
Pashankusha Ekadashi Significance Telugu: హిందూ సంప్రదాయంలో ఏకాదశి తిథికి ఎంతో ప్రాముఖ్యత ఉంది. శ్రీమహావిష్ణువుకు అత్యంత ప్రీతికరమైన ఈ రోజున ఉపవాసం ఉండటం, స్వామివారిని పూజించడం, దానధర్మాలు చేయడం శుభప్రదంగా భావిస్తారు. ప్రతి నెలలో రెండు ఏకాదశులు వస్తాయి. వాటిలో ఆశ్వయుజ మాస శుక్లపక్ష ఏకాదశిని పాశాంకుశ ఏకాదశి అంటారు. 2026 అక్టోబర్ 22, గురువారం ఈ పర్వదినం సందర్భంగా వ్రత విశిష్టత, పూజా విధానం, ఆచరించాల్సిన నియమాల గురించి తెలుసుకుందాం.
పాశాంకుశ ఏకాదశి రోజున శ్రీమహావిష్ణువును పద్మనాభ స్వామి రూపంలో ఆరాధించడం సంప్రదాయం. పాశం అంటే బంధనం, అంకుశం అంటే నియంత్రించే సాధనం. ఆధ్యాత్మిక భావనలో పాశం అనేది మనిషిని పాపాలు, మోహం, ప్రాపంచిక వ్యామోహాలకు బంధించే అంశాలకు ప్రతీకగా చెబుతారు. అంకుశం వాటిని నియంత్రించడానికి సంకేతంగా భావిస్తారు. ఈ రోజున విష్ణుమూర్తిని భక్తిశ్రద్ధలతో పూజిస్తే పాపాలు తొలగిపోయి కోటి జన్మల పుణ్యఫలం, మోక్షప్రాప్తి కలుగుతుందని భక్తుల విశ్వాసం.
ఈ రోజున ఉదయాన్నే నిద్రలేచి స్నానం చేసి పూజా మందిరాన్ని శుభ్రం చేసుకోవాలి. శ్రీమహావిష్ణువు, లక్ష్మీదేవి చిత్రపటాలను గంధం, కుంకుమతో అలంకరించి దీపారాధన చేయాలి. పసుపు రంగు పూలు, తులసి దళాలతో స్వామివారిని పూజించవచ్చు. అనంతరం విష్ణు సహస్రనామాలు లేదా శ్రీహరి నామాలను పఠించాలి. చక్రపొంగలి, పరమాన్నం, పండ్లు వంటి సాత్విక పదార్థాలను నైవేద్యంగా సమర్పించవచ్చు. ఏకాదశి రోజున భక్తులు తమ సంప్రదాయాన్ని అనుసరించి ఉపవాసం ఆచరిస్తారు. కొందరు నిరాహారంగా ఉంటే, మరికొందరు పండ్లు, పాలు తీసుకుంటారు. సాయంత్రం దీపారాధన చేసి సమీపంలోని విష్ణు ఆలయాన్ని సందర్శించడం శుభప్రదంగా భావిస్తారు. వీలుంటే భజనలు, విష్ణు నామస్మరణతో సమయం గడపవచ్చు.
పాశాంకుశ ఏకాదశి రోజున అన్నదానం, వస్త్రదానం, జలదానం చేయడం విశేషమైన పుణ్యకార్యాలుగా భావిస్తారు. అవసరంలో ఉన్నవారికి ఆహారం అందించడం, పేదలకు సహాయం చేయడం, గోసేవ చేయడం వంటి సేవా కార్యక్రమాలు ఆచరించవచ్చు. నిస్వార్థంగా చేసే దానధర్మాలు మనిషిలో దయ, కరుణ వంటి సద్గుణాలను పెంపొందిస్తాయని ఆధ్యాత్మిక బోధనలు సూచిస్తాయి.
ఏకాదశి మరుసటి రోజు వచ్చే ద్వాదశి తిథిలో ఉపవాసాన్ని విరమించడాన్ని పారణ అంటారు. ఉదయం పూజ పూర్తిచేసి, నైవేద్యం సమర్పించిన అనంతరం స్థానిక పంచాంగం సూచించిన పారణ సమయంలో ఉపవాసాన్ని విరమించాలి. పురాణ సంప్రదాయాల ప్రకారం పాశాంకుశ ఏకాదశి వ్రతం ఆచరించడం వల్ల పాపవిముక్తి, పితృదేవతలకు శాంతి, మోక్షప్రాప్తి కలుగుతాయని విశ్వసిస్తారు. కుటుంబంలో సుఖశాంతులు నెలకొంటాయని భక్తులు నమ్ముతారు.
(Disclaimer: ఈ కథనం హిందూ పురాణాలు, మతపరమైన విశ్వాసాల ఆధారంగా రూపొందించబడింది. పూజా విధానాలు ప్రాంతీయ సంప్రదాయాలను బట్టి మారవచ్చు. వ్యక్తిగత నిర్ణయాలు తీసుకునేముందు సంబంధిత నిపుణులను సంప్రదించడం మంచిది.)