
మన వంటకాలలో జీలకర్రకు ప్రత్యేక స్థానం ఉంది. కూరలు, పప్పులు, మసాలా వంటకాలతో పాటు ఆయుర్వేద కషాయాలు, ఆరోగ్య పానీయాల్లో కూడా జీలకర్రను విరివిగా ఉపయోగిస్తారు. అయితే ఇటీవల కాలంలో మార్కెట్లో కల్తీ ఆహార పదార్థాల సంఖ్య పెరుగుతుండటంతో నకిలీ లేదా కృత్రిమ రంగులు కలిపిన జీలకర్ర విక్రయాలు కూడా అధికమయ్యాయి. ఇలాంటి కల్తీ జీలకర్ర వంటకాల రుచిని తగ్గించడమే కాకుండా ఆరోగ్యంపై ప్రతికూల ప్రభావం చూపే అవకాశం ఉంది. అందుకే జీలకర్ర కొనుగోలు చేసే ముందు దాని స్వచ్ఛతను గుర్తించడం ఎంతో ముఖ్యం.
అసలైన జీలకర్రకు ప్రత్యేకమైన ఘాటైన సహజ సువాసన ఉంటుంది. గింజలను చేతిలో తీసుకుని వాసన చూసినప్పుడు బలమైన సుగంధం వస్తుంది. కానీ నకిలీ లేదా నాణ్యతలేని జీలకర్రలో సువాసన తక్కువగా ఉండటం లేదా రసాయనాల వాసన రావడం గమనించవచ్చు. అలాగే అసలైన జీలకర్ర గింజలు సాధారణంగా గోధుమ రంగులో ఒకే ఆకారంలో ఉంటాయి. కల్తీ జీలకర్ర గింజలు అసమాన ఆకారంలో ఉండటంతో పాటు మరీ ముదురు రంగులో కనిపించే అవకాశం ఉంది.
జీలకర్ర నాణ్యతను తెలుసుకునేందుకు ఇంట్లోనే ఒక సులభమైన పరీక్ష చేయవచ్చు. ఒక గ్లాసు నీటిలో ఒక చెంచా జీలకర్ర వేసి కొద్దిసేపు ఉంచాలి. స్వచ్ఛమైన జీలకర్ర బరువుగా ఉండటంతో సాధారణంగా అడుగునకు చేరుతుంది. కానీ మట్టి, ఇసుక లేదా ఇతర కల్తీ పదార్థాలు కలిపి ఉంటే అవి నీటి పైభాగంలో తేలిపోతాయి. అలాగే జీలకర్ర వేసిన వెంటనే నీటి రంగు మారితే, దానిలో కృత్రిమ రంగులు కలిపి ఉండే అవకాశం ఉందని అర్థం.
కొన్ని జీలకర్ర గింజలను అరచేతుల మధ్య పెట్టుకుని బలంగా రుద్దాలి. రుద్దిన తర్వాత కూడా సహజమైన సువాసన వస్తే అవి మంచి నాణ్యత కలిగిన జీలకర్రగా భావించవచ్చు. ఒకవేళ చేతులకు నల్లటి రంగు అంటుకోవడం, కృత్రిమ వాసన రావడం లేదా అసహజమైన అవశేషాలు కనిపించడం వంటి లక్షణాలు ఉంటే ఆ జీలకర్రను ఉపయోగించకుండా ఉండటం మంచిది.
మసాలా దినుసులు కొనుగోలు చేసేటప్పుడు ప్యాకేజింగ్ తేదీ, నాణ్యత ప్రమాణాలు, FSSAI లోగో వంటి వివరాలను తప్పనిసరిగా పరిశీలించాలి. చాలా తక్కువ ధరకు విక్రయించే ఉత్పత్తుల విషయంలో మరింత అప్రమత్తంగా ఉండాలి. విశ్వసనీయ బ్రాండ్లు లేదా గుర్తింపు పొందిన దుకాణాల నుంచి మసాలా దినుసులను కొనుగోలు చేయడం ద్వారా కల్తీ ఆహార పదార్థాల ప్రమాదాన్ని గణనీయంగా తగ్గించవచ్చు. జీలకర్ర వంటి నిత్యావసర మసాలా దినుసుల విషయంలో చిన్న జాగ్రత్తలు తీసుకోవడం ద్వారా కుటుంబ ఆరోగ్యాన్ని కాపాడుకోవడంతో పాటు నాణ్యమైన ఆహారాన్ని వినియోగించే అవకాశం ఉంటుంది.