చేపలకు ముళ్లు ఎందుకు ఉంటాయి..? 99 శాతం మందికి తెలియని నిజాలు ఇవే..
గోదావరి జిల్లాల పులస, కొర్రమీను కూరైనా.. తెలంగాణ చెరువుల బొచ్చె, రవ్వ చేపల వేపుడైనా లొట్టలేసుకుంటూ తింటాం. అంత బాగుంటుంది కానీ.. చాలామందిని ఒకటే భయం వెనక్కి లాగుతుంది. చేప ముల్లు ఎక్కడ గొంతులో గుచ్చుకుంటుందోనని భయపడుతూ ఒక్కో ముల్లును ఏరుతుంటారు.అసలు చేపలో ఇన్ని ముళ్లు ఎందుకుంటాయి? అనేది ఎప్పుడైన ఆలోచించారా..? ఆ విషయాలు ఈ స్టోరీలో తెలుసుకుందాం..
నాన్ వెజ్ ప్రియులకు చేపలు అంటే మహాఇష్టం.. తాజా చేపలు తెచ్చి, ఘుమఘుమలాడే చేపల పులుసు పెట్టుకుని, వేడివేడి అన్నంతో తింటే వచ్చే తృప్తే వేరు. గోదావరి జిల్లాల పులస, కొర్రమీను కూరైనా.. తెలంగాణ చెరువుల బొచ్చె, రవ్వ చేపల వేపుడైనా మనవాళ్లకు చేపలంటే పంచప్రాణాలు. అయితే ఎంత ఇష్టమున్నా చాలామందిని ఒకటే భయం వెనక్కి లాగుతుంది.. అదే చేప ముల్లు. ఒక్కో ముల్లును నిదానంగా ఏరుతూ తింటున్నప్పుడు మనలో చాలామందికి ఎప్పుడో ఒకప్పుడు ఈ సందేహం వచ్చే ఉంటుంది: అసలు ఈ చేపలకు ఇన్ని ముళ్ళు ఎందుకుంటాయి? దేవుడు వీటిని మనుషుల గొంతులో గుచ్చుకోవడానికే పెట్టాడా? లేక దీని వెనుక ఏదైనా పెద్ద సైన్స్ ఉందా? అని.. నిజానికి మనం ముళ్లు అనుకుని తీసి పారేసే వాటి వెనుక.. ప్రకృతి చేసిన అద్భుతమైన ఇంజనీరింగ్ దాగుంది.
ముల్లు కాదు.. అది చేపలకు లైఫ్ సపోర్ట్ సిస్టమ్
మనం సాధారణంగా చేప ముళ్లు అని పిలిచేవి వాస్తవానికి ముళ్లు కావు.. అవి వాటి అస్థిపంజరంలో అత్యంత కీలకమైన ఎముకలు. మనిషి నిటారుగా నిలబడాలన్నా, నడవాలన్నా వెన్నెముక, ఎముకలు ఎంత ముఖ్యమో.. నీటిలో నిరంతరం తేలుతూ, ఈదే చేపలకు కూడా ఈ ఎముకలు అంతే ముఖ్యం. చేపల శరీరంలో ప్రధానంగా రెండు రకాల ఎముకలుంటాయి. మధ్యలో పొడవుగా ఉండే ప్రధాన వెన్నెముక ఒకటైతే.. కండరాల మధ్య సూక్ష్మంగా విస్తరించి ఉండే అంతర-కండర ఎముకలు రెండోది.. వీటినే మనం చిన్న ముళ్ళు అంటాం. ఈ చిన్న ముళ్లు చేప శరీరానికి ఒక ఆర్కిటెక్చరల్ పిల్లర్‌లాగా పనిచేస్తూ, కండరాలను సరైన స్థానంలో బిగించి ఉంచుతాయి.
ఈ ముళ్లు చేపలకు ఎలా ఉపయోగపడతాయి?
శాస్త్రీయంగా పరిశీలిస్తే.. చేపల శరీరంలో ఈ సన్నని ముళ్లు కీలక పాత్ర పోషిస్తాయి.
అండర్‌వాటర్ స్ప్రింగ్స్ లాంటి ఫ్లెక్సిబిలిటీ: చేప నీటిలో ముందుకు దూసుకెళ్లాలన్నా, వేగంగా మలుపులు తిరగాలన్నా దాని శరీరం ఇరువైపులా S ఆకారంలో వంగాలి. ఈ చిన్న ముళ్లు చేప శరీరానికి స్ప్రింగుల్లా పనిచేస్తాయి. చేప శరీరం వంగినప్పుడు కండరాలు చిట్లిపోకుండా, వెంటనే యథాస్థితికి వచ్చేలా ఎలాస్టిసిటీని అందిస్తాయి.
