
హిందూ సనాతన ధర్మంలో శ్రావణ మాసానికి ఎంతో ప్రత్యేకత ఉంది. శివునికి అత్యంత ప్రీతిపాత్రమైన ఈ మాసంలో వచ్చే కృష్ణ పక్ష అమావాస్యను హరియాళి అమావాస్య లేదా శ్రావణ అమావాస్యగా జరుపుకుంటారు. ఈ పండుగ ప్రకృతి ఆరాధనకు, పర్యావరణ పరిరక్షణకు, ఆధ్యాత్మిక సాధనకు ప్రతీకగా నిలుస్తుంది. 2026 ఆగస్టు 12న ఈ పవిత్ర పండుగ రానుంది. ఈ రోజున పుష్య నక్షత్రంతో పాటు రెండు అరుదైన శుభ యోగాలు ఏర్పడుతుండటం వల్ల దీని ప్రాముఖ్యత మరింత పెరిగింది.
పంజాగం ప్రకారం, 2026 శ్రావణ అమావాస్య తిథి ఆగస్టు 11 రాత్రి 01:54 గంటలకు ప్రారంభమై, ఆగస్టు 12 రాత్రి 11:07 గంటలకు ముగుస్తుంది. ఉదయతిథి నియమం ప్రకారం ఆగస్టు 12న హరియాళి అమావాస్యను ప్రధానంగా జరుపుకుంటారు. ఈ రోజున పుష్య నక్షత్రంతో పాటు చంద్రుడు తన స్వరాశి అయిన కర్కాటకంలో ఉండటం వల్ల గౌరీ యోగం, గజకేసరి యోగం వంటి అరుదైన యోగాలు ఏర్పడుతున్నాయి. ఈ సమయంలో చేసే పూజలు, దానధర్మాలు కోటి రెట్లు ఫలితాన్ని ఇస్తాయి.
వృక్ష ఆరాధన: రావి చెట్టులో త్రిమూర్తులు బ్రహ్మ, విష్ణు, మహేశ్వరులు నివసిస్తారని నమ్ముతారు. ఈ రోజున రావి, తులసి చెట్లకు పూజ చేయడం వల్ల సకల దోషాలు తొలగుతాయి.
పితృ తర్పణం: నదీ స్నానం చేసి పితృ దేవతలకు పిండ ప్రదానం చేయడం, బ్రాహ్మణులకు అన్నదానం చేయడం, గోవులకు పచ్చగడ్డి తినిపించడం వల్ల పితృ దోష శాంతి లభిస్తుంది.
వ్యవసాయ పరికరాల పూజ: రైతులు తమ వ్యవసాయ పనిముట్లకు పూజ చేసి మంచి పంటలు పండాలని ప్రార్థిస్తారు.
హరియాళి అమావాస్య నాడు రాశి అనుసారం మొక్కలు నాటడం శుభకరం.
మేషం: ఉసిరి | వృషభం: నేరేడు | మిథునం: సంపెంగ
కర్కాటకం: రావి | సింహం: మర్రి లేదా అశోక | కన్య: మారేడు (బిల్వం)
తులా: అర్జున చెట్టు | వృశ్చికం: వేప | ధనుస్సు: గన్నేరు
మకరం: జమ్మి (శమి) | కుంభం: కదంబం లేదా మామిడి | మీనం: రేగు
సూర్యుని కోసం జిల్లేడు, చంద్రునికి మోదుగ, కుజునికి చండ్ర, బుధునికి ఉత్తరేణి, గురునికి రావి, శుక్రునికి మేడి, శనికి జమ్మి, రాహువుకి చందనం లేదా గరిక మొక్క నాటడం ద్వారా గ్రహ దోష ఉపశమనం లభిస్తుందని జ్యోతిష్య శాస్త్రం చెబుతోంది.
(Disclaimer: ఈ కథనంలో పేర్కొన్న ఆచారాలు సంప్రదాయాలు, విశ్వాసాల ఆధారంగా ఉన్నాయి. కుటుంబం, ప్రాంతాన్ని బట్టి ఆచారాలు మారవచ్చు. వ్యక్తిగత నిర్ణయాలు తీసుకునేముందు సంబంధిత నిపుణులను సంప్రదించడం మంచిది.)