Lunch Box Cleaning : లంచ్ బాక్స్‌లో పసుపు మరకలా? ఈ చిట్కాలతో మళ్లీ కొత్తవాటిలా మెరుస్తాయి..
ఇంట్లో రోజూ ఉపయోగించే ప్లాస్టిక్ లంచ్ బాక్సులు, ఆహార పదార్థాలను నిల్వ చేసే డబ్బాలపై పసుపు మరకలు ఏర్పడటం చాలామందికి ఎదురయ్యే సమస్య. ముఖ్యంగా సాంబార్, రసం, పసుపు కలిపిన కూరలు, బిర్యానీ వంటి ఆహార పదార్థాలను వీటిలో నిల్వ చేసినప్పుడు డబ్బాల లోపలి భాగంలో పసుపు రంగు మరకలు పేరుకుపోతుంటాయి. సబ్బుతో ఎన్నిసార్లు కడిగినా ఈ మరకలు సులభంగా తొలగిపోవు.
Updated on: Oct 11, 2026 | 3:25 PM
లంచ్ డబ్బాలు మురికిగా కనిపించడమే కాకుండా, వాటిని మళ్లీ ఉపయోగించవచ్చా అనే సందేహం కూడా కలుగుతుంది. అయితే ప్రతిసారీ కొత్త డబ్బాలను కొనుగోలు చేయకుండా, ఇంట్లోనే లభించే కొన్ని పదార్థాలతో ఈ మరకల తీవ్రతను తగ్గించడానికి ప్రయత్నించవచ్చు. ప్లాస్టిక్ డబ్బాలపై మరకలు ఎందుకు ఏర్పడతాయి? వాటిని తొలగించడానికి బేకింగ్ సోడా, వెనిగర్, నిమ్మరసం వంటి పదార్థాలను ఎలా ఉపయోగించాలి? మరకలు మళ్లీ ఏర్పడకుండా ఎలాంటి జాగ్రత్తలు తీసుకోవాలి? అనే విషయాలు తెలుసుకుందాం.
1. ప్లాస్టిక్ డబ్బాల్లో పసుపు మరకలు ఎందుకు ఏర్పడతాయి?
పసుపులో ఉండే కర్కుమిన్ అనే సహజ వర్ణద్రవ్యం పసుపు రంగు మరకలకు ప్రధాన కారణం. ఇది నీటిలో సులభంగా కరగదు. పసుపు, నూనె ఎక్కువగా ఉండే ఆహార పదార్థాలను ప్లాస్టిక్ డబ్బాల్లో ఎక్కువసేపు నిల్వ చేసినప్పుడు, వాటిలోని రంగు పదార్థాలు ప్లాస్టిక్ ఉపరితలానికి అంటుకోవచ్చు.
అలాగే డబ్బాలను కడిగేటప్పుడు ఏర్పడే గీతలు, వేడి ఆహారాన్ని నేరుగా వాటిలో వేయడం వంటి కారణాల వల్ల మరకలు తొలగించడం కష్టమవుతుంది. అందుకే ప్లాస్టిక్ డబ్బాలను సరైన పద్ధతిలో శుభ్రం చేయడం అవసరం.
2. బేకింగ్ సోడా పేస్ట్
ప్లాస్టిక్ డబ్బాలపై ఏర్పడిన మరకలను తగ్గించడానికి బేకింగ్ సోడాను ఉపయోగించవచ్చు. ఇది తేలికపాటి రాపిడి పదార్థంగా పనిచేస్తూ, ఉపరితలంపై పేరుకుపోయిన నూనె జిడ్డు, మురికిని తొలగించడంలో సహాయపడుతుంది.
ఎలా ఉపయోగించాలి?
