ఉద్యోగం కోసం నిరీక్షణ పెరుగుతోందా? విద్యార్హతలు – ఉపాధి అవకాశాల మధ్య అసలు వాస్తవాలు ఇవే..
భారత్‌లో ఉన్నత విద్య పూర్తి చేసిన యువత కూడా ఉద్యోగాల కోసం ఎదురుచూడాల్సిన పరిస్థితి ఎందుకు ఏర్పడుతోంది? ఐఎల్‌ఓ ఇండియా ఎంప్లాయ్మెంట్ రిపోర్ట్, ఇండియా స్కిల్స్ రిపోర్ట్ గణాంకాలు చదువుకున్న నిరుద్యోగం, పరిశ్రమలకు అవసరమైన నైపుణ్యాల మధ్య అంతరాన్ని వివరిస్తున్నాయి. డిగ్రీతో పాటు ప్రాక్టికల్ స్కిల్స్, ఇంటర్న్‌షిప్‌లు, కమ్యూనికేషన్ సామర్థ్యం పెంచుకోవడం ఉద్యోగ అవకాశాలను మెరుగుపరచడంలో కీలకం.
ఒక యువతి డిగ్రీ పూర్తి చేసి, ఆపై తన అవకాశాలను మెరుగుపరుచుకోవడానికి పీజీ కూడా పూర్తి చేస్తుంది. రెండేళ్లు గడిచినా ఆమె ఇంకా సరైన ఉద్యోగం కోసం వెతుకుతూనే ఉంటుంది. మరోవైపు, చదువు పూర్తి చేయని ఆమె బంధువు ఒకరు ఇప్పటికే నెలకు ఎంతోకొంత స్థిరమైన సంపాదనతో పనిలో కుదురుకుంటారు. ఎక్కువ చదువుకుంటే ఉద్యోగ మార్గం సులభం కావాలి కానీ, మరింత కష్టతరం కావడం ఏమిటనే ప్రశ్న చాలామందిలో మెదులుతుంది. నిజానికి ఈ విరుద్ధమైన పరిస్థితి వెనుక ఉన్న అసలు కారణాలేంటి? అంతర్జాతీయ కార్మిక సంస్థ (ILO), భారత్ స్కిల్స్ రిపోర్ట్ అందించిన గణాంకాల ఆధారంగా ప్రత్యేక విశ్లేషణ..
అధికారిక గణాంకాలు ఏం చెప్తున్నాయి?
అంతర్జాతీయ కార్మిక సంస్థ (ILO), ఇన్‌స్టిట్యూట్ ఫర్ హ్యూమన్ డెవలప్‌మెంట్ సంయుక్తంగా రూపొందించిన ‘ఇండియా ఎంప్లాయ్మెంట్ రిపోర్ట్’ ప్రకారం:
నిరుద్యోగిత రేటు: డిగ్రీ పూర్తి చేసిన యువతలో నిరుద్యోగిత రేటు 29.1 శాతంగా ఉండగా, చదవడం, రాయడం రాని వారిలో ఇది కేవలం 3.4 శాతం మాత్రమే.
ద్వితీయ శ్రేణి విద్యార్థుల్లో: సెకండరీ లేదా అంతకంటే ఎక్కువ చదివిన యువతలో నిరుద్యోగం 18.4 శాతంగా ఉంది.
చదువుకున్న నిరుద్యోగుల పెరుగుదల: మొత్తం నిరుద్యోగుల్లో చదువుకున్న యువత వాటా 2000 సంవత్సరంలో 54.2 శాతం ఉండగా, 2022 నాటికి అది 65.7 శాతానికి పెరిగింది.
