Hormonal Acne: ముఖంపై ఒకే చోట పదేపదే మొటిమలు వస్తున్నాయా.. ఖరీదైన క్రీములు వాడినా తగ్గకపోవడానికి అసలు కారణం ఇదే!
ముఖంపై ఒకే చోట పదేపదే మొటిమలు రావడం, ఖరీదైన క్రీములు వాడినా తగ్గకపోవడం వంటివి హార్మోన్ల అసమతుల్యతకు ప్రధాన సంకేతాలని చర్మవ్యాధి నిపుణులు చెబుతున్నారు. శరీరంలో ఆండ్రోజెన్ , కార్టిసాల్ వంటి హార్మోన్లు పెరగడం వల్ల చర్మ రంధ్రాలు మూసుకుపోయి ఈ సమస్య వస్తుంది. దీని నివారణకు కేవలం పైపూత క్రీములు మాత్రమే కాకుండా జీవనశైలి మార్పులు, సరైన వైద్య చికిత్స , ఒత్తిడిని తగ్గించుకోవడం వంటివి ఎంతో అవసరమని నిపుణులు సూచిస్తున్నారు.
Updated on: Jun 17, 2026 | 9:51 PM
చాలా మందిని వేధించే ప్రధానమైన సౌందర్య సమస్యలలో ముఖంపై మొటిమలు రావడం ఒకటి. సాధారణంగా ఆహారపు అలవాట్లు లేదా చర్మ ఇన్ఫెక్షన్ల వల్ల వచ్చే మొటిమలు సరైన జాగ్రత్తలు తీసుకుంటే సులభంగానే తగ్గిపోతుంటాయి. కానీ ప్రతిసారీ ముఖంపై ఒకే నిర్దిష్టమైన ప్రదేశంలోనే మొటిమలు రావడం, మార్కెట్లో దొరికే ఎంత ఖరీదైన లోషన్లు లేదా బ్యూటీ క్రీములు వాడినా అవి తగ్గకపోతే మాత్రం దానిని తేలికగా తీసుకోకూడదు. చర్మవ్యాధి నిపుణుల అభిప్రాయం ప్రకారం, ఈ విధమైన మొటిమలు శరీరంలోని హార్మోన్ల మార్పులకు సంబంధించినవి. దీనినే వైద్య పరిభాషలో ‘హార్మోనల్ మొటిమలు’ అని పిలుస్తారు. ఇది ఒక వైద్యపరమైన సమస్య కాబట్టి, పైపూత క్రీములను మారుస్తూ సమయం వృథా చేయడం కంటే దీని వెనుక ఉన్న మూల కారణాన్ని తెలుసుకుని చికిత్స చేయడం ఎంతో ముఖ్యం.
హార్మోన్ల వల్ల మొటిమలు ఎందుకు వస్తాయి? శరీరంలో ఆండ్రోజెన్ హార్మోన్ల స్థాయిలు అకస్మాత్తుగా పెరిగినప్పుడు, అవి చర్మంలోని సెబేషియస్ గ్రంధులను ప్రేరేపించి సెబమ్ (నూనె) ఉత్పత్తిని విపరీతంగా పెంచుతాయి. ఇలా చర్మంపై అధికంగా నూనె పేరుకుపోయినప్పుడు, అది వాతావరణంలోని మురికి, చనిపోయిన చర్మ కణాలు , బ్యాక్టీరియాతో కలిసి చర్మ రంధ్రాలను పూర్తిగా మూసివేస్తుంది. ఫలితంగా ఆ ప్రదేశంలో వాపు లేదా చికాకు కలిగి మొటిమలుగా మారుతాయి.
సాధారణంగా యుక్తవయస్సు, మహిళల్లో వచ్చే నెలసరి రుతుచక్రం, గర్భధారణ సమయం, మెనోపాజ్ , పాలిసిస్టిక్ ఓవేరియన్ సిండ్రోమ్ (PCOS) వంటి శారీరక మార్పులు హార్మోన్ల స్థాయిలను తీవ్రంగా ప్రభావితం చేస్తాయి. వీటితో పాటు మానసిక ఒత్తిడి కూడా హార్మోన్ల మొటిమలకు ఒక ప్రధాన కారణం. ఒత్తిడి ఎక్కువైనప్పుడు శరీరంలో ‘కార్టిసాల్’ అనే హార్మోన్ ఉత్పత్తి పెరుగుతుంది, ఇది చర్మంలో నూనె ఉత్పత్తిని మరింతగా హెచ్చించి మరిన్ని మొటిమలు రావడానికి దారితీస్తుంది.