ఒక చిన్న గిన్నెలో 1–2 టీస్పూన్ల బేకింగ్ సోడా తీసుకుని, కొద్దిగా నీరు కలిపి చిక్కటి పేస్ట్‌లా తయారు చేసుకోవాలి. ఈ పేస్ట్‌ను మరకలు ఉన్న ప్రాంతంలో రాసి 10–15 నిమిషాలు అలాగే ఉంచాలి. ఆ తర్వాత మెత్తని స్పాంజ్‌తో మెల్లగా రుద్ది, శుభ్రమైన నీటితో బాగా కడిగి ఆరబెట్టాలి.
జాగ్రత్త: ప్లాస్టిక్‌పై గీతలు పడకుండా స్టీల్ నార లేదా గట్టిగా ఉండే స్క్రబ్బర్లను ఉపయోగించకండి.
3. డిష్‌వాషింగ్ లిక్విడ్, పేపర్ టవల్
పసుపు కలిపిన ఆహార పదార్థాల్లోని నూనె, ఇతర ఆహార అవశేషాలు ప్లాస్టిక్ డబ్బాల లోపలి భాగంలో పేరుకుపోవచ్చు. డిష్‌వాషింగ్ లిక్విడ్ నూనె జిడ్డును తొలగించడంలో సహాయపడుతుంది. పేపర్ టవల్‌ను ఉపయోగించి డబ్బాను మెల్లగా కదిలించడం ద్వారా వదులుగా ఉన్న మురికిని తొలగించవచ్చు.
ఎలా ఉపయోగించాలి?
ప్లాస్టిక్ డబ్బాలో కొద్దిగా గోరువెచ్చని నీరు, కొన్ని చుక్కల డిష్‌వాషింగ్ లిక్విడ్, చిన్న పేపర్ టవల్ ముక్క వేయాలి. మూతను బిగించి 30–45 సెకన్ల పాటు మెల్లగా కదిలించాలి. ఆ తర్వాత పేపర్ టవల్‌ను తీసివేసి, డబ్బాను శుభ్రమైన నీటితో బాగా కడిగి ఆరబెట్టాలి.
ఈ పద్ధతి నూనె జిడ్డు, తేలికపాటి మరకలను తొలగించడానికి ఉపయోగపడవచ్చు. అయితే పాత, లోతైన పసుపు మరకలు పూర్తిగా తొలగిపోతాయని చెప్పలేం.
4. తెల్ల వెనిగర్ ద్రావణం
తెల్ల వెనిగర్‌లో ఉండే ఎసిటిక్ ఆమ్లం కొన్ని రకాల మురికిని తొలగించడానికి, డబ్బాల్లో నిలిచిపోయిన ఆహార వాసనను తగ్గించడానికి సహాయపడవచ్చు.
ఎలా ఉపయోగించాలి?
ప్లాస్టిక్ డబ్బాలో సమాన పరిమాణంలో తెల్ల వెనిగర్, గోరువెచ్చని నీటిని కలపాలి. ఈ మిశ్రమాన్ని కనీసం ఒక గంట పాటు అలాగే ఉంచాలి. ఆ తర్వాత ద్రావణాన్ని పారబోసి, డిష్‌వాషింగ్ లిక్విడ్‌తో మెల్లగా కడగాలి. చివరగా శుభ్రమైన నీటితో బాగా కడిగి ఆరబెట్టాలి.
అయితే వెనిగర్ ఉపయోగించే ముందు డబ్బా తయారీదారు సూచనలను పరిశీలించాలి. ప్రతి రకమైన ప్లాస్టిక్‌కు ఈ పద్ధతి అనుకూలంగా ఉంటుందని భావించకూడదు.
5. నిమ్మరసం, సూర్యరశ్మి
ప్లాస్టిక్ డబ్బాలపై ఏర్పడిన పసుపు రంగు మరకలను తగ్గించడానికి నిమ్మరసాన్ని కూడా ఉపయోగించవచ్చు. నిమ్మరసంలో ఉండే సిట్రిక్ ఆమ్లం కొన్ని మరకలను తొలగించడంలో సహాయపడుతుంది. అయితే సూర్యరశ్మిలో ఉంచడం వల్ల అన్ని రకాల మరకలు పూర్తిగా తొలగిపోతాయని హామీ లేదు.
