అన్‌సీజన్‌లోనూ ఆంధ్రాలో ద్రాక్ష సాగు.. అదిరే ఆదాయం..

సాధారణంగా ద్రాక్ష సాగు అంటే ఒక నిర్దిష్ట సీజన్‌లో పంట కోసి మార్కెట్‌కు తరలించడం అలవాటు. కానీ అనంతపురం జిల్లా, రాప్తాడు మండలం, రామనేపల్లి గ్రామానికి చెందిన రైతు కృష్ణారెడ్డి అందుకు భిన్నంగా ఆలోచించి ద్రాక్ష సాగులో కొత్త అధ్యాయం సృష్టించారు. 40 ఏళ్ల అనుభవాన్ని ఆధునిక సాగు ప్రణాళికతో మేళవించి, అన్-సీజన్‌లోనూ ద్రాక్ష పండిస్తూ అధిక లాభాలు గడిస్తున్నారు. ఆయన మాస్టర్ ప్లాన్ 8 ఎకరాల్లో విడతలవారీగా దిగుబడి వచ్చేలా రూపకల్పన చేయడం విశేషం. వ్యవసాయమే జీవనాధారంగా చేసుకున్న కృష్ణారెడ్డి గతంలో వేరుశెనగ, టమాటా వంటి పంటలను సాగు చేశారు. అయితే, కాలక్రమేణా ద్రాక్ష సాగుపై పూర్తిస్థాయిలో దృష్టి సారించి, తన అనుభవంతో అనేక కొత్త పద్ధతులను అనుసరించడం ప్రారంభించారు. మార్కెట్ ధరలు సరిగా లభించకపోవడం, కూలీల కొరత వంటి సమస్యలు ఇతర పంటలలో ఎదుర్కొని, ద్రాక్షను లాభసాటిగా మార్చాలని నిర్ణయించుకున్నారు.

వ్యూహాత్మక సాగు విధానం: విడతలవారీ దిగుబడి

కృష్ణారెడ్డి ఆలోచన ప్రకారం, సీజన్‌లోనే కాదు అన్-సీజన్‌లోనూ ద్రాక్షను పండించి మంచి ధరను అందుకోవచ్చు. ప్రస్తుతం ఆయనకు రెండు ఎకరాల్లో ద్రాక్ష సాగులో ఉంది. దీనికి అదనంగా, 2025 ఫిబ్రవరిలో మరో ఆరు ఎకరాల్లో “దిల్ కుష్” రకం మొక్కలను నాటారు. దీంతో మొత్తం ఎనిమిది ఎకరాల్లో ద్రాక్ష సాగు విస్తరించింది. ఇక్కడే కృష్ణారెడ్డి సాగు వ్యూహం ప్రత్యేకంగా నిలుస్తుంది. ఎనిమిది ఎకరాల్లో పంట ఒకేసారి చేతికి వచ్చేలా కాకుండా, విడతలవారీగా దిగుబడి వచ్చేలా ప్రణాళికాబద్ధంగా సాగు చేశారు. ఒక రెండు ఎకరాల్లో దిగుబడి పూర్తయ్యే సమయానికి, మరో రెండు ఎకరాల్లో పంట కోతకు సిద్ధమయ్యేలా రూపొందించారు. ఇది మార్కెట్‌లో ధరల హెచ్చుతగ్గుల ప్రభావం నుంచి రైతును రక్షించి, అధిక ధర ఉన్నప్పుడు పంటను విక్రయించుకునే అవకాశాన్ని కల్పిస్తుంది.

