భారతదేశం-EU మధ్య స్వేచ్ఛ వాణిజ్యం.. ఈ ఒప్పందం కుదిరితే ఎవరికి ప్రయోజనం..?

European Commission President Ursula Von Der Leyen Met Pm Narendra Modi

భారతదేశం 77వ గణతంత్ర దినోత్సవానికి యూరోపియన్ యూనియన్ చీఫ్ ఉర్సులా వాన్ డెర్ లేయన్, యూరోపియన్ కమిషన్ (EC) అధికారులను ముఖ్య అతిథులుగా ఆహ్వానించింది. ఈ వేడుక తర్వాత వెంటనే భారతదేశం – EU మధ్య వాణిజ్య ఒప్పందంపై సంతకం చేయనున్నారు. వాణిజ్య ఒప్పందం ఖరారు అయితే, భారతదేశం దాని అతిపెద్ద వాణిజ్య భాగస్వామి అయిన యునైటెడ్ స్టేట్స్‌తో సంబంధాలు తగ్గించుకోవచ్చు. యూరోపియన్ దేశాలతో పెద్ద మార్కెట్‌ కొనసాగించడానికి భారతదేశానికి ఈ ఒప్పందం ఒక ముఖ్యమైన అడుగుగా భావిస్తున్నారు.

ఈ మొత్తం పరిణామం మధ్య, భారతదేశం – యూరప్ మధ్య ధృఢమైన భాగస్వామ్యం ఏర్పడబోతుంది. EU – భారతదేశం మధ్య స్వేచ్ఛా వాణిజ్య ఒప్పందం (FTA) కోసం ఎంతకాలంగా చర్చలు జరుగుతున్నాయి. ఈ ఒప్పందం రెండింటి మధ్య అనేక ప్రయోజనాలు చేకూరుతాయని ఆర్ధిక విశ్లేషకులు భావిస్తున్నారు. ఈ వాణిజ్య ఒప్పందం వల్ల ఏ భారతీయ రంగాలు ప్రయోజనం పొందుతాయి? ముందున్న సవాళ్లు ఏమిటి? తెలుసుకుందాం..

యూరప్ దేశాలకు భారతదేశ ప్రధాన ఎగుమతులుః

పెట్రోలియం ఉత్పత్తులు: భారతదేశ ఎగుమతుల్లో అతిపెద్ద విభాగంగా ఉన్నాయి. ఇవి దాదాపు 17% వాటా కలిగి ఉన్నాయి. రష్యా-ఉక్రెయిన్ యుద్ధం తర్వాత ఈ ఉత్పత్తుల ఎగుమతులు గణనీయంగా పెరిగాయి.

ఫార్మాస్యూటికల్స్ – రసాయనాలు: భారతదేశం ఎగుమతుల్లో మందులు (ముఖ్యంగా జనరిక్ మెడిసిన్స్), రసాయనాలు 15% వాటా కలిగి ఉన్నాయి. భారతదేశం ప్రపంచ ఫార్మసీగా పరిగణిస్తారు. యూరోపియన్ యూనియన్‌కు ఎగుమతుల్లో ప్రధాన పాత్ర పోషిస్తుంది.

ఎలక్ట్రానిక్ వస్తువులు: ఎలక్ట్రానిక్స్ ఎగుమతుల్లో దాదాపు 11% వాటా కలిగి ఉంది. ఇటీవలి సంవత్సరాలలో ఈ రంగం గణనీయమైన వృద్ధిని సాధించింది.

వస్త్రాలు – రెడీమేడ్ దుస్తులు: దుస్తులు, పాదరక్షలు, తోలు ఉత్పత్తులతో సహా ఎగుమతుల్లో వస్త్ర పరిశ్రమ 10% వాటా కలిగి ఉంది.

యంత్రాలు – పరికరాలు: యంత్రాలు, విద్యుత్ పరికరాల ఎగుమతులు కూడా మొత్తం ఎగుమతుల్లో 10% వాటా కలిగి ఉన్నాయి.