ఈ వ్యత్యాసానికి ప్రధాన కారణాలు:
వేచి చూసే సామర్థ్యం (Ability to Wait):
చదువురాని, ఎలాంటి పొదుపు లేని వ్యక్తి ఉద్యోగం లేక ఖాళీగా ఉండేందుకు ఆర్థికంగా సిద్ధంగా ఉండలేరు.. వారు తమ ఉనికి కోసం లభించిన తక్కువ వేతనమైనా, అస్థిరమైన పనైనా వెంటనే స్వీకరిస్తారు. వారి వద్ద నిరుద్యోగిత రేటు తక్కువగా ఉండటం అంటే వారు సంపన్నులని కాదు, నిరీక్షించే అవకాశం వారికి లేదని అర్థం.. మరోవైపు, గ్రాడ్యుయేట్లకు కుటుంబ మద్దతు ఉండటం వల్ల తమ చదువుకు, అర్హతకు తగిన స్థిరమైన ఉద్యోగం వచ్చేవరకు వేచి చూసే వెసులుబాటు ఉంటుంది. ఇది అధికారిక డేటాలో నిరుద్యోగంగా కనిపిస్తుంది.
‘డిగ్రీలు ఉన్నా.. నైపుణ్యాల కొరత’ (The Skill Gap):
లక్ష మందికి పైగా అభ్యర్థులపై నిర్వహించిన పరీక్షల ఆధారంగా వెలువడిన ‘ఇండియా స్కిల్స్ రిపోర్ట్ 2026’ ప్రకారం:
భారత్‌లోని డిగ్రీ గ్రాడ్యుయేట్లలో 56.35 శాతం మంది మాత్రమే పరిశ్రమలు/కంపెనీలు కోరుకునే నైపుణ్యాలు కలిగి ఉన్నారని (Employable) తేలింది.
ఈ సంఖ్య నాలుగేళ్ల క్రితం ఉన్న 46.2 శాతం కంటే మెరుగైనప్పటికీ, నేటికీ దాదాపు సగానికి పైగా గ్రాడ్యుయేట్లకు నేరుగా ఉద్యోగం చేసే ప్రాక్టికల్ నైపుణ్యాలు లేవని నివేదిక స్పష్టం చేస్తోంది.
కేవలం కళాశాల డిగ్రీ ఉండటం వల్ల కమ్యూనికేషన్ నైపుణ్యాలు, విమర్శనాత్మక ఆలోచన లేదా క్షేత్రస్థాయి సమస్యలను పరిష్కరించే సామర్థ్యం ఆటోమేటిక్‌గా రావు.
స్త్రీ, పురుషుల మధ్య వ్యత్యాసాలు:
చదువుకున్న నిరుద్యోగుల్లో మహిళల వాటా ఏకంగా 76.7 శాతంగా ఉంది.. పురుషులలో ఇది 62.2 శాతం.. అయితే.. మహిళలకు తగినంత సురక్షితమైన ఉద్యోగ అవకాశాలు లభించకపోవడం, కుటుంబ బాధ్యతలు, సామాజిక పరిమితులు వారి ఉద్యోగ ప్రయాణానికి ఆటంకంగా మారుతున్నాయి.
పరిష్కారం ఏంటి?
డిగ్రీ సాధించడం అనేది కెరీర్‌కు ఒక ప్రారంభ బిందువు మాత్రమే గానీ, అది ఉద్యోగానికి పూర్తి గ్యారెంటీ కాదనే విషయాన్ని యువత గుర్తించాలి.
కేవలం మార్కుల షీట్‌పై ఆధారపడకుండా చదువుతో పాటు ఇంటర్న్‌షిప్‌లు (Internships), ప్రాక్టికల్ నైపుణ్యాలు, కోడింగ్/డిజిటల్ సర్టిఫికేషన్లు, సమర్థవంతమైన కమ్యూనికేషన్ నైపుణ్యాలను పెంచుకోవడం అత్యంత అవసరం.
ఏళ్ల తరబడి చదివి ఇంకా ఉద్యోగం కోసం వెతుకుతున్న యువతను కలసినప్పుడు వారి ప్రతిభను వేగంగా అంచనా వేయడం కంటే.. వారి చదువుకు, నేటి పరిశ్రమలకు కావలసిన నైపుణ్యాలకు మధ్య ఉన్న ఆ ఖాళీని (Gap) పూడ్చేందుకు ఎలాంటి చర్యలు అవసరమో ఆలోచించడమే శ్రేయస్కరం..