నివారణ మార్గాలు , వైద్య చికిత్సలు హార్మోన్ల అసమతుల్యత అనే మూల కారణాన్ని సరిచేయకుండా కేవలం శక్తివంతమైన చర్మ సంరక్షణ ఉత్పత్తులను మార్చడం వల్ల ఎలాంటి ఫలితం ఉండదని నిపుణులు స్పష్టం చేస్తున్నారు. ఈ సమస్య నుండి ఉపశమనం పొందడానికి వైద్య చికిత్సలతో పాటు జీవనశైలిలో మార్పులు చేసుకోవడం చాలా అవసరం.
చర్మవ్యాధి నిపుణులు ముఖంపై వాపును తగ్గించడానికి , మూసుకుపోయిన చర్మ రంధ్రాలను క్లియర్ చేయడానికి బెంజోయిల్ పెరాక్సైడ్, సాలిసిలిక్ యాసిడ్, రెటినాయిడ్స్ వంటి కెమికల్స్ ఉన్న పూతలను సిఫార్సు చేస్తారు. సమస్య తీవ్రతను బట్టి కొన్ని సందర్భాల్లో యాంటీబయాటిక్స్ కూడా సూచిస్తారు. అలాగే మహిళల్లో హార్మోన్లను సమతుల్యం చేయడానికి నోటి ద్వారా తీసుకునే గర్భనిరోధక మాత్రలు లేదా యాంటీ-ఆండ్రోజెన్ మందులు వాడవలసి రావచ్చు. ముఖ్యంగా పీసీఓఎస్ (PCOS) లేదా ఇతర ఎండోక్రైన్ సమస్యలు ఉన్నవారు చర్మంలో దీర్ఘకాలిక మెరుగుదల కోసం ముందుగా ఆయా ఆరోగ్య సమస్యలకు పక్కాగా చికిత్స తీసుకోవాలి.
జీవనశైలి మార్పులు , రోజువారీ జాగ్రత్తలు హార్మోన్ల మొటిమలను అదుపులో ఉంచుకోవడానికి ప్రతిరోజూ ఆరోగ్యకరమైన పోషకాహారం తీసుకోవడం చాలా మంచిది. ఆహారంలో చక్కెర శాతం ఎక్కువగా ఉన్న పదార్థాలను , ప్రాసెస్ చేసిన జంక్ ఫుడ్స్ను పూర్తిగా పరిమితం చేయాలి. వీటితో పాటు ప్రతిరోజూ పుష్కలంగా నిద్రపోవడం, క్రమం తప్పకుండా వ్యాయామం చేయడం , ధ్యానం వంటి వాటి ద్వారా మానసిక ఒత్తిడిని తగ్గించుకోవడం ఎంతో అవసరం.
చాలా మంది ముఖంపై మొటిమలు రాగానే వాటిని పదేపదే చేతులతో తాకడం లేదా గిల్లడం వంటి పొరపాట్లు చేస్తుంటారు. ఇలా చేయడం వల్ల చర్మంపై వాపు మరింత పెరిగి, గాయం మానడానికి ఎక్కువ సమయం పట్టడమే కాకుండా ముఖంపై నల్లటి మచ్చలు శాశ్వతంగా ఉండిపోయే ప్రమాదం ఉంది. అందువల్ల చర్మంపై కఠినమైన రసాయన ఉత్పత్తులను ఉపయోగించకుండా, తేలికపాటి క్లెన్సర్లు, నాన్-కొమెడోజెనిక్ మాయిశ్చరైజర్లు , సన్స్క్రీన్ వంటి వాటిని మాత్రమే వాడుతూ చర్మాన్ని ఎల్లప్పుడూ పరిశుభ్రంగా ఉంచుకోవాలి.