లోహాలు – ఖనిజ ఉత్పత్తులు: ఇందులో ప్రధానంగా ఇనుము, ఉక్కు, అల్యూమినియం వంటి మూల లోహాలు, ఖనిజ ఉత్పత్తులు ఉన్నాయి.

ఇతర రంగాలు: భారతదేశం EUకి రత్నాలు, ఆభరణాలు, సముద్ర ఉత్పత్తులను కూడా ఎగుమతి చేస్తుంది.

సేవల రంగం: భారతదేశం EUకి గణనీయమైన సేవా రంగ ఎగుమతులను కలిగి ఉంది. భారతదేశం సేవా ఎగుమతుల్లో ఎక్కువ భాగం సమాచార సాంకేతికత (IT), డిజిటల్ సేవల నుండి వస్తుంది. ఇంజనీరింగ్, కన్సల్టింగ్, ఇతర నైపుణ్య-ఆధారిత సేవలలో కూడా భారతదేశం ప్రముఖ దేశం.

భారతదేశానికి EU ప్రధాన ఎగుమతులుః

ఎలక్ట్రానిక్స్: ఇది EU నుండి భారతదేశం మొత్తం దిగుమతుల్లో అతిపెద్ద వాటాను కలిగి ఉంది. ఇది దాదాపు 25%. యూరోపియన్ కంపెనీల నుండి హై-ఎండ్ ఎలక్ట్రానిక్స్‌కు భారతదేశంలో బలమైన డిమాండ్ ఉంది.

యంత్రాలు – పరికరాలు: ఇది మొత్తం దిగుమతుల్లో దాదాపు 20% ఉంటుంది. ఇందులో పారిశ్రామిక యంత్రాలు, విద్యుత్ పరికరాలు ఉన్నాయి.

రసాయనాలు – ఔషధాలు: యూరోపియన్ ఔషధ కంపెనీలు వివిధ ఔషధ సూత్రీకరణల కోసం రసాయనాలు, మందులను భారతదేశానికి ఎగుమతి చేస్తాయి. ఈ రంగం భారతదేశానికి EU మొత్తం ఎగుమతుల్లో దాదాపు 12% వాటాను కలిగి ఉంది.

రవాణా పరికరాలు, విమానాలు: EU విమానాలు, వాటి విడిభాగాలను భారతదేశానికి ఎగుమతి చేస్తుంది. ఇది దాదాపు 8% వాటాను కలిగి ఉంది. ఎయిర్‌బస్ వంటి విమానయాన సంస్థలు ఈ రంగంలో అత్యంత ముఖ్యమైన ఎగుమతిదారులు.

ఆటోమొబైల్స్ విడిభాగాలు: EU ఎగుమతుల్లో ఆటోమొబైల్స్ , ఆటో విడిభాగాలు దాదాపు 4% వాటా కలిగి ఉన్నాయి. మెర్సిడెస్, వోక్స్‌వ్యాగన్ వంటి కంపెనీలు భారతదేశానికి ఎగుమతుల్లో గణనీయమైన పాత్ర పోషిస్తాయి.

ప్లాస్టిక్స్: భారతదేశానికి EU ఎగుమతులకు ఇది కూడా ఒక ముఖ్యమైన రంగం. ఈ ఉత్పత్తిపై భారతదేశం సుమారు 10.4% సుంకం విధిస్తుంది. దీని గురించి FTAలో చర్చించవచ్చు.

వైన్ – స్పిరిట్స్: ప్రస్తుతం, భారతదేశం ఈ ఉత్పత్తులపై 150-200% అధిక దిగుమతి సుంకం విధిస్తోంది. EU ఈ సుంకాన్ని తగ్గించాలని డిమాండ్ చేస్తోంది.

