
ఒకనాడు అక్బర్ చక్రవర్తి ఆగ్రాలోని తన దర్బారులో కొలువుదీరి ఉన్నారు. అది జూన్ నెల కావడంతో బయట ఎండలు మండిపోతున్నాయి. అదే సమయంలో తుర్కిస్తాన్ నుంచి మీర్జా జాహిద్ అనే పండితుడు అక్బర్ ఆస్థానానికి వచ్చాడు. అనేక దేశాల్లోని రాజదర్బారులను సందర్శించి, తన తెలివితేటలతో అందరినీ ఓడించి బహుమతులు గెలుచుకున్నాననే గర్వం అతనిలో ఉండేది. అక్బర్కు నమస్కరించిన అనంతరం.. మీ ఆస్థానంలో ఎంతోమంది తెలివైనవారు ఉన్నారని విన్నాను. వారి తెలివిని పరీక్షించాలనుకుంటున్నాను అని చెప్పాడు. అందుకు అక్బర్ కూడా అంగీకరించారు. వెంటనే ఆ పండితుడు తన దగ్గరున్న జనపనార తాడును బయటకు తీసి.. ‘ఈ తాడుతో నీళ్లను కట్టి చూపించండి’ అంటూ విచిత్రమైన సవాలు విసిరాడు. ఆ ప్రశ్న విన్న సభలోని మంత్రులంతా ఒక్కసారిగా ఆశ్చర్యపోయారు. నీటిని తాడుతో ఎలా కట్టగలమని ఆలోచనలో పడ్డారు.
ఈ సమస్యకు పరిష్కారం చూపించగలిగేది బీర్బల్ మాత్రమేనని భావించిన అక్బర్.. వెంటనే అతడిని సభకు పిలిపించారు. జరిగిన విషయాన్ని వివరించి, ఈ సవాలును పరిష్కరించమని కోరారు. బీర్బల్ ఆ తాడును పరిశీలించి పండితుడితో మాట్లాడారు. ‘మీ సవాలును స్వీకరిస్తాను. అయితే ముందుగా మీ షరతులు ఏమిటో స్పష్టంగా చెప్పండి’ అని అడిగారు. అందుకు మీర్జా జాహిద్.. ‘నీరు నిజమైనదై ఉండాలి. నేను ఇచ్చిన తాడునే ఉపయోగించాలి. మిగతా పద్ధతి మీ ఇష్టం’ అని చెప్పాడు. బీర్బల్ అంగీకరించి, మరుసటి రోజు ఉదయం సమాధానం చూపిస్తానని చెప్పి అక్కడి నుంచి వెళ్లిపోయారు.
ఆ రోజు సాయంత్రం బీర్బల్ నేరుగా రాజభవనంలోని మంచు నిల్వ చేసే ప్రదేశానికి వెళ్లారు. వేసవిలో రాజకుటుంబ అవసరాల కోసం హిమాలయాల నుంచి తెప్పించిన మంచును అక్కడ భద్రపరిచేవారు. అక్కడి నుంచి కరగకుండా ఉండేలా జాగ్రత్తగా భద్రపరిచిన ఒక పెద్ద మంచు దిమ్మను తీసుకురావాలని ఆదేశించారు. మరుసటి రోజు ఉదయం దర్బారు మొత్తం జనంతో నిండిపోయింది. బీర్బల్ ఏం చేయబోతున్నారో తెలుసుకోవాలని అందరూ ఆసక్తిగా ఎదురుచూస్తున్నారు. ఇంతలో సేవకులు ఒక పెద్ద మంచు దిమ్మను దర్బారులోకి తీసుకొచ్చారు. బీర్బల్ పండితుడిని మరోసారి తన షరతులను గుర్తు చేయమని అడిగారు. అవే షరతులని అతను చెప్పడంతో.. బీర్బల్ వెంటనే ఆ మంచు దిమ్మ చుట్టూ పండితుడు ఇచ్చిన తాడును గట్టిగా చుట్టి మూడు ముడులు వేశారు. అనంతరం తాడు రెండో చివరను దర్బారులోని ఎత్తైన దూలానికి కట్టించారు. అలా మంచు దిమ్మ గాలిలో వేలాడుతూ కనిపించింది.
