ఒక కిలో వేరుశనగ గుండ్ల నుంచి ఎంత నూనె వస్తుంది?

చాలామందికి ఒక సందేహం ఉంటుంది. ఒక కిలో వేరుశనగ గుండ్లు రూ.100–రూ.130 ఉంటే, వాటి నుంచి కేవలం 400–450 మిల్లీలీటర్ల నూనె మాత్రమే వస్తుంది. అయితే మార్కెట్లో 250 మిల్లీలీటర్ల వేరుశనగ నూనె ప్యాకెట్ రూ.50–రూ.70కే ఎలా అమ్ముతున్నారు? ఈ ప్రశ్నకు సమాధానం తెలుసుకోవాలంటే నూనె తయారీ విధానం గురించి తెలుసుకోవాలి.

ఒక కిలో వేరుశనగ గుండ్ల నుంచి ఎంత నూనె వస్తుంది?

మంచి నాణ్యత గల వేరుశనగ గుండ్లలో సుమారు 45 నుంచి 50 శాతం వరకు నూనె ఉంటుంది. అయితే యంత్రంలో మొత్తం నూనె బయటకు రాదు. సాధారణంగా చెక్క గానుగ లేదా కోల్డ్ ప్రెస్ పద్ధతిలో 350–420 మిల్లీలీటర్లు, ఎక్స్‌పెల్లర్ పద్ధతిలో 400–480 మిల్లీలీటర్ల నూనె వస్తుంది. మిగిలినది వేరుశనగ పిండి (ఆయిల్ కేక్)గా ఉంటుంది. దీనిని పశువుల మేతగా, కోళ్ల దాణాగా, సేంద్రీయ ఎరువుగా విక్రయిస్తారు. అంటే గింజ విలువ అంతా నూనెలోనే ఉండదు.

మార్కెట్లో నూనె ధర ఎందుకు తక్కువగా ఉంటుంది?

చాలామంది దుకాణంలో రూ.50–రూ.60కు దొరికే 250 మిల్లీలీటర్ల నూనెను చూసి, ఇంత తక్కువ ధరకు ఎలా అమ్ముతున్నారు? అని ఆశ్చర్యపడతారు. అందుకు ప్రధాన కారణాలు తెలుసుకుందాం..

1. రిఫైండ్ నూనె: మార్కెట్లో తక్కువ ధరకు దొరికే నూనెల్లో ఎక్కువ భాగం రిఫైండ్ నూనె. ఇవి పెద్ద కర్మాగారాల్లో భారీ స్థాయిలో తయారవుతాయి. భారీ ఉత్పత్తి వల్ల లీటరుకు ఖర్చు తగ్గుతుంది.

2. ఆయిల్ కేక్ ద్వారా ఆదాయం: నూనె తీసిన తర్వాత మిగిలే వేరుశనగ పిండిని కూడా విక్రయిస్తారు. కాబట్టి తయారీదారుడి ఆదాయం నూనెతో మాత్రమే కాదు.

3. పెద్ద ఎత్తున కొనుగోలు: కర్మాగారాలు వేల టన్నుల వేరుశనగను నేరుగా రైతుల నుంచి లేదా టోకు మార్కెట్ల నుంచి కొనుగోలు చేస్తాయి. అందువల్ల ముడిసరుకు ధర తక్కువగా పడుతుంది.

4. లాభం తక్కువ – అమ్మకాలు ఎక్కువ: చిన్న లాభంతో ఎక్కువ పరిమాణంలో విక్రయించడం వల్ల కూడా ధర తక్కువగా ఉంచగలుగుతారు.

అలానే కొన్నిసార్లు ఇతర వంటనూనెలతో మిశ్రమంగా విక్రయించడం వల్ల చౌకగా లభిస్తుంది.

కోల్డ్ ప్రెస్ నూనె ఎందుకు ఖరీదు?

చెక్క ఘానీ లేదా కోల్డ్ ప్రెస్ పద్ధతిలో నూనెను నెమ్మదిగా తీయడం వల్ల దిగుబడి తక్కువగా ఉంటుంది. రసాయన శుద్ధి చేయరు. అందువల్ల తయారీ ఖర్చు ఎక్కువగా ఉండి, మార్కెట్లో ధర కూడా ఎక్కువగా ఉంటుంది.

ఉదాహరణకు ఒకవేళ 1 కిలో వేరుశనగ గుండ్ల ధర రూ.110 అనుకుందాం. వచ్చే నూనె: సుమారు 425 మిల్లీలీటర్లు. మిగిలే వేరుశనగ పిండి: సుమారు 575 గ్రాములు. ఈ పిండిని కూడా విక్రయిస్తారు. అందువల్ల తయారీదారు గింజ ఖర్చులో కొంత భాగాన్ని తిరిగి పొందుతాడు. నూనె, పిండి రెండింటి అమ్మకాల ద్వారా వచ్చిన మొత్తాన్ని లెక్కలోకి తీసుకున్న తర్వాతే మార్కెట్ ధర నిర్ణయించబడుతుంది.

ఒక కిలో వేరుశనగ గుండ్ల నుంచి సాధారణంగా 400 నుంచి 450 మిల్లీలీటర్ల నూనె వస్తుంది. మార్కెట్లో తక్కువ ధరకు కనిపించే నూనె ఎక్కువగా రిఫైండ్ విధానంలో భారీ స్థాయిలో తయారైనది. అదే చెక్క గానుగ లేదా కోల్డ్ ప్రెస్ నూనె అయితే దిగుబడి తక్కువగా ఉండటం, తయారీ ఖర్చు ఎక్కువగా ఉండటం వల్ల ధర కూడా ఎక్కువగా ఉంటుంది. కాబట్టి ప్యాకెట్‌పై వేరుశనగ నూనె అని ఒకే పేరు ఉన్నా, తయారీ విధానం బట్టి ధరలో చాలా తేడా ఉంటుంది.