పాల ఉత్పత్తులు: EU కూడా జున్ను, ఇతర పాల ఉత్పత్తులకు రాయితీలు కోరుతోంది. అయితే భారతదేశం వ్యవసాయం, పాల రంగాలను సున్నితంగా పరిగణించి ప్రతిపాదిత స్వేచ్ఛా వాణిజ్య ఒప్పందం (FTA) నుండి వీటిని మినహాయించింది.

సేవల ఎగుమతులు: 2023లో, భారతదేశానికి EU సేవల ఎగుమతులు సుమారు $30 బిలియన్లు. వీటిలో ప్రధానంగా ఇంజనీరింగ్, కన్సల్టింగ్, టెలికాం, మేధో సంపత్తి (IP) ఆధారిత సేవలు ఉన్నాయి.

ఇదిలావుంటే, భారతదేశం – యూరోపియన్ యూనియన్ స్వేచ్ఛా వాణిజ్య ఒప్పందం కోసం 2007లో అధికారికంగా చర్చలను ప్రారంభించాయి. దీనిని తరువాత విస్తృత-ఆధారిత వాణిజ్యం, పెట్టుబడి ఒప్పందం* (BTIA) అని పిలుస్తారు. ఆరు సంవత్సరాలుగా అనేక రౌండ్ల చర్చలు జరిగాయి. కానీ కార్లు, వైన్‌లపై సుంకాలు, మేధో సంపత్తి హక్కులు, డేటా రక్షణ వంటి అంశాలపై తీవ్ర విభేదాల కారణంగా 2013లో చర్చలు నిలిచిపోయాయి. 2021 మేనెలలో చర్చల పునఃప్రారంభం అయ్యాయి. సమతుల్య, ప్రతిష్టాత్మకమైన, సమగ్ర వాణిజ్య ఒప్పందం కోసం చర్చలను తిరిగి ప్రారంభించడానికి EU – భారతదేశ నాయకులు అంగీకరించారు. 2022 జూన్-జూలైలో అధికారిక చర్చలు ప్రారంభమయ్యాయి.

దాదాపు తొమ్మిది సంవత్సరాల విరామం తర్వాత, పునరుద్ధరించిన రాజకీయ నిబద్ధతతో చర్చలు అధికారికంగా తిరిగి ప్రారంభమయ్యాయి. 2023లో వాణిజ్య – సాంకేతిక మండలిని స్థాపించడం జరిగింది. 2023 ఫిబ్రవరిలో, డిజిటల్ పరివర్తన, గ్రీన్ టెక్నాలజీలు, వాణిజ్యంపై సహకారాన్ని పెంపొందించడానికి రెండు వైపులా కొత్త వాణిజ్య, సాంకేతిక మండలిని స్థాపించారు. భారత ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోదీ, యూరోపియన్ కమిషన్ అధ్యక్షురాలు ఉర్సులా వాన్ డెర్ లేయన్ సంయుక్తంగా 2025 చివరి నాటికి చర్చలను ముగించడానికి రెండు వైపులా కృషి చేయాలని అంగీకరించారు.

చర్చలు చివరి దశలో ఉన్నాయని, అవి చారిత్రాత్మక ఒప్పందం అంచున ఉన్నాయని ఉర్సులా వాన్ డెర్ లేయన్ దావోస్‌లో జరిగిన ప్రపంచ ఆర్థిక వేదిక (WEF)లో ప్రకటించారు. FTAలో అందుబాటులో ఉన్న తాజా సమాచారం ప్రకారం, ఒప్పందంలోని మొత్తం 24 అధ్యాయాలలో 20 నవంబర్-డిసెంబర్‌లో అంగీకరించినట్లు ఆమె తెలిపారు. ఈ నేపథ్యంలోనే జనవరి 27, 2026 మంగళవారం రోజున 16వ ఇండియా-యూరోపియన్ యూనియన్ సమ్మిట్ సందర్భంగా ఈ ఒప్పందాన్ని అధికారికంగా ప్రకటించి,దా సంతకం చేసే అవకాశం ఉంది. ఈ స్వేచ్ఛా వాణిజ్య ఒప్పందం (FTA) దాని పరిమాణం, ఆర్థిక ప్రభావం పరంగా అపారమైనదిగా భావిస్తున్నారు. దీనిని భారత వాణిజ్య మంత్రి పియూష్ గోయల్, యూరోపియన్ కమిషన్ అధ్యక్షురాలు ఉర్సులా వాన్ డెర్ లేయన్ అన్ని ఒప్పందాలకు మూలంగా అభివర్ణించారు.