సాగు ఖర్చులు, దిగుబడి, లాభాలు

ద్రాక్ష తోట ఏర్పాటుకు ఎకరానికి సుమారు ఐదు లక్షల రూపాయల వరకు ఖర్చు అవుతుందని కృష్ణారెడ్డి తెలిపారు. ఇందులో పందిరి, మొక్కలు నాటడం వంటివి ఉంటాయి. చిక్‌బళ్లాపూర్ నుంచి తెచ్చిన దిల్ కుష్ రకం మొక్క ఒక్కంటికి 150 రూపాయలు ఖర్చు అయ్యింది. మొక్కలు నాటిన 16-18 నెలల్లో పంట చేతికి వస్తుందని, 2025 ఫిబ్రవరిలో నాటిన మొక్కలు 2026 జనవరి నాటికి కటింగ్ చేసుకోవడానికి సిద్ధమవుతాయని ఆయన వివరించారు. పంటకు మామూలు పశువుల ఎరువు, ఆముదం చెక్క, పొటాష్ వంటి ఎరువులను ఉపయోగిస్తారు. ఎనిమిది ఎకరాలకు 100 మూటల ఆముదం చెక్క, 20 మూటల పొటాష్ వేశారు. తెగుళ్ల నివారణకు బుడ్డ పురుగుల కోసం క్లోరోపైరిపాస్, త్రిప్స్ వంటి వాటికి మందులు పిచికారీ చేస్తారు. వాతావరణ పరిస్థితులను గమనిస్తూ, తోటను నిరంతరం పర్యవేక్షిస్తూ తెగుళ్లు, చీడపీడలు రాకుండా జాగ్రత్తలు తీసుకుంటే ద్రాక్ష సాగులో మంచి ఫలితాలు సాధించవచ్చని ఆయన చెప్పారు. పోయినసారి ఒక ముక్కాలు ఎకరంలో 50 టన్నుల పంట పండిందని, 40 రూపాయల ధర వచ్చినా దాదాపు 20 లక్షల రూపాయల ఆదాయం వచ్చిందని కృష్ణారెడ్డి ఉదాహరణగా చెప్పారు. ప్రస్తుతం మార్కెట్‌లో 50 నుంచి 60 రూపాయల వరకు ధర పలుకుతోంది. ద్రాక్షకు కూలీల ఖర్చు ఎక్కువైనా, సరైన ప్రణాళికతో సాగు చేస్తే లాభాలు బాగా ఉంటాయని ఆయన అభిప్రాయం.

మార్కెటింగ్, భవిష్యత్ ప్రణాళికలు

గతంలో అనంతపురంలోనే వ్యాపారస్తులు ఉండేవారని, ఇప్పుడు కర్ణాటక వ్యాపారులు వచ్చి పంటను కొనుగోలు చేస్తున్నారని, 20 రోజులలోపు డబ్బులు ఖాతాల్లో జమ చేస్తున్నారని కృష్ణారెడ్డి తెలిపారు. ఇది రైతులకు చాలా సౌలభ్యాన్ని కల్పిస్తుంది. విడతలవారీ కోత పద్ధతి వల్ల మార్కెట్ ధరలు తగ్గినప్పుడు నిల్వ చేసుకునే అవకాశం, కూలీల కొరతను సమర్థవంతంగా నిర్వహించడం వంటి ప్రయోజనాలు ఉన్నాయి. ఒక ప్లాట్‌లో పంట కోత అయిపోగానే, కూలీలు మరో ప్లాట్‌కు వెళ్లి పని చేయగలరు. టమోటా వంటి ఇతర పంటలకు మార్కెట్ లేని పరిస్థితులలో ద్రాక్ష సాగు ఒక మంచి ప్రత్యామ్నాయంగా నిలుస్తోంది. డ్రిప్ ఇరిగేషన్, బూమ్ స్ప్రేయర్లు వంటి ఆధునిక సాంకేతిక పరిజ్ఞానాన్ని కూడా ఆయన వినియోగిస్తున్నారు, ఇది శ్రమను తగ్గించి ఉత్పాదకతను పెంచుతుంది. కృష్ణారెడ్డి ద్రాక్షతోట కేవలం పంటను పండించడం మాత్రమే కాదు, ఎప్పుడు పండించాలి, ఎప్పుడు మార్కెట్‌కు తీసుకెళ్లాలి, ఎలా మంచి ధర పొందాలి అన్నది కూడా రైతు గనుక ఆలోచిస్తే వ్యవసాయం మరింత లాభసాటిగా మారుతుందని చెప్పడానికి ఓ చక్కటి ఉదాహరణ. సరైన అవగాహన, ప్రణాళిక ఉంటే ద్రాక్ష సాగులో ఎలాంటి ఇబ్బందులు ఉండవని ఆయన స్పష్టం చేశారు.