
తెలుగు సామెతల్లో లోతైన అర్థం ఉంటుంది. మనిషి జీవితంలోని అనుభవాలను, లోకజ్ఞానాన్ని చిన్న మాటల్లోనే చక్కగా వివరిస్తాయి. అలాంటి సామెతల్లో ‘ఎలుకకు పిల్లి సాక్షి’ అనేది కూడా ఒకటి. న్యాయం జరగాల్సిన చోటే అన్యాయం జరిగితే, లేదా తప్పు చేసిన వ్యక్తికే అనుకూలంగా సాక్ష్యం చెబితే ఈ సామెతను ఉపయోగిస్తారు. ఎలుకకు సహజ శత్రువు పిల్లి అనే విషయం అందరికీ తెలిసిందే. పిల్లి ఎలుకను వేటాడుతుంది. అలాంటి పిల్లినే ఎలుకకు సాక్షిగా పెట్టడం ఎంత విచిత్రమో అర్థం చేసుకోవచ్చు. న్యాయం ఆశించే వ్యక్తికి అన్యాయం చేసే వ్యక్తినే సాక్షిగా పెట్టడం కూడా అంతే విచిత్రంగా ఉంటుంది. ఈ భావాన్ని తెలియజేయడానికి ‘ఎలుకకు పిల్లి సాక్షి’ అనే సామెతను ఉపయోగిస్తారు.
ఒక వివాదంలో తప్పు చేసిన వ్యక్తి తనకు అనుకూలమైన వారినే సాక్షులుగా పెట్టుకున్నప్పుడు, బాధితుడికి న్యాయం జరిగే అవకాశం లేనప్పుడు ఈ సామెతను చెబుతుంటారు. అలాగే, ఒక సమస్యలో నిష్పక్షపాతంగా వ్యవహరించాల్సిన వ్యక్తి పక్షపాతంతో నిర్ణయం తీసుకున్నా ఈ సామెత సరిపోతుంది.
తమకు హాని తలపెట్టే శత్రువును లేదా తీవ్రమైన స్వార్థం ఉన్న వ్యక్తిని సాక్షిగా లేక న్యాయ నిర్ణేతగా నమ్ముతున్నప్పుడు కూడా ఈ సామెతను వాడతారు.
ఒక గ్రామంలో ఇద్దరు వ్యక్తుల మధ్య భూమి విషయంలో గొడవ జరిగిందనుకుందాం. అందులో ఒక వ్యక్తి తప్పు చేసినప్పటికీ, తనకు సన్నిహితులైన వారినే సాక్షులుగా పెట్టుకుని తానే నిజం చెబుతున్నానని, తన వైపే న్యాయం ఉందని వాదించాడు. ఇది తప్పు చేయని మరో రైతుకు అన్యాయం చేసే సాక్ష్యం. అలాంటి పరిస్థితుల్లో ‘ఎలుకకు పిల్లి సాక్షి అన్నట్లుంది’ వ్యవహారం అని అంటుంటారు.
ఏ వివాదంలోనైనా సాక్ష్యం చెప్పేవారు నిష్పక్షపాతంగా ఉండాలి. నిజానిజాలను తెలుసుకోకుండా ఒకరి పక్షాన నిలబడటం వల్ల న్యాయం దెబ్బతింటుంది. వ్యక్తుల మాటలను మాత్రమే నమ్మకుండా, వాస్తవాలను పరిశీలించి నిర్ణయం తీసుకోవాలనే సందేశాన్ని ఈ సామెత గుర్తుచేస్తుంది.
తెలుగు ప్రజలు ఎక్కువగా వాడే ‘ఎలుకకు పిల్లి సాక్షి’ అనే సామెత పక్షపాత ధోరణిని, అన్యాయమైన సాక్ష్యాన్ని ఎత్తిచూపుతుంది. న్యాయం జరగాలంటే సాక్ష్యం చెప్పేవారు నిజాయితీగా, నిష్పక్షపాతంగా వ్యవహరించాలనేది దీని అంతరార్థం.