Diwali: నరక చతుర్దశి నాడు పూర్వీకుల పేరుతో దీపం ఎందుకు వెలిగిస్తారు? దిశ, సమయం, నియమాలు ఇవే!
Naraka Chaturdashi Rituals Telugu: నరక చతుర్దశి నాడు పూర్వీకుల పేరుతో దీపాలు ఎందుకు వెలిగిస్తారు? యమరాజుకు, పితృదేవతలకు దీపం ఏ దిశలో ఉంచాలి? ఎప్పుడు వెలిగించాలి? ఎలాంటి నూనె ఉపయోగించాలి? 14 దీపాల ప్రాముఖ్యత ఏమిటో ఇప్పుడు వివరంగా తెలుసుకుందాం.

Naraka Chaturdashi Rituals Telugu: దీపావళికి ఒక రోజు ముందు జరుపుకునే నరక చతుర్దశికి హిందూ సంప్రదాయంలో ప్రత్యేక ప్రాముఖ్యత ఉంది. దీనినే చోటి దీపావళి, రూప్ చౌదాస్ అని కూడా పిలుస్తారు. 2026లో నరక చతుర్దశిని నవంబర్ 7, శనివారం జరుపుకుంటారు. మత విశ్వాసాల ప్రకారం, ఈ రోజున శ్రీకృష్ణుడు నరకాసురుడిని సంహరించి, అతని చెరలో ఉన్న 16,000 మంది కన్యలను విముక్తి చేశాడు. ఈ విజయానికి గుర్తుగా నరక చతుర్దశిని జరుపుకుంటారని పురాణ విశ్వాసం.
ఈ రోజున యమరాజును పూజించడం, దీపదానం చేయడం, ఇంటిని దీపాలతో అలంకరించడం వంటి సంప్రదాయాలు ఉన్నాయి. ముఖ్యంగా నరక చతుర్దశి నాడు పితృదేవతలను స్మరించుకుంటూ వారి పేర్లతో దీపాలు వెలిగించే ఆచారం కూడా కొన్ని ప్రాంతాల్లో కనిపిస్తుంది. ఇలా చేయడం వల్ల పూర్వీకుల ఆత్మలకు శాంతి చేకూరి, వారి ఆశీస్సులు కుటుంబంపై ఉంటాయని మత విశ్వాసం. అలాగే యమరాజు కోసం దీపం వెలిగించడం వల్ల అకాల మరణ భయం తొలగుతుందని నమ్ముతారు.
పితృదేవతలకు, యమరాజుకు దీపం ఏ దిశలో వెలిగించాలి?
మత విశ్వాసాల ప్రకారం, దక్షిణ దిశను యమధర్మరాజు, పితృదేవతలకు సంబంధించిన దిశగా భావిస్తారు. అందువల్ల నరక చతుర్దశి నాడు యమదీపం, పితృదీపాన్ని దక్షిణ దిశలో ఉంచి వెలిగించే సంప్రదాయం ఉంది.
- దక్షిణ దిశలో దీపం: యమరాజు, పితృదేవతలకు అంకితం చేసే దీపాలను ఇంటి దక్షిణ భాగంలో లేదా దక్షిణ దిశను చూసేలా ఉంచడం శుభప్రదంగా భావిస్తారు.
- నూనె ఎంపిక: ఈ దీపాలకు నువ్వుల నూనె లేదా ఆవాల నూనె ఉపయోగించడం కొన్ని సంప్రదాయాల్లో శుభప్రదంగా భావిస్తారు. కొన్ని ప్రాంతాల్లో నాలుగు వత్తులతో దీపం వెలిగించే ఆచారం ఉంది. అయితే సాధారణ ప్రమిదతోనూ దీపం వెలిగించవచ్చు.
- 14 దీపాల సంప్రదాయం: నరక చతుర్దశి నాడు 14 దీపాలు వెలిగించే సంప్రదాయం ఉంది. వీటిని ఇంటి ప్రధాన ద్వారం, వంటగది, తులసి మొక్క దగ్గర, రావిచెట్టు వద్ద, స్నానాలగది, పైకప్పు వంటి ప్రదేశాల్లో ఉంచుతారు. వీటిలో ఒక దీపాన్ని యమరాజుకు, మరొకదాన్ని పితృదేవతలకు అంకితం చేస్తారు.
- దీపదానం సమయం: సాధారణంగా నరక చతుర్దశి నాడు ప్రదోష కాలంలో, అంటే సూర్యాస్తమయం అనంతరం యమదీపం వెలిగించే సంప్రదాయం ఉంది. అయితే స్థానిక పంచాంగం, కుటుంబ ఆచారాలకు అనుగుణంగా సమయాన్ని నిర్ణయించుకోవడం మంచిది.
పూర్వీకుల పేరుతో దీపం వెలిగించడం ఎందుకు?
మత విశ్వాసాల ప్రకారం, నరక చతుర్దశి నాడు పూర్వీకులను స్మరించుకుని వారి పేరుతో దీపం వెలిగించడం ద్వారా వారికి శాంతి కలుగుతుందని నమ్ముతారు. పితృదేవతలను గౌరవంగా స్మరించడం వల్ల వారి ఆశీస్సులు కుటుంబానికి లభిస్తాయని విశ్వాసం. అదే విధంగా యమరాజుకు దీపం సమర్పించడం ద్వారా కుటుంబ సభ్యులకు ఆయురారోగ్యాలు కలగాలని, అకాల మరణ భయం తొలగాలని భక్తులు ప్రార్థిస్తారు.
(Disclaimer: ఈ కథనంలో పేర్కొన్న విషయాలు మత విశ్వాసాలు, సంప్రదాయాలు, ఆచారాల ఆధారంగా ఉన్నాయి. ప్రాంతం, కుటుంబ సంప్రదాయాలను బట్టి పూజా విధానాల్లో మార్పులు ఉండవచ్చు.)
మరిన్ని ఆసక్తికర ఆధ్యాత్మిక వార్తల కోసం ఇక్కడ క్లిక్ చేయండి.