ఎలా ఉపయోగించాలి?
సగం నిమ్మకాయను తీసుకుని మరకలు ఉన్న ప్రాంతంలో మెల్లగా రుద్దవచ్చు. ప్రత్యామ్నాయంగా కొద్దిగా నిమ్మరసాన్ని మరక ఉన్న ప్రాంతానికి పట్టించవచ్చు. ఆ తర్వాత డబ్బాను కొద్దిసేపు సూర్యరశ్మిలో ఉంచి, డిష్‌వాషింగ్ లిక్విడ్‌తో కడిగి శుభ్రం చేయాలి.
ప్లాస్టిక్‌పై రంగు మార్పులు లేదా ఇతర నష్టం కనిపిస్తే ఈ పద్ధతిని కొనసాగించకూడదు.
6. హ్యాండ్ శానిటైజర్
కొన్ని హ్యాండ్ శానిటైజర్లలో ఉండే ఆల్కహాల్ కొన్ని రకాల మరకలను వదులుగా చేయవచ్చు. అయితే అన్ని ప్లాస్టిక్ డబ్బాలపై ఇది సురక్షితంగా పనిచేస్తుందని చెప్పలేం. ముఖ్యంగా ఆహారాన్ని నిల్వ చేసే పాత్రల్లో ఈ పద్ధతిని ఉపయోగించేటప్పుడు మరింత జాగ్రత్త అవసరం.
ఎలా ఉపయోగించాలి?
ప్లాస్టిక్‌కు అనుకూలమని తయారీదారు నిర్ధారించిన సందర్భంలో మాత్రమే, ముందుగా చిన్న ప్రదేశంలో పరీక్షించాలి. ఆ తర్వాత మృదువైన వస్త్రంతో మెల్లగా తుడవాలి. ఆల్కహాల్ ఆధారిత ఉత్పత్తులను ఉపయోగించినట్లయితే, డబ్బాను డిష్‌వాషింగ్ లిక్విడ్‌తో బాగా కడిగి, శుభ్రమైన నీటితో పూర్తిగా శుభ్రం చేయాలి. ఉత్పత్తి లేబుల్‌లో ఆహార పాత్రలపై ఉపయోగించవచ్చని లేకపోతే ఈ పద్ధతిని నివారించడం మంచిది.
7. మరకలు ఏర్పడకుండా ఎలా చూసుకోవాలి?
ప్లాస్టిక్ లంచ్ బాక్సులు, ఆహార నిల్వ డబ్బాలపై మరకలు ఏర్పడకుండా ఉండేందుకు కొన్ని జాగ్రత్తలు పాటించాలి.
ఆహారం తిన్న తర్వాత డబ్బాలో మిగిలిన పదార్థాలను తొలగించి, వీలైనంత త్వరగా కడగాలి.
తయారీదారు అనుమతించకపోతే వేడి ఆహారాన్ని నేరుగా ప్లాస్టిక్ డబ్బాలో వేయకూడదు.
డబ్బాపై మైక్రోవేవ్‌లో ఉపయోగించవచ్చనే సూచన లేకపోతే అందులో ఆహారాన్ని వేడి చేయకూడదు.
స్టీల్ నారతో రుద్దడం వల్ల గీతలు ఏర్పడవచ్చు. అందుకే మృదువైన స్పాంజ్‌ను ఉపయోగించాలి.
పసుపు, నూనె ఎక్కువగా ఉండే ఆహారాన్ని నిల్వ చేసే ముందు డబ్బా వినియోగ సూచనలను పరిశీలించాలి.
డబ్బాలో లోతైన గీతలు, పగుళ్లు లేదా దెబ్బతిన్న భాగాలు ఉంటే దాన్ని ఆహార నిల్వకు ఉపయోగించడం మానేయాలి.
