
సనాతన భారతీయ తత్వశాస్త్రంలో ఆలోచనల శక్తికి , మానవ నమ్మకాలకు ప్రాధాన్యత ఇచ్చారు. పూర్వకాలంలో అష్టావక్రుడు అనే ఒక గొప్ప రుషి ఉండేవారు. ఆయన జనక మహారాజుకు జ్ఞాన యోగం , సాక్షి చైతన్యం గురించి ఉపదేశించిన అమూల్యమైన బోధనలను ‘అష్టావక్ర గీత’ లేదా ‘అష్టావక్ర సంహిత’ అని పిలుస్తారు. ఇది ఆధ్యాత్మికత , తత్వశాస్త్రానికి సంబంధించిన ఒక అత్యంత ముఖ్యమైన గ్రంథం.
అష్టావక్ర మహర్షి నేపథ్యం
అష్టావక్ర మహర్షి తన తండ్రి శాపం వల్ల శరీరం ఎనిమిది చోట్ల వంకరగా మారి జన్మించారు. దీనికి కారణం ఏమిటంటే, అతని తండ్రి అయిన కహోద్ర మహర్షి వేద మంత్రాలను పఠిస్తుండగా, అష్టావక్రుడు తన తల్లి గర్భంలో ఉండి వాటిని వింటూ, అతని ఉచ్చారణలోని తప్పులను ఎత్తిచూపుతూ మందలించాడు. దీనితో కోపించిన అతని తండ్రి అతన్ని శపించాడు. అష్టావక్రుడు చిన్నప్పటి నుంచే అసాధారణ ప్రజ్ఞావంతుడు , గొప్ప విద్వాంసుడు. కేవలం 12 ఏళ్ల వయసులోనే, అతను జనక మహారాజు ఆస్థానంలో జరిగిన ఒక బృహత్తర వాదనలో వంది అనే ప్రఖ్యాత పండితుడిని ఓడించి తన ప్రతిభను నిరూపించుకున్నాడు.
అష్టావక్ర గీత ఉపదేశం
అష్టావక్ర గీత మొదటి అధ్యాయం, 11వ శ్లోకం ప్రకారం, ఒక వ్యక్తి తాను ఏమనుకుంటున్నాడో , నమ్మేవాడే అవుతాడని అష్టావక్ర రుషి జనక మహారాజుకు వివరించారు. ఈ శ్లోకం ప్రకారం తమను తాము స్వేచ్ఛగా లేదా స్వతంత్రంగా భావించుకునే వ్యక్తి స్వతంత్రులు అవుతారు. ఒకవేళ మీరు మిమ్మల్ని మీరు బంధించిన వారిగా, బలహీనులుగా భావిస్తే, మీరు ఎప్పటికీ బంధీలుగానే ఉంటారు. బంధనం , విముక్తి అనేవి కేవలం ఒక వ్యక్తి ఆలోచనలలో మాత్రమే ఉంటాయి. ఒక వ్యక్తి జీవితం వారి ఆలోచనలు లేదా నమ్మకాల దిశలోనే పురోగమిస్తుంది.
ఆధునిక మనస్తత్వశాస్త్ర విశ్లేషణ
ఆధునిక మనస్తత్వశాస్త్రం కూడా ఎన్నో ఏళ్ల క్రితమే గ్రంథాలు , లేఖనాలలో రాసి ఉన్న ఈ విషయాలనే పరిశోధనల ద్వారా నిరూపిస్తోంది. ప్రస్తుత సైన్స్ ప్రకారం, మానవ మనస్సు మంచి , చెడులను విచక్షణ చేయలేదు. అది కేవలం భావోద్వేగాలను మాత్రమే అనుభవిస్తుంది. మీరు మీ మెదడుకు ఏ సందేశాన్ని లేదా లక్ష్యాన్ని ఇస్తారో, అది దానికి అనుగుణంగానే పనిచేయడం ప్రారంభిస్తుంది , ఫలితాలు మీ ఆలోచనలకు అనుగుణంగానే ఉంటాయి. మీరు విజయం గురించి ఆలోచిస్తే, అది దానికి అనుగుణంగా మీకు అనుకూలంగా పనిచేస్తుంది; మీరు వైఫల్యం గురించి ఆలోచిస్తే, అది మీ శరీరంలో , మనస్సులో అటువంటి ప్రతికూల భావోద్వేగాలనే సృష్టిస్తుంది.