భారతదేశం – EU మధ్య స్వేచ్ఛా వాణిజ్య ఒప్పందం సుంకాలను, దిగుమతి సుంకాలు తగ్గించడాకే పరిమితం కాదు. ఈ ఒప్పందం 24 అధ్యాయాలను కలిగి ఉంది. వస్తువులు, సేవలు, పెట్టుబడి రక్షణ, సాంకేతిక బదిలీ, డిజిటల్ నిబంధనలు, నియంత్రణ సహకారం వంటి సంక్లిష్ట అంశాలను కవర్ చేస్తుంది. EU భారతదేశంలో ప్రముఖ విదేశీ పెట్టుబడిదారుగా కూడా ఉంది. దాని విదేశీ ప్రత్యక్ష పెట్టుబడి (FDI) స్టాక్ 2023లో 140.1 బిలియన్ యూరోలకు చేరుకుంది. ఈ ఒప్పందం క్లీన్ ఎనర్జీ, ఫార్మాస్యూటికల్స్, అధునాతన తయారీ వంటి రంగాలలో పెట్టుబడులను మరింత పెంచుతుందని భావిస్తున్నారు.

భారతదేశం – EU ఏమి పొందుతాయి?

27 యూరోపియన్ దేశాలలో దాదాపు 450 మిలియన్ల అధిక ఆదాయ వినియోగదారులకు భారత ఎగుమతిదారులు చాలా తక్కువ సుంకాలతో ప్రాధాన్యతను పొందుతారు. ఈ ఒప్పందం వల్ల భారతదేశంలోని శ్రమతో కూడిన రంగాలు, ముఖ్యంగా వస్త్రాలు, ఔషధ పరిశ్రమ, సేవలు, నిపుణులు ప్రయోజనం పొందుతారు. EU ప్రస్తుతం $125 బిలియన్ల విలువైన వస్త్రాలు, దుస్తులను దిగుమతి చేసుకుంటుంది. ఇందులో భారతదేశం వాటా 5% నుండి 6% మాత్రమే. మరోవైపు, చైనా మార్కెట్ వాటా 30%, బంగ్లాదేశ్, పాకిస్తాన్‌ల సంయుక్త మార్కెట్ వాటా 20%. వాస్తవానికి, EU నుండి సున్నా సుంకాల నుండి బంగ్లాదేశ్, పాకిస్తాన్ ప్రయోజనం పొందుతున్నాయి. FTA ఈ సుంకాలను తొలగించి భారతదేశాన్ని వాటితో సమానంగా మార్చే అవకాశముంది. దీని ప్రభావం ఏమిటంటే, US 50% సుంకం కారణంగా నష్టాలను చవిచూస్తున్న భారతీయ వస్త్ర పరిశ్రమ తన ఉత్పత్తులను విక్రయించడానికి కొత్త మార్కెట్లు తెరుచుకున్నట్లు అవుతుంది. అలాగే, పాదరక్షలు, తోలు వస్తువులు, రత్నాలు, ఆభరణాలు వంటి రంగాలు తక్కువ సుంకాలు, మెరుగైన మార్కెట్ యాక్సెస్ కారణంగా ఎగుమతుల్లో పెద్ద ఊపును పొందుతాయి.

