Sleep Tips: అర్ధరాత్రి అకస్మాత్తుగా మెలకువ వస్తోందా.. మీ శరీరం ఇస్తున్న ఆ సంకేతాల వెనుక అర్థం ఇదే!
అర్ధరాత్రి లేదా తెల్లవారుజామున ఎలాంటి అలారం లేకుండా అకస్మాత్తుగా మెలకువ రావడం అనేది చాలా మంది ఎదుర్కొనే ఒక సాధారణ సమస్య. ఇలా పదేపదే జరగడానికి కేవలం నిద్రలేమి మాత్రమే కాకుండా అధిక ఒత్తిడి, రాత్రిపూట కెఫీన్ తీసుకోవడం, భారీ భోజనం , గది వాతావరణం వంటి పలు శారీరక, మానసిక కారణాలు ఉండవచ్చని నిపుణులు చెబుతున్నారు.
ప్రస్తుత ఆధునిక కాలంలో చాలా మంది రాత్రిపూట నిద్రకు సంబంధించిన రకరకాల సమస్యలతో ఇబ్బంది పడుతున్నారు. ఎలాంటి శబ్దం లేదా అలారం సౌండ్ లేకుండానే అర్ధరాత్రి 2 గంటలకు లేదా 3 గంటలకు అకస్మాత్తుగా కళ్ళు తెరుచుకోవడం చాలా మందికి అనుభవమయ్యే ఉంటుంది. ఒకటి రెండు సార్లు ఇలా జరగడం సహజమే అయినప్పటికీ, ప్రతిరోజూ రాత్రి వేళల్లో పదేపదే మెలకువ వస్తుంటే మాత్రం దానిని అస్సలు తేలికగా తీసుకోకూడదు. దీని వెనుక కేవలం నిద్ర సరిపోకపోవడమే కాకుండా కొన్ని శారీరక , మానసిక ఆరోగ్య సమస్యలు కూడా దాగి ఉండవచ్చని ఆరోగ్య నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు. రాత్రిపూట అకస్మాత్తుగా కళ్ళు తెరుచుకోవడానికి గల ప్రధాన కారణాలు , వాటి వెనుక ఉన్న సంకేతాల గురించి ఇప్పుడు వివరంగా తెలుసుకుందాం.
మానసిక ఒత్తిడి , ఆందోళన
పగటిపూట మనం అనుభవించే అధిక ఒత్తిడి రాత్రి వేళల్లో మనస్సు పూర్తిగా విశ్రాంతి తీసుకోకుండా అడ్డుకుంటుంది. మనసు నిరంతరం ఆందోళన, పని ఒత్తిడి లేదా విభిన్న భావోద్వేగాలతో నిండి ఉన్నప్పుడు నిద్ర చాలా తేలికగా పడుతుంది. అటువంటి సమయాల్లో చుట్టుపక్కల జరిగే అతి చిన్న కదలిక లేదా స్వల్ప శబ్దం కూడా ఒక వ్యక్తిని నిద్రలోంచి అకస్మాత్తుగా మేల్కొల్పగలదు. ఇలా ఒకసారి మెలకువ వచ్చిన తర్వాత మనస్సు మళ్లీ చురుకుగా మారిపోవడం వల్ల చాలా మందికి తిరిగి నిద్రపోవడం చాలా కష్టంగా మారుతుంది. ఇలా మేల్కొన్న తర్వాత చాలా మందికి తిరిగి నిద్రపోవడం కష్టంగా ఉంటుంది.
సహజ నిద్ర చక్రంలో మార్పులు
సాధారణంగా మానవ శరీరం ప్రతి రాత్రి అనేకసార్లు గాఢ నిద్ర , తేలికపాటి నిద్ర దశల (స్లీప్ సైకిల్) మధ్య మారుతూ ఉంటుంది. శరీరం ఎప్పుడైతే తేలికపాటి నిద్ర దశలోకి ప్రవేశిస్తుందో, అప్పుడు అకస్మాత్తుగా మేల్కొనే అవకాశం కొద్దిగా పెరుగుతుంది. కొన్నిసార్లు ఒక వ్యక్తి కేవలం కొన్ని సెకన్ల పాటు మాత్రమే మేల్కొని మళ్లీ నిద్రపోవచ్చు, అలాంటివి ఉదయం పూట అస్సలు గుర్తుండవు. కానీ ఈ మేల్కొలుపు ఎక్కువ సమయం పాటు అలాగే కొనసాగితే, మన నిద్రకు తీవ్రమైన అంతరాయం కలిగిందని గ్రహిస్తాం.
రాత్రిపూట తీసుకునే ఆహారాలు…
సాయంత్రం లేదా రాత్రి పడుకునే ముందు ఎక్కువగా టీ, కాఫీ, ఎనర్జీ డ్రింక్స్ వంటి కెఫీన్ ఆధారిత పానీయాలు తీసుకోవడం వల్ల నిద్రపై తీవ్ర ప్రభావం పడుతుంది. కెఫీన్ మన మెదడును , మనస్సును నిరంతరం చురుకుగా ఉంచుతుంది. అలాగే రాత్రి పూట జీర్ణం కావడానికి కష్టంగా ఉండే భారీ భోజనం చేయడం వల్ల జీర్ణవ్యవస్థ ఎక్కువ సేపు చురుకుగా పనిచేయాల్సి వస్తుంది. దీని ఫలితంగా కూడా అర్ధరాత్రి నిద్రలోంచి హఠాత్తుగా మెలకువ వచ్చే అవకాశాలు ఎక్కువగా ఉంటాయి.
నిద్ర పాడుచేసే ఇతర కారణాలు
రాత్రి వేళల్లో తరచుగా మూత్రవిసర్జన కోసం లేవవలసి రావడం వల్ల కూడా చాలా మంది నిద్రకు అంతరాయం కలుగుతుంది. నిద్రపోయే ముందు పరిమితికి మించి ఎక్కువగా నీళ్లు తాగడం లేదా కొన్ని రకాల ఆరోగ్య పరిస్థితులు దీనికి కారణం కావచ్చు. వీటితో పాటు మనం పడుకునే గదిలోని వాతావరణం కూడా నిద్రను శాసిస్తుంది. గదిలో అధిక వేడి, విపరీతమైన చలి, కిటికీల నుండి వచ్చే కాంతి లేదా బయటి శబ్దాలు ఉన్నప్పుడు అది మన గాఢ నిద్రను ఆపేస్తుంది. ఒకవేళ కష్టమ్మీద నిద్రలోకి జారుకున్నప్పటికీ, అశుభ్రమైన లేదా అనుకూలంగా లేని వాతావరణం వల్ల రాత్రిపూట తరచుగా కళ్ళు తెరుచుకుంటూ ఉంటాయి.
ఒకవేళ మీరు కొన్ని వారాల నుండి నిరంతరాయంగా తీవ్రమైన నిద్రలేమి సమస్యను ఎదుర్కొంటున్నా, పగటిపూట విపరీతమైన అలసటకు గురవుతున్నా, లేదా నిద్రలో అధికంగా గురక పెట్టడం , ఆయాసం వంటి ఇబ్బందులు ఉన్నట్లయితే వెంటనే చర్మ లేదా నిద్ర నిపుణుడిని సంప్రదించి సలహా తీసుకోవడం ఎంతో అవసరం. కొన్నిసార్లు నిద్రకు సంబంధించిన దీర్ఘకాలిక రుగ్మతలు కూడా దీనికి కారణం కావచ్చు కాబట్టి సకాలంలో గుర్తించి జాగ్రత్త పడటం మంచిది.