AQI
TV9 Network
User
Sign In

By signing in or creating an account, you agree with Associated Broadcasting Company's Terms & Conditions and Privacy Policy.

ఈ ప్రపంచంలో అమ్మను మించిన యోధులు ఎవరూ లేరు.. 3 నెలల పాటు చెట్టు తొర్రలో బందీగా తల్లి పక్షి

తన గుడ్లను, పిల్లలను కాపాడుకోవడానికి తల్లి హార్న్‌బిల్‌ పక్షి చెట్టు తొర్రలోకి వెళ్లి, ప్రవేశ ద్వారాన్ని దాదాపుగా మూసేసుకుంటుంది. బయట ఉండే తండ్రి పక్షి మాత్రం ఆహారం సేకరించి చిన్న సందు ద్వారా అందిస్తూ ఉంటుంది. కొన్ని హార్న్‌బిల్‌ జాతుల్లో నెలల పాటు సాగే ఈ సంతానోత్పత్తి ప్రక్రియ ప్రకృతిలోనే అత్యంత ఆసక్తికరమైన ఘట్టాల్లో ఒకటి.

ఈ ప్రపంచంలో అమ్మను మించిన యోధులు ఎవరూ లేరు.. 3 నెలల పాటు చెట్టు తొర్రలో బందీగా తల్లి పక్షి
Hornbill Nesting
Ram Naramaneni
|

Updated on: Nov 16, 2026 | 4:44 PM

Share

అడవిలో తన పిల్లలను, గుడ్లను రక్షించుకోవడానికి ఓ తల్లి పక్షి తనంతట తానుగా చెట్టు తొర్రలోకి వెళ్లి, ప్రవేశద్వారాన్ని దాదాపుగా మూసేసుకుంటుందంటే నమ్మగలరా? బయటకు రావడానికి వీల్లేకుండా చిన్న సందు మాత్రమే ఉంచుకుని, లోపలే గుడ్లను పొదిగి పిల్లలను సంరక్షిస్తుంది. ఈ సమయంలో బయట ఉండే తండ్రి పక్షి కుటుంబానికి ఆహారం అందించే బాధ్యతను తీసుకుంటుంది. వినడానికి సినిమా కథలా ఉన్నా.. హార్న్‌బిల్‌ పక్షుల సంతానోత్పత్తిలో కనిపించే అద్భుతమైన ప్రకృతి దృశ్యం ఇది. కొన్ని జాతుల్లో ఈ ప్రక్రియ మూడు నుంచి నాలుగు నెలల వరకు కొనసాగుతుంది. మరి ఈ పక్షుల ప్రత్యేకత ఏమిటి? అడవుల మనుగడలో వీటి పాత్ర ఎంత కీలకం? తెలుసుకుందాం.

ప్రత్యేకమైన రూపం.. ముక్కుపై కొమ్ము వెనుక రహస్యం

హార్న్‌బిల్‌ పక్షులు వాటి పెద్ద ముక్కు, దాని పైన ఉండే కొమ్ములాంటి నిర్మాణంతో ప్రత్యేకంగా కనిపిస్తాయి. ఈ నిర్మాణాన్ని ‘కాస్క్‌’ (Casque) అంటారు. ఇది అన్ని జాతుల్లో ఒకేలా ఉండదు. కొన్ని జాతుల్లో బోలుగా, మరికొన్నింటిలో స్పాంజ్‌లాంటి నిర్మాణంతో ఉంటుంది. దీని ఆకారం, పరిమాణం జాతిని బట్టి మారుతాయి. కొన్ని జాతుల్లో శబ్దాల ప్రతిధ్వనికి ఇది సహాయపడుతుందని భావిస్తారు. మరికొన్ని జాతుల్లో జంటను ఆకర్షించడానికి లేదా ఇతర పక్షులతో పోటీ పడటానికి కూడా ఉపయోగపడుతుంది.

