
Airplane Tires: ఒక విమానం ఆకాశం నుంచి వేగంగా రన్వేపైకి ల్యాండ్ అవుతున్నప్పుడు దాని టైర్లు అత్యంత కీలక పాత్ర పోషిస్తాయి. వందల టన్నుల బరువున్న విమానం, గంటకు 250 నుంచి 300 కిలోమీటర్ల వేగంతో నేలను తాకినప్పుడు రన్వేపై విపరీతమైన ఘర్షణ (Friction), ఒత్తిడి, ఉష్ణోగ్రత ఏర్పడతాయి. సాధారణ కార్లు లేదా ట్రక్కుల టైర్లు అయితే ఈ పాటికి ముక్కలైపోయేవి. మరి విమానం టైర్లు అంత ఒత్తిడిని తట్టుకుని ఎందుకు పేలకుండా ఉంటాయి? దాని వెనుక ఉన్న శాస్త్రీయ కారణాలు ఇవే!
విమాన టైర్లను కేవలం సాధారణ రబ్బరుతో చేయరు. వీటి తయారీలో న్యాచురల్ రబ్బరు (సహజ రబ్బరు), సింథటిక్ రబ్బరు సమ్మేళనాలతో పాటు అత్యంత బలమైన నైలాన్ మరియు అల్యూమినియం-స్టీల్ తీగలను ఉపయోగిస్తారు. ఈ ప్రత్యేక మిశ్రమం వల్ల టైరుకి విపరీతమైన వశ్యత (Flexibility) మరియు బలం లభిస్తాయి. ల్యాండ్ అయ్యే క్షణంలో ఎంత ఒత్తిడి పడినా ఇవి పగిలిపోకుండా, ఆ అదురును సులభంగా తట్టుకోగలవు.
విమానం టైర్లలో సాధారణ గాలికి బదులుగా 95% కంటే ఎక్కువ స్వచ్ఛమైన నైట్రోజన్ వాయువును ఉపయోగిస్తారు. దీనికి ముఖ్యమైన కారణాలు: నైట్రోజన్ త్వరగా రసాయనిక చర్యలకు లోనుకాదు. ల్యాండింగ్ సమయంలో తీవ్రమైన ఘర్షణ వల్ల పుట్టే అధిక వేడికి (100°C కంటే ఎక్కువ ఉష్ణోగ్రతలకు) టైరు లోపల మంటలు చెలరేగకుండా ఇది కాపాడుతుంది. సాధారణ గాలిలో ఉండే తేమ అధిక ఉష్ణోగ్రత వద్ద ఆవిరిగా మారి, టైరు లోపల పీడనాన్ని (Pressure) ఒక్కసారిగా పెంచేస్తుంది. నైట్రోజన్లో తేమ ఉండదు కాబట్టి పీడనం స్థిరంగా ఉంటుంది. విమానం అత్యంత ఎత్తులో (మసకబారిన మైనస్ డిగ్రీల ఉష్ణోగ్రతల్లో) ఎగురుతున్నప్పుడు టైర్లలోని గాలి గడ్డకట్టుకుపోకుండా నైట్రోజన్ నిరోధిస్తుంది.
విమాన టైర్ల బలానికి మరో కారణం వాటిలోని గాలి ఒత్తిడి. సాధారణ కారు టైరులో 30 నుండి 35 PSI (Pounds per Square Inch) పీడనం ఉంటే, విమానం టైరులో దాదాపు 200 PSI పైగా (కార్ల కంటే దాదాపు 6 రెట్లు ఎక్కువ) పీడనాన్ని నింపుతారు. ఈ అధిక పీడనమే టైరు ఆకారం దెబ్బతినకుండా, వందల టన్నుల విమాన బరువును సులభంగా మోయడానికి సహాయపడుతుంది.
విమానంలో వాడే ప్రతి టైరును మార్కెట్లోకి విడుదల చేసే ముందు అత్యంత కఠినమైన పరీక్షలకు గురిచేస్తారు. ల్యాండింగ్ సమయంలో పడే బరువు కంటే కనీసం 4 రెట్లు ఎక్కువ బరువును, ఒత్తిడిని తట్టుకోగలదా లేదా అని ల్యాబొరేటరీల్లో పరీక్షిస్తారు. సుమారు 38 టన్నుల వరకు బరువును, గంటకు 350+ కిలోమీటర్ల వేగాన్ని ఇవి తట్టుకోగలవు. ఆసక్తికరమైన విషయం ఏంటంటే ఒక విమాన టైరుతో దాదాపు 500 సార్లు ల్యాండింగ్లు చేయవచ్చు. ఆ తర్వాత టైరు పైపొర అరిగిపోతే దానికి కొత్త పొరను వేస్తారు. ఇలా ఒక టైరును దాదాపు 7 సార్లు రీట్రెడ్డింగ్ చేసి మళ్లీ ఉపయోగించవచ్చు.
మరిన్ని టెక్ వార్తల కోసం ఇక్కడ క్లిక్ చేయండి