కేవలం రూ.1800కే AC.. అతితక్కువ ధరకే చల్లని గాలి! 16 ఏళ్ల బాలిక అద్భుతం
వేసవి వేడి నుంచి ఉపశమనం పొందేందుకు ఏసీ కొనాలంటే వేలాది రూపాయలు ఖర్చు చేయాల్సిందే. దానికి తోడు విద్యుత్ బిల్లుల భారం కూడా ఉంటుంది. అయితే, తక్కువ ఖర్చుతో చల్లదనాన్ని అందించే వినూత్న పరికరాన్ని రూపొందించి అందరి దృష్టిని ఆకర్షించింది ఉత్తరప్రదేశ్‌కు చెందిన ఓ యువతి. కేవలం రూ.1800తో దేశీ ఏసీని తయారు చేసిన కల్యాణి శ్రీవాస్తవ.. విద్యార్థుల్లో సృజనాత్మకతకు నిలువెత్తు ఉదాహరణగా నిలిచింది..
ఉత్తరప్రదేశ్‌లోని ఝాన్సీకి చెందిన కల్యాణి శ్రీవాస్తవ 2017లో తన వినూత్న ఆవిష్కరణతో వార్తల్లో నిలిచింది. అప్పటికి ఆమె వయసు 16 ఏళ్లు. లోకమాన్య తిలక్ ఇంటర్ కాలేజీలో చదువుకుంటున్న సమయంలో తక్కువ ఖర్చుతో గదిని చల్లబరిచే పరికరాన్ని రూపొందించింది. బుందేల్‌ఖండ్ ప్రాంతంలో వేసవికాలంలో ఉష్ణోగ్రతలు తీవ్రంగా ఉంటాయి. ఇలాంటి పరిస్థితుల్లో సాధారణ కుటుంబాలకు ఏసీ కొనుగోలు చేయడం, దాని నిర్వహణ ఖర్చులను భరించడం కష్టంగా మారుతుంది. ఈ సమస్యకు పరిష్కారం చూపాలనే ఆలోచనతో కల్యాణి తక్కువ ఖర్చుతో పనిచేసే కూలింగ్ పరికరాన్ని రూపొందించినట్లు ప్రచురిత కథనాలు పేర్కొన్నాయి. కల్యాణి రూపొందించిన దేశీ ఏసీ నమూనాలో థర్మాకోల్ ఐస్ బాక్స్, 12 వోల్టుల డీసీ ఫ్యాన్ వంటి పరికరాలను ఉపయోగించినట్లు నివేదికలు వెల్లడించాయి.
ఈ పరికరం పనితీరు ప్రధానంగా ఇలా ఉంటుంది..
- ఐస్ బాక్స్: ఇందులో ఉంచిన మంచు చల్లదనాన్ని అందిస్తుంది.
- డీసీ ఫ్యాన్: గాలిని లోపలికి లాగి చల్లబడిన గాలిని బయటకు పంపిస్తుంది.
- ప్రత్యేక అవుట్‌లెట్: వంగిన ఆకారంలో ఉండే పైపు ద్వారా చల్లని గాలిని బయటకు పంపేలా నమూనాను రూపొందించారు.
- సౌర విద్యుత్: ఈ పరికరాన్ని సోలార్ పవర్‌తో నడిపే సదుపాయం ఉన్నట్లు ప్రచురిత కథనాల్లో పేర్కొన్నారు.
ఈ పరికరం పనిచేసిన గంటలో గది ఉష్ణోగ్రత సుమారు 4–5 డిగ్రీల సెల్సియస్‌ వరకు తగ్గినట్లు అప్పటి నివేదికలు తెలిపాయి. అయితే, గది పరిమాణం, బయట ఉష్ణోగ్రత, గాలి ప్రసరణ, మంచు పరిమాణం వంటి అంశాలను బట్టి ఫలితాలు మారవచ్చు. బుందేల్‌ఖండ్ ప్రాంతంలో వేసవి వేడి తీవ్రంగా ఉండటంతో పాటు, అనేక కుటుంబాలకు ఏసీ కొనుగోలు చేసే ఆర్థిక స్థోమత ఉండదు. ఏసీ కొన్నప్పటికీ విద్యుత్ బిల్లులు అదనపు భారంగా మారుతాయి. ఈ సమస్యలను గమనించిన కల్యాణి.. తక్కువ ఖర్చుతో చల్లదనాన్ని అందించే ప్రత్యామ్నాయాన్ని రూపొందించాలని భావించింది. సాధారణంగా లభించే వస్తువులను ఉపయోగించి తన ఆలోచనను ఒక నమూనా రూపంలో ఆవిష్కరించింది. ఆమె ప్రయోగం ద్వారా రోజువారీ జీవితంలో ఎదురయ్యే సమస్యలను పరిశీలించి, శాస్త్రీయ ఆలోచనతో పరిష్కారాలను కనుగొనవచ్చని నిరూపించింది.
