మిల్లెట్స్ ఆరోగ్యానికి మంచివే.. కానీ ఎండాకాలంలో ఏవి తీసుకోవాలో తెలుసా?
జొన్నలు, రాగులు వంటి మిల్లెట్లు శరీరానికి అవసరమైన శక్తిని అందించడమే కాకుండా వేసవిలో ఎదురయ్యే అలసటను దూరం చేస్తాయి. ఇవి తక్కువ నీటితో పండే పంటలు కావడంతో పర్యావరణానికి మేలు చేయడమే కాకుండా, మన శరీరానికి అవసరమైన మాక్రో, మైక్రో పోషకాలను సమృద్ధిగా అందిస్తాయి. వేసవిలో శరీరానికి చలువ చేసే ఉత్తమ మిల్లెట్లు ఏవి, వాటిని ఎలా తీసుకోవాలో వివరంగా తెలుసుకుందాం.
ఎండాకాలం తీవ్రత రోజురోజుకూ పెరుగుతున్న నేపథ్యంలో శరీర అంతర్గత ఉష్ణోగ్రతను నియంత్రించుకోవడం అత్యంత అవసరంగా మారింది. బయట నమోదవుతున్న రికార్డు స్థాయి వేడిని తట్టుకోవాలంటే కేవలం నీళ్లు తాగడం మాత్రమే సరిపోదు, మనం తీసుకునే ఆహారంలో కూడా కీలక మార్పులు చేయాలి. ముఖ్యంగా భారతీయ వేసవి కాలాల్లో శరీరంపై పడే ప్రభావాన్ని తగ్గించడానికి ప్రాచీన కాలం నుండి మన పూర్వీకులు అనుసరిస్తున్న చిరుధాన్యాల వినియోగం ఇప్పుడు మళ్లీ ప్రాధాన్యతను సంతరించుకుంది.
శరీరానికి చలువ చేసే రాగులు, జొన్నలు
సాధారణంగా రాగులు గాఢ రంగులో ఉండటం వల్ల ఇవి వేడి చేస్తాయని చాలామంది పొరపడుతుంటారు. కానీ వాస్తవానికి రాగి శరీరానికి అత్యంత చల్లదనాన్ని ఇచ్చే ధాన్యం. ఇందులో కాల్షియం, ఐరన్ సమృద్ధిగా ఉండటం వల్ల వేసవిలో వచ్చే నీరసాన్ని తగ్గిస్తుంది. దీనిని అంబలి లేదా మాల్ట్ రూపంలో తీసుకోవడం వల్ల తక్షణ శక్తి లభిస్తుంది. అలాగే జొన్నలు కూడా వేసవికి ఎంతో అనుకూలమైనవి. ఇవి శరీర ఉష్ణోగ్రతను పెంచవు. జొన్నల్లో ఉండే పొటాషియం, ఫాస్పరస్ చెమట ద్వారా మనం కోల్పోయే ఎలక్ట్రోలైట్లను భర్తీ చేస్తాయి. జొన్న రొట్టెలను పెరుగు లేదా కీరదోస రైతాతో కలిపి తీసుకుంటే శరీరానికి మరింత చల్లదనం కలుగుతుంది.
ఊదలు, కొర్రలు
ఊదలు తక్కువ కేలరీలతో ఉండి సులభంగా జీర్ణమవుతాయి. ఇవి నీటిని నిల్వ చేసే సామర్థ్యం కలిగి ఉండటం వల్ల డీహైడ్రేషన్ నుండి కాపాడతాయి. వేసవిలో తేలికపాటి ఖిచ్డీ లేదా కూరగాయల పులావ్ రూపంలో వీటిని తీసుకోవచ్చు. అలాగే కొర్రలు ఫైబర్ అధికంగా కలిగి ఉండి రోజంతా శక్తిని సమంగా అందిస్తాయి. కోడో మిల్లెట్ కూడా వేసవికి అనువైన ఆహారం, దీనితో పెరుగన్నం తయారు చేసుకుంటే శరీరానికి ఎంతో మేలు జరుగుతుంది. అయితే సజ్జలు శరీరంలో వేడిని పెంచే గుణం కలిగి ఉంటాయి కాబట్టి వీటిని వేసవిలో తగ్గించి, శీతాకాలంలో తీసుకోవడం ఉత్తమమని నిపుణులు సూచిస్తున్నారు.
పాటించాల్సిన జాగ్రత్తలు
మిల్లెట్లను వండే ముందు కనీసం 6 నుండి 8 గంటల పాటు నానబెట్టడం తప్పనిసరి. ఇలా చేయడం వల్ల అందులోని ఫైటిక్ యాసిడ్ తగ్గి పోషకాలు శరీరానికి బాగా అందుతాయి. ఫెర్మెంటేషన్ ప్రక్రియ ద్వారా అంబలి వంటి వంటకాలు తయారు చేయడం వల్ల జీర్ణక్రియకు ఉపయోగపడే ప్రోబయోటిక్స్ లభిస్తాయి. మిల్లెట్లలో ఫైబర్ అధికంగా ఉండటం వల్ల వీటిని తీసుకునేటప్పుడు తగినంత నీరు తాగడం చాలా ముఖ్యం. రోజుకు కనీసం 3 లీటర్ల నీరు తీసుకోవడం ద్వారా కడుపు ఉబ్బరం వంటి సమస్యలను నివారించవచ్చు. సరైన పద్ధతిలో చిరుధాన్యాలను ఆహారంలో భాగం చేసుకుంటే వేసవి వేడిని సులభంగా తట్టుకోవచ్చు.