Budget 2026: బడ్జెట్‌లో ప్రస్తావించే ఈ పదాల గురించి మీకు తెలుసా? వాటి అర్థం ఏంటి?

Union Budget 2026: 2026 కేంద్ర బడ్జెట్ సమయం దగ్గర పడుతోంది. దేశం కళ్ళు మళ్ళీ ఆర్థిక మంత్రి నిర్మలా సీతారామన్ బడ్జెట్ ప్రసంగంపై కేంద్రీకృతమై ఉన్నాయి. పార్లమెంట్ బడ్జెట్ సమావేశాలు జనవరి 28 నుండి ప్రారంభం కానున్నాయి. ఫిబ్రవరి 1న..

Budget

Subhash Goud |
Updated on: Jan 24, 2026 | 2:17 PM

Budget 2026: బడ్జెట్‌ అంటే ఎన్నో ఉంటాయి. వాటిని అర్థం చేసుకోవడం చాలా ముఖ్యం. 2026 బడ్జెట్‌కు ముందు సామాన్యులు బడ్జెట్ భాషను అర్థం చేసుకోవడం అవసరం. కేంద్ర బడ్జెట్‌లో ఇలాంటి అనేక పదాలు ఉపయోగిస్తుంటారు. ఈ పదాలు చాలా మందికి తెలియకపోవచ్చు. అవేంటో తెలుసుకుందాం..

2026 కేంద్ర బడ్జెట్ సమయం దగ్గర పడుతోంది. దేశం కళ్ళు మళ్ళీ ఆర్థిక మంత్రి నిర్మలా సీతారామన్ బడ్జెట్ ప్రసంగంపై కేంద్రీకృతమై ఉన్నాయి. పార్లమెంట్ బడ్జెట్ సమావేశాలు జనవరి 28 నుండి ప్రారంభం కానున్నాయి. ఫిబ్రవరి 1న సమర్పించనున్న బడ్జెట్‌లో ప్రభుత్వం తన ఆదాయం, వ్యయాల పూర్తి వివరాలను అందిస్తుంది. కానీ బడ్జెట్ ప్రసంగంలో సామాన్యులను గందరగోళపరిచే పదాలు చాలా ఉన్నాయి. ఈ పదాల అర్థాన్ని అర్థం చేసుకుంటే బడ్జెట్ అర్థం చేసుకోవడం సులభం అవుతుంది.

ఇది కూడా చదవండి: Gold Reserves: భూగర్భంలో అతిపెద్ద బంగారు నిధి.. 3400 టన్నుల గోల్డ్‌ గుర్తింపు!

ఇవి కూడా చదవండి

ఆర్థిక సంవత్సరం అంటే ఏమిటి?

ప్రభుత్వం తన ఖర్చులు, ఆదాయాల ఖాతాలను ఉంచే కాలం ఇది. భారతదేశంలో ఆర్థిక సంవత్సరం ఏప్రిల్ 1 నుండి ప్రారంభమై మరుసటి సంవత్సరం మార్చి 31న ముగుస్తుంది. దీనిని ఆర్థిక సంవత్సరం అంటారు. బడ్జెట్‌లో చేర్చిన అన్ని పథకాల గణాంకాలను ఈ కాలానికి అనుగుణంగా చేస్తారు.

ప్రత్యక్ష పన్ను అంటే ఏమిటి?

ప్రత్యక్ష పన్ను అనేది ఒక వ్యక్తి ప్రభుత్వానికి నేరుగా చెల్లించే పన్ను. ఈ పన్నును మరెవరికీ బదిలీ చేయలేము. ఆదాయపు పన్ను, కార్పొరేట్ పన్ను దీనికి ప్రధాన ఉదాహరణలు. మీ ఆదాయం ఎంత ఎక్కువగా ఉంటే, మీ ప్రత్యక్ష పన్ను భారం అంత ఎక్కువగా ఉంటుంది.

పరోక్ష పన్ను అంటే ఏమిటి?

పరోక్ష పన్ను అంటే మనం ప్రభుత్వానికి నేరుగా చెల్లించని పన్ను. ఈ పన్ను వస్తువులు లేదా సేవల ధరతో ముడిపడి ఉంటుంది. దీనికి GST అతిపెద్ద ఉదాహరణ. దుకాణదారుడు లేదా సేవా ప్రదాత ఈ పన్నును ప్రభుత్వంపై విధిస్తారు. కానీ నిజమైన భారం వినియోగదారుడిపైనే పడుతుంది.

ఆర్థిక లోటు ఎందుకు ముఖ్యమైనది?

ప్రభుత్వ ఆదాయం, వ్యయం మధ్య వ్యత్యాసాన్ని ద్రవ్య లోటు అంటారు. ప్రభుత్వ ఆదాయం వ్యయం కంటే తక్కువగా ఉన్నప్పుడు, ద్రవ్య లోటు పెరుగుతుంది. ఈ సంఖ్య దేశ ఆర్థిక ఆరోగ్యానికి సూచిక. ప్రభుత్వం బడ్జెట్‌లో దీనిని నియంత్రించడానికి ప్రయత్నిస్తుంది.

GDP అంటే ఏమిటి?

GDP అంటే స్థూల దేశీయోత్పత్తి. ఇది ఒక దేశంలో ఒక సంవత్సరంలో ఉత్పత్తి చేసిన అన్ని వస్తువులు, సేవల మొత్తం విలువ. ఇది దేశ ఆర్థిక బలాన్ని చూపుతుంది. బడ్జెట్ ప్రణాళికల వృద్ధి రేటు, ప్రభావాన్ని GDP ఆధారంగా అర్థం చేసుకుంటారు.