
వీగన్, ప్లాంట్-బేస్డ్ ఆహారాలు ఆరోగ్యకరమైనవేనా? అనే చర్చ ఇప్పుడు సోషల్ మీడియాలో జోరుగా సాగుతోంది. ప్యాకేజింగ్పై ఆకుపచ్చ ఆకులు, “Plant-Based”, “Vegan”, “Natural” వంటి పదాలు కనిపిస్తే ఆ ఉత్పత్తి ఆరోగ్యకరమైనదేననే భావన చాలామందిలో ఉంటుంది. అయితే పరిశోధనలు మాత్రం దీనిపై మరింత జాగ్రత్తగా ఆలోచించాల్సిన అవసరం ఉందని సూచిస్తున్నాయి. ముఖ్యంగా ఆహారం మొక్కల ఆధారితమా? అనేది మాత్రమే కాదు.. అది ఎంత ప్రాసెస్ అయిందన్నదీ కీలకమే.
ఇటీవల చర్చకు వచ్చిన యూకే బయోబ్యాంక్ అధ్యయనంలో సుమారు 1.99 లక్షల మంది ఆహారపు అలవాట్లను పరిశీలించారు. NOVA వర్గీకరణ ఆధారంగా వారి ఆహారంలో అల్ట్రా-ప్రాసెస్డ్ ఫుడ్స్ (UPF) వాటాను అంచనా వేశారు. మాంసాహారులు, శాకాహారులు, వీగన్ల మధ్య తేడాలను పరిశీలించిన ఈ అధ్యయనంలో వీగన్లు అత్యధికంగా UPF తీసుకుంటున్నారనే వాదనకు స్పష్టమైన ఆధారం కనిపించలేదు. అంతేకాదు, వీగన్ల సంఖ్య చాలా తక్కువగా ఉండటంతో ఈ వర్గానికి సంబంధించిన ఫలితాలను చాలా జాగ్రత్తగా అర్థం చేసుకోవాల్సి ఉంటుందంటున్నారు నిపుణులు.
ప్లాంట్-బేస్డ్ అంటే ఆరోగ్యకరమనే గ్యారంటీ లేదా?
మొక్కల ఆధారిత మాంసం, బర్గర్లు, సాసేజ్లు వంటి ఉత్పత్తులను తయారు చేయడానికి సోయా, బఠానీ వంటి పదార్థాల నుంచి ప్రోటీన్ ఐసోలేట్లను తీసి, వాటిని ఎక్స్ట్రూషన్ వంటి సాంకేతిక ప్రక్రియల ద్వారా మాంసం ఆకృతిని పోలిన ఫైబర్లుగా మారుస్తున్నారు. రుచి, ఆకృతి, నిల్వ సామర్థ్యం కోసం వివిధ పదార్థాలు, బైండర్లు, ఫ్లేవరింగ్ సిస్టమ్స్ కూడా ఉపయోగిస్తున్నారు. ఇది తప్పనిసరిగా హానికరమని చెప్పలేం. అయితే ‘వీగన్’ లేదా ‘ప్లాంట్-బేస్డ్’ అనే లేబుల్ ఒక్కటే ఆహారం ఆరోగ్యకరమని నిర్ధారించలేమంటున్నారు నిపుణులు. ఉత్పత్తిలో ఉండే సోడియం, సంతృప్త కొవ్వు, ప్రోటీన్, ఫైబర్, విటమిన్లు, ఖనిజాలు వంటి పోషకాలను కూడా పరిశీలించాలని సూచిస్తున్నారు.
ఓట్స్ మిల్క్ విషయంలోనూ ఇదే కథ
ఓట్స్ మిల్క్ కూడా ఆరోగ్యకరమైన ప్రత్యామ్నాయంగా చాలామంది భావిస్తారు. అయితే సాధారణ ఓట్స్ మిల్క్లో ప్రోటీన్ పరిమాణం ఆవు పాలతో పోలిస్తే తక్కువగా ఉంటుంది. ఓట్స్లోని పిండి పదార్థాలను ఎంజైమ్ల సహాయంతో చిన్న చక్కెరలుగా మార్చే ప్రక్రియ కారణంగా చక్కెర కలపకపోయినా కొంత తీపి రుచి రావచ్చు. కొన్ని ఉత్పత్తుల్లో కాల్షియం, విటమిన్ బి12 వంటి పోషకాలను అదనంగా కలుపుతారని నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు.