ఎదురీతకు అదనపు బలం: గోదావరి, కృష్ణా వంటి నదుల్లో వరదలు వచ్చినప్పుడు నీటి ప్రవాహం అత్యంత వేగంగా ఉంటుంది. ప్రవాహానికి ఎదురీదినప్పుడు చేపల కండరాలపై విపరీతమైన ఒత్తిడి పడుతుంది. ఈ ముళ్ళు కండరాల ఫైబర్లకు బలంగా అతుక్కుని ఉండి, ఒక లివర్ లాగా పనిచేస్తూ ఈదడానికి అవసరమైన శక్తిని, స్థిరత్వాన్ని ఇస్తాయి.
శత్రువుల నుంచి రక్షణ: నీటిలోని పెద్ద చేపలు, కొంగలు, నీటికాకుల నుంచి చిన్న చేపలను కాపాడటంలోనూ ఈ ముళ్లు తోడ్పడతాయి. ఒంటినిండా సన్నని ముళ్ళు ఉన్న చేపలను మింగితే తమ గొంతుల్లో గుచ్చుకుంటాయన్న భయంతో పెద్ద జీవులు వీటిని వేటాడటానికి జంకుతాయి.
సముద్రపు చేపల్లో తక్కువ.. చెరువు-నది చేపల్లో ఎక్కువ.. ఎందుకలా?
చేపల మార్కెట్‌కు వెళ్లినప్పుడు చాలామంది గమనించే ఉంటారు. సముద్రపు చేపల్లో మధ్యలో ఒకే ఒక్క పెద్ద ముల్లు ఉంటుంది, సన్న ముళ్లు అసలు కనిపించవు. కానీ మన చెరువుల్లో, నదుల్లో దొరికే వాటిలో మాత్రం లెక్కలేనన్ని సన్నని ముళ్ళు ఉంటాయి. దీనికి కారణం వాటి జీవన శైలే. సముద్రంతో పోలిస్తే నదులు, కాలువలు, చెరువుల్లో నీటి ప్రవాహం కల్లోలంగా, సుడులు తిరుగుతూ ఉంటుంది. ఇక్కడ జీవించే చేపలు బలంగా ఎదురీదాలి కాబట్టి, పరిణామ క్రమంలో వాటి కండరాల పట్టు కోసం అదనంగా సన్నని ముళ్ళు ఎక్కువగా అభివృద్ధి చెందాయి. సముద్రపు చేపలు విశాలమైన లోతుల్లో సాఫీగా ఈదుతాయి. వీటికి బలమైన ప్రధాన వెన్నెముక సరిపోతుంది తప్ప, కండరాల మధ్య వందల సంఖ్యలో సన్నని ముళ్ళు అవసరం పడదు. అందుకే వాటిలో ఒకటే ప్రధాన ఎముక ఉంటుంది.
పొరపాటున గొంతులో ముల్లు చిక్కుకుంటే..
చేప ముల్లు గొంతులో తగిలితే కంగారు పడాల్సిన పనిలేదు. పల్లెల్లో మన పెద్దవాళ్లు పాటించే సహజమైన చిట్కాలు ఇవి.
అన్నం ముద్ద: వేడి అన్నాన్ని ముద్దగా చేసి, నమలకుండా మింగాలి. అన్నం బరువుకి ముల్లు జారి పొట్టలోకి వెళ్లిపోతుంది.
అరటిపండు: బాగా పండిన అరటిపండు ముక్కను కొరికి నమలకుండా మింగితే, దాని జిగురు స్వభావానికి ముల్లు అంటుకుని కిందకి దిగిపోతుంది.
నిమ్మరసం: నిమ్మరసాన్ని నెమ్మదిగా గుటకలు వేస్తూ తాగితే, అందులోని సిట్రిక్ యాసిడ్ ఆ సూక్ష్మ ఎముకను మెత్తబడేలా చేసి జారేలా చేస్తుంది.
సమస్య తీవ్రంగా ఉండి రక్తస్రావం లేదా భరించలేని నొప్పి ఉంటే మాత్రం నాటు వైద్యాలు చేయకుండా వెంటనే డాక్టర్‌ను సంప్రదించాలి.