‘మీర్జా సాహెబ్.. ఇదిగో మీరు అడిగిన నీరు, ఇదిగో మీరు ఇచ్చిన తాడు. నీటిని తాడుతో కట్టేశాను’ అని బీర్బల్ సమాధానమిచ్చారు. అది చూసిన పండితుడు ఒక్కసారిగా కోపంతో.. ‘ఇది నీరు కాదు.. మంచు. నన్ను మోసం చేస్తున్నారు’ అని అరిచాడు. అప్పుడు బీర్బల్ ప్రశాంతంగా.. ‘మంచు అంటే గడ్డకట్టిన నీరే కదా! నదిలో ప్రవహించేది, బావిలో ఉండేది, మనం తాగేది అన్నీ నీళ్లే. చలికి నీరు గడ్డకడితే దానిని మంచు అంటాం. రూపం మారినంత మాత్రాన దాని స్వభావం మారదు కదా! మీరు నీరు నిజమైనదై ఉండాలని మాత్రమే చెప్పారు. అది ఎప్పుడూ ద్రవరూపంలో ఉండాలని షరతు పెట్టలేదు’ అని వివరించారు. బీర్బల్ సమాధానం విన్న సభికులంతా నవ్వుకున్నారు. అయితే పండితుడు మరో ప్రశ్న వేశాడు.
‘సరే.. మంచు కూడా నీరేనని అంగీకరిస్తాను. కానీ ఎండ వేడికి అది కరిగిపోతే నీరంతా కింద పడిపోతుంది కదా? అప్పుడు తాడుతో కట్టిన నీరు ఏమవుతుంది?’ అని అడిగాడు. అప్పుడే బీర్బల్ ఒక వెండి పళ్లెం తెప్పించి మంచు దిమ్మ కింద ఉంచించారు. అనంతరం తన ఆలోచనను వివరించారు. ‘తాళ్లతో నీటిని శాశ్వతంగా బంధించడం నా ఉద్దేశం కాదు. మంచు రూపంలో ఉన్న నీటిని తాడు సహాయంతో పట్టి ఉంచాను. ఇప్పుడు అది కరిగినప్పుడు నీటి చుక్కలు తాడు వెంబడి కిందకు జారి ఈ వెండి పళ్లెంలో పడతాయి. ఇలా ఒక్క చుక్క కూడా వృథా కాకుండా నీటిని సేకరించవచ్చు’ అని చెప్పారు. అనుకున్నట్లుగానే మంచు కరుగుతూ నీటి చుక్కలు తాడు వెంబడి జారి వెండి పళ్లెంలో పడటం ప్రారంభించాయి. బీర్బల్ ఆ నీటిని ఒక కూజాలోకి తీసుకుని పండితుడికి అందించారు. ఆ తెలివైన ప్రయోగాన్ని చూసిన మీర్జా జాహిద్ ఆశ్చర్యపోయాడు. తన ఓటమిని అంగీకరించి బీర్బల్కు నమస్కరించాడు.
‘ప్రతి ప్రశ్నకు ఒకటి కంటే ఎక్కువ సమాధానాలు ఉండవచ్చని ఈ రోజు తెలుసుకున్నాను. మీ తెలివితేటల ముందు నా అహంకారం ఓడిపోయింది’ అని ఒప్పుకున్నాడు. బీర్బల్ తెలివితేటలకు అక్బర్ చక్రవర్తి ఎంతో సంతోషించారు. కేవలం ఒక సవాలును పరిష్కరించడమే కాకుండా, పండితుడి అహంకారాన్ని కూడా తొలగించావని ప్రశంసించారు. తన మెడలోని ముత్యాల హారాన్ని బహుమతిగా అందించారు.
ఈ కథ ద్వారా మనం మూడు ముఖ్యమైన విషయాలను నేర్చుకోవచ్చు. సమస్యను అర్థం చేసుకోవాలి: ఏదైనా సవాలును స్వీకరించే ముందు దానికి సంబంధించిన షరతులను స్పష్టంగా తెలుసుకోవాలి. బీర్బల్ కూడా ముందుగా పండితుడి షరతులను తెలుసుకుని ఆ తర్వాతే పరిష్కారాన్ని ఆలోచించారు. కొత్త కోణంలో ఆలోచించాలి: ఒక సమస్య అసాధ్యంగా అనిపించినప్పుడు దానిని మరో కోణంలో పరిశీలించాలి. అందరూ నీటిని తాడుతో కట్టడం అసాధ్యమని భావిస్తే.. బీర్బల్ మాత్రం నీటిని మంచుగా మార్చి ఆ సమస్యకు పరిష్కారం కనుగొన్నారు. అహంకారం వద్దు: ఎంతటి జ్ఞానం, ప్రతిభ ఉన్నా అహంకారం మన ఆలోచనా శక్తిని తగ్గిస్తుంది. ఎదుటివారి మాట వినడం, కొత్త విషయాలను నేర్చుకోవడం, వినయంగా ఉండటం నిజమైన తెలివైన వ్యక్తి లక్షణాలు. అందుకే సమస్య ఎంత క్లిష్టంగా ఉన్నా ఆందోళన చెందకుండా, ప్రశాంతంగా ఆలోచిస్తే పరిష్కారం తప్పకుండా దొరుకుతుంది.