ఒక పని చాలా కష్టమైనదని, సంక్లిష్టమైనదని ఎవరికైనా ముందుగానే చెప్పడం లాంటిదిది. మీరు ఎవరికైనా ఒక పనిని అప్పగించి, దాన్ని పూర్తి చేయమని అడిగినప్పుడు, వారి మనస్సు పరిష్కారాల గురించి ఆలోచించడం ప్రారంభిస్తుంది. కానీ మీరు పనిని అప్పగించే ముందే దాని సంక్లిష్టతను, అసాధ్యతను ప్రస్తావించినప్పుడు, వారి మనస్సు పని కన్నా ఆ అసాధ్యత , సంక్లిష్టతపైనే ఎక్కువగా దృష్టి పెడుతుంది. వారు పరిష్కారానికి బదులుగా మీ మాటలలోనే చిక్కుకుపోతారు.
నమ్మకాలకు అనుగుణంగా ప్రవర్తన
మీరు మీ మనస్సును దేనినైతే నమ్మిస్తారో, అదే జరుగుతుంది. మీరు ఒక విషయాన్ని నిజమని అంగీకరించి, దానిని గాఢంగా విశ్వసించినప్పుడు, మీ మనస్సు , ప్రవర్తన కూడా దానికి అనుగుణంగా మారడం ప్రారంభిస్తాయి. మీరు ఏ పనిలోనైనా విజయం సాధించాలని ఆశిస్తే, మీకు అవకాశాలు ఉన్నాయని మనస్సు నమ్ముతుంది , అది మీ మనోధైర్యాన్ని అనేక రెట్లు పెంచుతుంది. అదేవిధంగా, మనస్సులో ఏదైనా భయం పట్టుకున్నప్పుడు, అంటే, ఆ పనిలో ప్రమాదం ఉందని, మీరు విఫలమవుతారని మీ మనస్సును ఒప్పించినప్పుడు, మీ మనోధైర్యం అకస్మాత్తుగా తగ్గిపోతుంది. దీనివల్ల మీ ప్రవర్తన మారుతుంది , మీరు ఆ పనిని అయిష్టంగా ప్రయత్నిస్తారు. అందుకే మనస్సు ఓడిపోతే ఓటమి, మనస్సు గెలిస్తే విజయం అని పెద్దలు చెబుతుంటారు.
రెటిక్యులర్ యాక్టివేటింగ్ సిస్టమ్ (RAS)
శాస్త్రీయంగా చూసుకుంటే, ప్రతి వ్యక్తి మెదడులో ‘రెటిక్యులర్ యాక్టివేటింగ్ సిస్టమ్’ అనే ఒక ప్రత్యేకమైన ఫిల్టర్ ఉంటుంది, ఇది ఒక పనిపై దృష్టిని కేంద్రీకరించడానికి సహాయపడుతుంది. మీరు సానుకూలంగా ఆలోచించినప్పుడు, అది మీ చుట్టూ ఉన్న అవకాశాలను , సాధ్యతలను అన్వేషిస్తుంది, అదే మీరు ప్రతికూలంగా ఆలోచించినప్పుడు, అది మీ దృష్టిని కేవలం సమస్యలు , లోపాలపైనే కేంద్రీకరిస్తుంది. అంటే మీరు ఏ పనిని చేపట్టే ముందు మీ మనస్సులో ప్రతికూల ఆలోచనలను సృష్టించుకోకూడదు, అది అసాధ్యమని లేదా విఫలం కావడం ఖాయమని మీ మనస్సును ఒప్పించవద్దు. సానుకూల దృక్పథాన్ని కలిగి ఉండటం మీ విజయ అవకాశాలను పెంచుతుంది. ఇది ఇతరులకు కూడా సహాయపడుతుంది, ఎందుకంటే మీ మనస్సు విజయం కోసం అవకాశాలను , పరిష్కార మార్గాలను మరింత త్వరగా వెతుకుతుంది.
గమనిక: ఈ కథనంలో అందించిన సమాచారం కేవలం ప్రాచీన గ్రంథాలు, ఆధునిక మనస్తత్వ శాస్త్ర పరిశోధనలు , సాధారణ మానసిక నివేదికల అవగాహన కోసం మాత్రమే ఇవ్వబడింది. దీనిని కేవలం వ్యక్తిత్వ వికాస అవగాహన కోసం మాత్రమే గమనించగలరు.