ఆఫ్రికా, ఆసియాలోని ఉష్ణమండల అడవుల్లో హార్న్‌బిల్స్‌ కనిపిస్తాయి. భారతదేశంలో పశ్చిమ కనుమలు, ఈశాన్య ప్రాంతాల అడవుల్లోనూ వీటి ఉనికి ఉంది. ఇవి ప్రధానంగా పండ్లను తింటాయి. కొన్ని సందర్భాల్లో కీటకాలు, చిన్న సరీసృపాలు, ఇతర చిన్న జంతువులను కూడా ఆహారంగా తీసుకుంటాయి. పండ్లను తిని, వాటి విత్తనాలను దూర ప్రాంతాల్లో విసర్జించడం ద్వారా కొత్త మొక్కలు పెరగడానికి సహాయపడతాయి. అందుకే అడవుల పునరుత్పత్తిలో హార్న్‌బిల్స్‌ కీలక పాత్ర పోషిస్తాయి.

సంతానోత్పత్తి.. చెట్టు తొర్రలో తల్లి పక్షి బందీ!

హార్న్‌బిల్స్‌ జీవితంలో అత్యంత ఆసక్తికరమైన ఘట్టం వాటి సంతానోత్పత్తి ప్రక్రియ. జతకట్టిన తర్వాత మగ, ఆడ పక్షులు గూడు కోసం ఎత్తైన చెట్లలోని సహజమైన తొర్రలను ఎంచుకుంటాయి. ఆడ పక్షి గుడ్లు పెట్టడానికి తొర్రలోకి వెళ్లిన తర్వాత, ప్రవేశద్వారాన్ని తన విసర్జితాలు, మట్టి, పండ్ల గుజ్జు, ఇతర పదార్థాలతో దాదాపుగా మూసివేస్తుంది. కొన్ని జాతుల్లో మగ పక్షి కూడా ఈ నిర్మాణానికి అవసరమైన పదార్థాలను అందిస్తుంది. అయితే ప్రవేశద్వారాన్ని పూర్తిగా మూసేయదు. ఆహారం అందించడానికి, వ్యర్థాలను బయటకు విసిరేయడానికి వీలుగా చిన్న సందును మాత్రం వదిలిపెడుతుంది. ఈ విధంగా ఆడ పక్షి గూటిలోనే ఉండి గుడ్లను పొదుగుతుంది. బయటి శత్రువుల నుంచి గుడ్లను, పిల్లలను రక్షించుకోవడానికి ఈ ఏర్పాటు ఎంతో ఉపయోగపడుతుంది.

తండ్రి పక్షి బాధ్యత.. ఆహారం అందించే నిరంతర శ్రమ

ఆడ పక్షి గూటిలో ఉన్నంతకాలం కుటుంబ పోషణ బాధ్యత ప్రధానంగా మగ పక్షిపైనే ఉంటుంది. అది అడవిలో పండ్లు, కీటకాలు, చిన్న జీవులను సేకరించి గూటి వద్దకు తీసుకొస్తుంది. ఆ చిన్న సందు ద్వారా ఆడ పక్షికి, పిల్లలు పుట్టిన తర్వాత వాటికి కూడా ఆహారం అందిస్తుంది. ఈ సమయంలో మగ పక్షి నిరంతరం ఆహారం సేకరించాల్సి ఉంటుంది. దానికి ఏదైనా ప్రమాదం జరిగితే, గూటిలో ఉన్న ఆడ పక్షి, పిల్లలకు ఆహారం అందడం కష్టమవుతుంది. అందుకే ఈ సంతానోత్పత్తి ప్రక్రియలో మగ పక్షి పాత్ర ఎంతో కీలకం. కొన్ని హార్న్‌బిల్‌ జాతులు దీర్ఘకాలిక జంట బంధాన్ని కలిగి ఉంటాయి. అయితే అన్ని జాతులూ జీవితాంతం ఒకే భాగస్వామితో ఉంటాయని చెప్పలేం.