అసలు ప్రశ్న.. ప్రాసెసింగ్ ఎంత?
మరో యూకే బయోబ్యాంక్ విశ్లేషణలో 1.26 లక్షల మందికి పైగా పెద్దలను సుమారు తొమ్మిదేళ్ల పాటు పరిశీలించారు. ఇందులో తక్కువగా ప్రాసెస్ చేసిన మొక్కల ఆధారిత ఆహారాలను ఎక్కువగా తీసుకోవడం గుండె ఆరోగ్యానికి అనుకూలంగా ఉండగా, అల్ట్రా-ప్రాసెస్డ్ ప్లాంట్-బేస్డ్ ఫుడ్స్ అధికంగా తీసుకోవడం గుండె జబ్బులు, మరణాల ప్రమాదంతో సంబంధం ఉన్నట్లు గుర్తించారు. అయితే ఇవి పరిశీలనా అధ్యయనాలు కావడంతో కారణం-ఫలితాన్ని నిర్ధారించలేవు. అదే సమయంలో, స్టాన్ఫోర్డ్ SWAP-MEAT ట్రయల్లో ఎర్ర మాంసానికి బదులుగా కొన్ని ప్లాంట్-బేస్డ్ మాంస ప్రత్యామ్నాయాలను తీసుకున్న వారిలో LDL కొలెస్ట్రాల్ తగ్గినట్లు గుర్తించారు. అయితే ఈ అధ్యయనం చిన్నదే కావడంతో దీని ఫలితాలను కూడా విస్తృతంగా వర్తింపజేయడంలో జాగ్రత్త అవసరం.
‘హెల్త్ హాలో’ ప్రభావం
వీగన్ లేదా ప్లాంట్-బేస్డ్ అనే పదాలు వినగానే ఉత్పత్తి ఆరోగ్యకరమైనదనే భావన కలగడాన్ని పరిశోధకులు ‘హెల్త్ హాలో’ ప్రభావంగా పేర్కొంటున్నారు. అంటే లేబుల్ కారణంగా ఉత్పత్తి వాస్తవ పోషక విలువ కంటే ఆరోగ్యకరంగా కనిపించే అవకాశం ఉంది.
భారతీయ ఆహారంలోనే సమాధానం ఉందా?
నిపుణుల చర్చలో మరో ముఖ్యమైన అంశం భారతీయ సంప్రదాయ ఆహారం. పప్పులు, శనగలు, రాజ్మా, పెసలు, కందులు, కూరగాయలు, ధాన్యాలు వంటి అనేక మొక్కల ఆధారిత ఆహారాలు సహజంగానే మన వంటగదిలో ఉన్నాయి. వీటికి మాంసానికి ప్రత్యామ్నాయం అనే ప్రత్యేక ముద్ర అవసరం లేదు. అందుకే వీగన్ లేదా ప్లాంట్-బేస్డ్ ఆహారం ఎంచుకునే వారు కూడా ప్యాకేజింగ్పై ఉన్న ఆకుపచ్చ రంగును చూసి మాత్రమే నిర్ణయం తీసుకోకుండా పోషక విలువలు, పదార్థాల జాబితా, ప్రాసెసింగ్ స్థాయి, సోడియం, ప్రోటీన్, ఫైబర్ వంటి అంశాలను పరిశీలించడం మంచిదంటున్నారు ఆరోగ్య నిపుణులు.
చివరికి సందేశం ఒక్కటే.. మొక్కల ఆధారిత ఆహారం మంచిదే.. కానీ ‘ప్లాంట్-బేస్డ్’ అనే పేరు ఉన్న ప్రతి ప్యాకెట్ ఆరోగ్యకరమైనదని మాత్రం భావించకూడదు. సంపూర్ణంగా.. తక్కువగా ప్రాసెస్ చేసిన సహజ ఆహారాలకు ప్రాధాన్యం ఇవ్వడం సమతుల్య ఆహారంలో ముఖ్యమైన భాగం.
మరిన్ని లైఫ్ స్టైల్ వార్తల కోసం ఇక్కడ క్లిక్ చేయండి..