భారతీయ ఫార్మాస్యూటికల్ కంపెనీలకు ప్రధాన ప్రయోజనం సుంకాల తగ్గింపులలోనే కాకుండా, నియంత్రణ అడ్డంకులను తగ్గించడం, ప్రమాణాల పరస్పర గుర్తింపులో కూడా ఉంది. ఇది భారతీయ జెనరిక్ మందులు, స్పెషాలిటీ కెమికల్స్ యూరోపియన్ మార్కెట్‌లోకి మరింత సులభంగా ప్రవేశించడానికి వీలు కల్పిస్తుంది. ఇక భారతదేశం తన ఐటి, ఇంజనీరింగ్, వైద్య నిపుణుల కోసం EUకి సులభంగా వీసా యాక్సెస్ కోసం ప్రయత్నిస్తోంది. అంగీకరిస్తే, ఇది రక్షణాత్మక US విధానానికి విరుద్ధంగా భారతదేశానికి కొత్త మార్కెట్లను తెరుస్తుంది. ఇది USపై భారతదేశం ఆధారపడటాన్ని కూడా తగ్గిస్తుంది.

ఈ ఒప్పందం భారతదేశానికి యూరోపియన్ పెట్టుబడులను ఆకర్షిస్తుంది, ముఖ్యంగా క్లీన్ ఎనర్జీ, పునరుత్పాదక శక్తి, ఫార్మాస్యూటికల్స్, అధునాతన తయారీ వంటి రంగాలలో గణనీయంగా పెరుగుతాయి. ఇంకా, భారతీయ సంస్థలు యూరోపియన్ సరఫరా గొలుసులలో మరింత లోతుగా విలీనం చేయడం జరుగుతుంది. ప్రపంచ ఉత్పత్తి నెట్‌వర్క్‌లలో భారతదేశం స్థానాన్ని బలోపేతం చేస్తాయి. దేశీయ రైతుల ప్రయోజనాలను కాపాడటానికి వ్యవసాయం, పాడి పరిశ్రమ వంటి సున్నితమైన రంగాలను ఒప్పందం పరిధి నుండి మినహాయించి, ఈ ఒప్పందంలో భారతదేశం తన రెడ్ మార్క్‌ను కొనసాగించింది.

యూరప్ వేగంగా అభివృద్ధి చెందుతున్న, ప్రతిష్టాత్మకమైన మధ్యతరగతి మార్కెట్‌ను పొందుతుంది. వ్యూహాత్మకంగా, EU చైనాపై అధిక ఆధారపడటాన్ని తగ్గించడానికి దాని సరఫరా గొలుసును వైవిధ్యపరచాలని కోరుకుంటుంది. ఈ సందర్భంలో, ఈ ఒప్పందం భారతదేశాన్ని నమ్మకమైన, భౌగోళిక రాజకీయంగా ముఖ్యమైన భాగస్వామిగా మార్చగలదని విశ్లేషకులు భావిస్తున్నారు. EU భారతదేశ ప్రయాణీకుల వాహన మార్కెట్‌కు మెరుగైన ప్రాప్యతను కోరుకుంటుంది. ఇక్కడ దిగుమతి సుంకాలు ప్రస్తుతం 100% నుండి 125% వరకు ఉన్నాయి. ఇక యూరోపియన్ వైన్లు, స్పిరిట్స్ ప్రస్తుతం 150% నుండి 200% వరకు అధిక సుంకాలను ఎదుర్కొంటున్నాయి. ఒప్పందం ప్రకారం, EU ఈ సుంకాలలో తగ్గింపులను, ధృవీకరణ విధానాలలో సడలింపులను కోరవచ్చు.

