ఇక్కడి ఇసుకను తెల్ల బంగారంగా పిలుస్తారు.. ఎందుకో తెలిస్తే అవునా.. నిజమా.? అంటూ నోరెళ్ల బెట్టాల్సిందే!
భారతదేశంలోని ఉత్తరప్రదేశ్ రాష్ట్రం కేవలం వ్యవసాయానికే కాదు, అద్భుతమైన ఖనిజ సంపదకు కూడా నిలయం. ఇక్కడి నేలల్లో లభించే సిలికా శాండ్ (Silica Sand) ను స్థానికులు తెల్ల బంగారం అని పిలుస్తారు. దీనికి కారణం ఈ ఇసుక ద్వారానే కోట్లాది రూపాయల విలువైన గాజు పరిశ్రమ నడుస్తోంది. ముఖ్యంగా యూపీలోని ఫిరోజాబాద్ నగరం గ్లాస్ క్యాపిటల్ ఆఫ్ ఇండియాగా పేరుగాంచింది. ఫిరోజాబాద్ గాజు పరిశ్రమ, ఇక్కడి తెల్ల బంగారానికి సంబంధించిన ఆసక్తికరమైన అంశాల్లోకి వెళితే..
Updated on: May 14, 2026 | 8:21 AM
ఉత్తరప్రదేశ్ భూగర్భంలో దాగి ఉన్న సిలికా శాండ్ను అక్కడి ప్రజలు తెల్ల బంగారం (White Gold) అని పిలుస్తారు. ముఖ్యంగా ఫిరోజాబాద్ నగరం భారతదేశపు గాజు రాజధానిగా (Glass Capital) ప్రపంచ ప్రఖ్యాతి గాంచింది. ఫిరోజాబాద్లో గాజు తయారీ సంప్రదాయం శతాబ్దాల నాటిది. మొఘల్ కాలంలో, ముఖ్యంగా అక్బర్ చక్రవర్తి పాలనలో పర్షియా, మధ్య ఆసియా నుండి నిపుణులైన గాజు కళాకారులను ఇక్కడికి రప్పించారు. వారు స్థానిక మట్టిలోని ప్రత్యేకతను గుర్తించి గాజు వస్తువుల తయారీకి పునాది వేశారు. పురావస్తు ఆధారాల ప్రకారం, బస్తీ జిల్లాలోని కోపియాలో జరిపిన త్రవ్వకాల్లో క్రీస్తుపూర్వం 3వ శతాబ్దానికి చెందిన గాజు అవశేషాలు లభించడం గమనార్హం.
యూపీలోని ప్రయాగ్రాజ్ (శంకర్గఢ్), మీర్జాపూర్, సోన్భద్ర, చిత్రకూట్, బాండా వంటి జిల్లాల్లో అత్యున్నత నాణ్యత కలిగిన సిలికా ఇసుక లభిస్తుంది. శంకర్గఢ్ నుండి సేకరించిన ఇసుక దేశవ్యాప్తంగా ఉన్న గాజు కర్మాగారాలకు సరఫరా చేయబడుతుంది. ఇందులో ఐరన్ ఆక్సైడ్ తక్కువగా ఉండటం వల్ల ఇది గాజు తయారీకి అత్యంత అనువైనదిగా పరిగణించబడుతుంది.
ఈ సిలికా ఇసుకను ఉపయోగించి కేవలం అలంకరణ వస్తువులే కాకుండా, ఆధునిక కాలంలో అత్యంత అవసరమైన సోలార్ ప్యానెల్ గ్లాస్, కిటికీ అద్దాలు, ఔషధాల సీసాలను తయారు చేస్తున్నారు. దాదాపు 200 ఏళ్లుగా ఫిరోజాబాద్ గాజు గాజుల (Glass Bangles) తయారీలో ప్రపంచ ప్రసిద్ధి చెందింది. ఇక్కడ తయారయ్యే రంగురంగుల గాజులు విదేశాలకు కూడా ఎగుమతి అవుతుంటాయి.
యూపీ నేలల్లో ఉన్న ఈ సహజ సంపద లక్షలాది మందికి ఉపాధిని కల్పిస్తోంది. నాణ్యమైన ముడిసరుకు, తరతరాలుగా వస్తున్న కళాకారుల నైపుణ్యం కలగలిసి ఉత్తరప్రదేశ్ను గాజు పరిశ్రమలో ప్రపంచ పటంలో నిలబెట్టాయి. ఒక సామాన్యమైన ఇసుక రేణువును అద్భుతమైన గాజు శిల్పంగా మార్చే ఈ ప్రయాణం నిజంగా ఆశ్చర్యకరం.
