Nature Science: కోడి కూయగానే మనిషి మేల్కొనే అలవాటు ఎలా మొదలైంది?.. దీని వెనక అసలు సైన్స్ ఇదే..
కోడి తెల్లవారుజామునే కూయడం మనకు తెలుసు. అది ఎవరో సెట్ చేసిన అలారం కాదు, దాని శరీరంలో ఉండే సహజ 'జీవ గడియారం' (Circadian Rhythm) ఫలితం. అయితే, ఇదే గడియారం మనిషి శరీరంలో కూడా ఉంటుందని, ప్రతి అవయవానికి పనిచేయడానికి ఒక ప్రత్యేక సమయం ఉంటుందని మీకు తెలుసా? మన ప్రాచీన సిద్ధులు, ప్రకృతి ఈ సమయాలను కొన్ని మిలియన్ల సంవత్సరాల క్రితమే నిర్దేశించారు.
Updated on: Feb 12, 2026 | 9:11 PM
మన శరీరంలోని అంతర్గత అవయవాలు 24 గంటలూ పనిచేస్తున్నప్పటికీ, ప్రతి అవయవం ఒక నిర్దిష్ట రెండు గంటల సమయంలో అత్యంత శక్తివంతంగా పనిచేస్తుంది. దీనినే ‘ఆర్గాన్ క్లాక్’ లేదా ‘అవయవ గడియారం’ అంటారు. ఈ సమయంలో ఆయా అవయవాలకు ప్రాణశక్తి ఎక్కువగా అందుతుంది. ఏ సమయంలో ఏ అవయవం చురుగ్గా ఉంటుందో, ఆ సమయంలో మనం ఎలా ఉండాలో తెలిస్తే ఆరోగ్యంగా జీవించవచ్చు.
తెల్లవారుజామున ఊపిరితిత్తుల డ్యూటీ!
సూర్యచంద్రుల కదలికలపై ఆధారపడిన భారతీయ సిద్ధుల లెక్కల ప్రకారం.. తెల్లవారుజామున 3 గంటల నుండి 5 గంటల మధ్య సమయాన్ని ‘బ్రహ్మ ముహూర్తం’ అంటారు. ఈ సమయంలో మన ఊపిరితిత్తులలో ప్రాణశక్తి ప్రవాహం చాలా చురుగ్గా ఉంటుంది. అందుకే ఈ సమయంలో లేచి ప్రాణాయామం చేయడం వల్ల ఊపిరితిత్తులు ఆరోగ్యంగా ఉంటాయి. ఆ తర్వాత ఉదయం 5 నుండి 7 గంటల వరకు పెద్దప్రేగు చురుగ్గా ఉంటుంది, ఇది శరీర విసర్జనకు సరైన సమయం.
ఆహారం ఎప్పుడు తీసుకోవాలి?
ఉదయం 7 గంటల నుండి 9 గంటల వరకు మన జఠరాగ్ని అత్యంత శక్తివంతంగా ఉంటుంది. అల్పాహారం తీసుకోవడానికి ఇది అత్యంత అనుకూల సమయం. ఆ తర్వాత 9 నుండి 11 గంటల వరకు ప్లీహం చురుగ్గా ఉండి, మనం తీసుకున్న ఆహారాన్ని శక్తిగా మారుస్తుంది. మధ్యాహ్నం 11 నుండి 1 గంట వరకు గుండె తన పనిని వేగవంతం చేస్తుంది, ఈ సమయంలో ఒత్తిడికి లోనుకాకుండా ఉండటం మంచిది.
మధ్యాహ్నం నుంచి రాత్రి వరకు బాడీ టైమ్ టేబుల్!
మధ్యాహ్నం 1 నుండి 3 గంటల వరకు చిన్నప్రేగు పోషకాలను గ్రహిస్తుంది. సాయంత్రం 3 నుండి 5 గంటల వరకు మూత్రాశయం, 5 నుండి 7 గంటల వరకు మూత్రపిండాలు (Kidneys) శరీరాన్ని శుద్ధి చేసే పనిలో ఉంటాయి. రాత్రి 7 గంటల నుండి 9 గంటల వరకు పెరికార్డియం చురుగ్గా ఉంటుంది, ఇది మానసిక ప్రశాంతతకు అవసరమైన సమయం. రాత్రి 9 నుండి 11 గంటల వరకు ఎండోక్రిన్ వ్యవస్థ తన పనిని పూర్తి చేస్తుంది.
నిద్ర ఎందుకు ముఖ్యం?
అత్యంత కీలకమైన విషయం ఏమిటంటే, రాత్రి 11 గంటల నుండి తెల్లవారుజామున 1 గంట వరకు పిత్తాశయం, 1 నుండి 3 గంటల వరకు కాలేయం (Liver) రక్తాన్ని శుద్ధి చేస్తాయి. ఈ సమయంలో గాఢ నిద్రలో ఉండటం చాలా ముఖ్యం. ఎవరైతే ఈ సమయంలో మేల్కొని ఉంటారో, వారికి కాలేయ సంబంధిత వ్యాధులు వచ్చే అవకాశం ఉందని ఈ జీవ గడియారం మనకు సందేశం ఇస్తోంది. ప్రకృతి సిద్ధంగా ఏర్పడిన ఈ ప్రాణశక్తి మార్గాలను అనుసరిస్తే ఆరోగ్యంగా ఉండవచ్చని నిపుణులు సూచిస్తున్నారు.