EU తన జున్ను సహా ఇతర పాల ఉత్పత్తులపై, అలాగే రసాయనాలు, యంత్రాలపై తక్కువ సుంకాలను కోరుతోంది. భారతదేశం పాల ఉత్పత్తులపై మినహాయింపులు ఇచ్చే అవకాశం లేనప్పటికీ, రసాయనాలు, యంత్రాలకు ఎక్కువ మార్కెట్ ఓపెనింగ్‌ను అంగీకరించవచ్చు. భారతదేశ ఆర్థిక, చట్టపరమైన, బ్యాంకింగ్, టెలికాం రంగాలకు EU మరింత అవకాశాలను కోరుతోంది. భారతదేశంలో పెట్టుబడులు పెట్టే దాదాపు 6,000 కంపెనీలకు పారదర్శకమైన, బహిరంగమైన, ఊహించదగిన నియంత్రణ వాతావరణాన్ని ఇది కోరుకుంటుంది. వారి పెట్టుబడులు, మేధో సంపత్తి రక్షణను నిర్ధారిస్తుంది. భారతదేశం ఈ విషయంలో కూడా రాయితీలను అందించింది. భారతదేశ ముడి పదార్థాలు, అరుదైన భూమి ఖనిజాలకు ప్రత్యక్ష ప్రాప్యత EU శక్తి పరివర్తన వ్యూహానికి చాలా అవసరం. ఈ ఒప్పందం క్లీన్ ఎనర్జీ, గ్రీన్ హైడ్రోజన్, డిజిటల్ మౌలిక సదుపాయాలు వంటి రంగాలలో యూరోపియన్ పెట్టుబడులను పెంచుతుందని భావిస్తున్నారు.

ఈ వాణిజ్య ఒప్పందం ద్వారా, EU భారతదేశం తన ప్రభుత్వ సేకరణ మార్కెట్‌ను జాతీయ, ప్రాంతీయ స్థాయిలో యూరోపియన్ కంపెనీలకు తెరవాలని కోరుకుంటుంది. ఇది నిర్మాణం, రవాణా, IT వంటి రంగాలకు ప్రయోజనం చేకూరుస్తుంది. చట్టపరమైన పరిశీలన: ఒప్పందం తుది నిర్ణయం అయిన తర్వాత, ఇరుపక్షాలు దాని చట్టపరమైన సూక్ష్మ నైపుణ్యాలను పరిశీలిస్తాయి. EU ట్రేడ్ కమిషనర్, భారత కౌంటర్ అధికారికంగా వ్యక్తిగత నిబంధనలను ఆమోదిస్తారు. యూరోపియన్ పార్లమెంట్‌లో ఓటు, యూరోపియన్ కౌన్సిల్ ఆమోదం పొందాల్సి ఉంటుంది. అలాగే భారతదేశంలో కూడా ఇదే ప్రక్రియ పునరావృతమవుతుంది.

వస్త్రాలు, తోలు, రత్నాలు వంటి శ్రమతో కూడిన రంగాలు ప్రస్తుతం 10-12% సుంకాన్ని ఆకర్షిస్తున్నందున గణనీయంగా ప్రయోజనం పొందుతాయని భావిస్తున్నారు. వృత్తిపరమైన, నైపుణ్యం కలిగిన సిబ్బంది తరలింపు కోసం యూరోపియన్ యూనియన్‌తో చర్చలు జరుపుతున్న ప్రతిపాదిత స్వేచ్ఛా వాణిజ్య ఒప్పందం (FTA)లో భారతదేశం ప్రస్తుతం మరిన్ని రాయితీలను కోరుతోంది. EU నుండి వచ్చే ప్లాస్టిక్ ఎగుమతులపై భారతదేశం దాదాపు 10.4% సుంకం విధిస్తుంది. దీని గురించి FTAలో చర్చించవచ్చు. ఇది భారతదేశంలో యూరోపియన్ ప్లాస్టిక్‌లకు గణనీయమైన మార్కెట్‌ను అందిస్తుంది. వైన్, స్పిరిట్‌లపై సుంకాలను తగ్గించాలని యూరోపియన్ యూనియన్ భారతదేశంను డిమాండ్ చేస్తోంది. FTA ఖరారు అయితే, ఫ్రాన్స్, జర్మనీ, స్పెయిన్ నుండి భారతదేశానికి దిగుమతి చేసుకునే స్పిరిట్‌ల ధరలు తగ్గవచ్చు.

మరిన్ని బిజినెస్ వార్తల కోసం ఇక్కడ క్లిక్ చేయండి…