గూటిలో పరిశుభ్రత.. ఈకలు రాల్చుకునే ప్రక్రియ

చెట్టు తొర్రలో బందీగా ఉన్నప్పటికీ ఆడ పక్షి గూటిని శుభ్రంగా ఉంచుకోవడానికి ప్రయత్నిస్తుంది. ఆ చిన్న సందు ద్వారానే వ్యర్థాలను బయటకు విసిరేస్తుంది. కొన్ని హార్న్‌బిల్‌ జాతుల్లో ఆడ పక్షి గూటిలో ఉన్న సమయంలో ఈకలు రాల్చుకునే ప్రక్రియ (Moulting) కూడా జరుగుతుంది. ముఖ్యంగా రెక్కలు, తోక ఈకల్లో మార్పులు కనిపించవచ్చు.

గుడ్లు పొదిగి పిల్లలు పెరుగుతున్న కొద్దీ ఆడ పక్షి వాటిని సంరక్షిస్తుంది. ఈ మొత్తం ప్రక్రియ జాతిని బట్టి మారుతుంది. కొన్ని జాతుల్లో తల్లి పక్షి పిల్లలు కొంతవరకు ఎదిగిన తర్వాత గూటి నుంచి బయటకు వస్తుంది. ఆ తర్వాత పిల్లలు కూడా కొంతకాలం అదే తొర్రలో ఉండి, తల్లిదండ్రుల నుంచి ఆహారం పొందుతాయి.

అడవికి అసలైన రక్షకులు

హార్న్‌బిల్స్‌ కేవలం అందమైన పక్షులు మాత్రమే కాదు.. అడవుల పునరుత్పత్తికి కీలకమైన జీవులు. ఇవి పండ్లను తిన్న తర్వాత విత్తనాలను వేరే ప్రాంతాల్లో విసర్జిస్తాయి. దీంతో అడవిలో కొత్త మొక్కలు పెరిగేందుకు అవకాశం ఏర్పడుతుంది. ముఖ్యంగా పెద్ద విత్తనాలు కలిగిన పండ్లను తినే కొన్ని హార్న్‌బిల్‌ జాతులు, విత్తనాలను తల్లి మొక్కకు దూరంగా వ్యాప్తి చేయడంలో ముఖ్యమైన పాత్ర పోషిస్తాయి.

అడవుల్లో పండ్లతో పాటు కీటకాలు, చిన్న సరీసృపాలను కూడా ఆహారంగా తీసుకోవడం ద్వారా ఆహార గొలుసులో భాగమవుతాయి. వీటి ఉనికి అడవుల జీవవైవిధ్యానికి ఎంతో అవసరం. అయితే అడవుల నరికివేత, పాత పెద్ద చెట్ల కొరత, వేట వంటి కారణాలతో కొన్ని హార్న్‌బిల్‌ జాతులు ముప్పును ఎదుర్కొంటున్నాయి. ముఖ్యంగా గూళ్లు నిర్మించుకోవడానికి అవసరమైన పెద్ద చెట్లు తగ్గిపోవడం వాటి సంతానోత్పత్తిపై ప్రభావం చూపుతోంది.

ప్రకృతి నేర్పే బాధ్యత

ఒకవైపు చెట్టు తొర్రలో ఉండి గుడ్లను, పిల్లలను కాపాడుకునే తల్లి పక్షి.. మరోవైపు అడవిలో ఆహారం సేకరించి కుటుంబాన్ని పోషించే తండ్రి పక్షి. హార్న్‌బిల్స్‌ సంతానోత్పత్తి ప్రక్రియలో కనిపించే ఈ బాధ్యతల విభజన నిజంగా అద్భుతం. కొన్ని నెలల పాటు సాగే ఈ ప్రక్రియలో ప్రతి పక్షి పాత్ర కీలకమే. తమ పిల్లల భద్రత కోసం ప్రకృతి ఇచ్చిన ప్రత్యేక జీవన విధానాన్ని అనుసరించే హార్న్‌బిల్స్‌.. తల్లిదండ్రుల సంరక్షణకు మాత్రమే కాదు, అడవుల మనుగడకు కూడా అద్భుతమైన ఉదాహరణగా నిలుస్తాయి.

Follow Us