవసరమైతే జుట్టు, గడ్డం లేదా గోళ్లు కత్తిరించుకోవచ్చు.
ఉద్యోగం, వ్యక్తిగత పరిశుభ్రత, ఆరోగ్యం లేదా ఇతర అవసరాల కారణంగా జుట్టు కత్తిరించుకోవడం లేదా షేవ్ చేసుకోవాల్సి వచ్చినా దీనిని తప్పుగా భావించాల్సిన అవసరం లేదు. ముఖ్యంగా పోలీసు, సైన్యం వంటి ఉద్యోగాల్లో ఉన్నవారికి వృత్తిపరమైన అవసరాలు ఉంటే వాటిని పాటించడం సహజమే.
(Disclaimer: నవరాత్రుల్లో జుట్టు, గడ్డం, మీసాలు, గోళ్లు కత్తిరించకూడదనే ఆచారం ప్రధానంగా సంప్రదాయం, భక్తి, ఆత్మనిగ్రహానికి సంబంధించిన విశ్వాసం. అన్ని ప్రాంతాల్లో, అన్ని కుటుంబాల్లో ఇదే నియమం ఉండదు. కాబట్టి దీనిని అందరూ తప్పనిసరిగా పాటించాల్సిన మతపరమైన ఆదేశంగా కాకుండా, తమ కుటుంబ లేదా ప్రాంతీయ సంప్రదాయం ప్రకారం పాటించే ఆచారంగా చూడటం సముచితం.)