కల్యాణి ఆవిష్కరణకు సోషల్ మీడియాలోనూ గుర్తింపు లభించింది. ఆర్పీజీ ఎంటర్‌ప్రైజెస్‌ ఛైర్మన్‌ హర్ష్ గోయెంకా ఆమె ప్రయత్నాన్ని ప్రశంసిస్తూ ఎక్స్‌ (గతంలో ట్విట్టర్‌) వేదికగా పోస్టు చేశారు. గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో ఎండ వేడిమితో ఇబ్బందులు పడుతున్న ప్రజలకు ఉపయోగపడేలా కేవలం రూ.1800 ఖర్చుతో పర్యావరణహిత ఏసీని రూపొందించిన యువతిగా కల్యాణిని ఆయన అభివర్ణించారు. ఇలాంటి ప్రతిభను ప్రోత్సహించాలని పిలుపునిచ్చారు. ఈ పోస్టుతో కల్యాణి ఆవిష్కరణ మరింత మందికి చేరువైంది. విద్యార్థుల సృజనాత్మకతను ప్రోత్సహించాల్సిన అవసరంపై చర్చకు దారితీసింది. కల్యాణి రూపొందించిన కూలింగ్ పరికరానికి విద్యా, ఆవిష్కరణ రంగాల్లోనూ గుర్తింపు లభించినట్లు అప్పటి వార్తా కథనాలు పేర్కొన్నాయి. ఆమె నమూనా ఐఐటీ ఢిల్లీకి సంబంధించిన జాతీయ స్థాయి మోడల్ పోటీకి ఎంపికైనట్లు నివేదికలు వెల్లడించాయి. అలాగే ఉత్తరప్రదేశ్ ప్రభుత్వం ప్రారంభించిన నారీ సమ్మాన్ కార్యక్రమం కింద 2018లో ఆమెను సత్కరించింది.
కల్యాణికి ఆవిష్కరణలతో పాటు సంగీతంపైనా ఆసక్తి ఉంది. ఆమె ఇండియన్ ఐడల్ పోటీలో పాల్గొని మూడో రౌండ్ వరకు చేరినట్లు ప్రచురిత సమాచారం పేర్కొంది. లక్నో, ఆగ్రా, కాన్పూర్ వంటి నగరాల్లో నిర్వహించిన సంగీత పోటీల్లో 50కి పైగా ట్రోఫీలు గెలుచుకున్నట్లు కూడా నివేదికలు తెలిపాయి. కల్యాణి రూపొందించిన పరికరం తక్కువ ఖర్చుతో స్థానికంగా చల్లదనాన్ని అందించేందుకు ఉపయోగపడే నమూనా. అయితే, ఇది సంప్రదాయ ఎయిర్ కండిషనర్‌తో సమానం కాదు. సాధారణ ఏసీ రిఫ్రిజరేషన్ ప్రక్రియ ద్వారా గదిలోని వేడిని బయటకు పంపిస్తుంది. కానీ ఈ దేశీ ఏసీ నమూనా మంచు సహాయంతో గాలిని చల్లబరుస్తుంది. అందువల్ల నిరంతరం చల్లదనం పొందాలంటే అవసరాన్ని బట్టి మంచును తిరిగి నింపాల్సి ఉంటుంది. సోలార్ విద్యుత్‌తో ఫ్యాన్‌ను నడపగలిగినా, మంచు అవసరాన్ని అది తొలగించదు. అలాగే, గదిని ఎంతసేపు చల్లగా ఉంచగలదో అనేది పరిస్థితులపై ఆధారపడి ఉంటుంది. కేవలం రూ.1800తో చల్లదనాన్ని అందించే పరికరాన్ని రూపొందించిన కల్యాణి ప్రయత్నం యువతలో ఆవిష్కరణల పట్ల ఆసక్తిని పెంచేలా ఉంది. తక్కువ ఖర్చుతో స్థానిక సమస్యలకు పరిష్కారాలు కనుగొనవచ్చని ఆమె ప్రయోగం చాటిచెబుతోంది.