
నిజానికి ఉపవాసం ఉండటం ఒక్కటే గ్యాస్ సమస్యకు కారణం కాదు. రోజువారీ ఆహారపు అలవాట్లు ఒక్కసారిగా మారడం, ఎక్కువసేపు ఏమీ తినకుండా ఉండి తర్వాత ఒకేసారి ఎక్కువగా తినడం, నూనెలో వేయించిన పదార్థాలను అధికంగా తీసుకోవడం, తగినంత నీరు తాగకపోవడం వంటి కారణాలు జీర్ణ అసౌకర్యానికి దారితీయవచ్చు. కొన్ని సులభమైన అలవాట్లను పాటించడం ద్వారా ఈ ఇబ్బందులను తగ్గించుకోవడానికి ప్రయత్నించవచ్చు.
1. ఒకేసారి ఎక్కువగా తినకండి
ఉపవాసం ఉన్నప్పుడు చాలా గంటల పాటు ఆహారం తీసుకోకుండా ఉండి, ఆకలి ఎక్కువైన తర్వాత ఒకేసారి భారీగా తినడం వల్ల కడుపు నిండినట్లు, ఉబ్బరంగా అనిపించవచ్చు. అందుకే మీ ఉపవాస నియమాలకు అనుగుణంగా తక్కువ పరిమాణాల్లో ఆహారం తీసుకోవడం మంచిది. రోజంతా ఆకలితో ఉండి రాత్రి ఎక్కువగా తినే అలవాటును తగ్గించండి. మీ శరీరానికి సరిపడే ఆహారాన్ని ఎంచుకుని, భోజన పరిమాణాన్ని నియంత్రించండి.
2. నూనెలో వేయించిన పదార్థాలను తగ్గించండి
నవరాత్రి ఉపవాస సమయంలో ఆలుగడ్డ పూరీలు, పకోడీలు, సగ్గుబియ్యం వడలు వంటి వేయించిన పదార్థాలను చాలామంది ఎక్కువగా తింటారు. అయితే వీటిలో కొవ్వు అధికంగా ఉండటం వల్ల కొందరిలో జీర్ణక్రియ నెమ్మదించి కడుపు నిండినట్లు అనిపించవచ్చు. వీలైనంత వరకు తక్కువ నూనెతో చేసిన వంటకాలను ఎంచుకోండి. ఉడికించిన పదార్థాలు, తేలికగా జీర్ణమయ్యే ఆహారాన్ని మీ ఉపవాస పద్ధతికి అనుగుణంగా తీసుకోవచ్చు.
3. నీరు తగినంత తాగడం మర్చిపోవద్దు
ఉపవాస సమయంలో ఆహారంతో పాటు నీటి తీసుకోవడం కూడా తగ్గిపోతుంది. దీనివల్ల డీహైడ్రేషన్, మలబద్ధకం వంటి సమస్యలు ఏర్పడి కడుపులో అసౌకర్యం పెరగవచ్చు. ఉపవాస నియమాలు అనుమతిస్తే రోజంతా కొద్దికొద్దిగా నీరు తాగండి. దాహం వేసే వరకు వేచి ఉండకుండా నీటిని క్రమం తప్పకుండా తీసుకోవడం మంచిది. అయితే వైద్యులు ద్రవాల పరిమాణాన్ని పరిమితం చేయాలని సూచించినవారు తమ వైద్యుల సలహాను పాటించాలి.
4. ఆహారాన్ని నెమ్మదిగా నమిలి తినండి
తొందరగా తినేటప్పుడు ఆహారంతో పాటు గాలి కూడా కడుపులోకి వెళ్లే అవకాశం ఉంటుంది. ఇది కొందరిలో తేన్పులు, ఉబ్బరం వంటి సమస్యలకు కారణం కావచ్చు. అందుకే ఆహారాన్ని నెమ్మదిగా, బాగా నమిలి తినండి. తినేటప్పుడు తొందరపడకుండా ప్రశాంతంగా ఉండండి. అలాగే సోడా, కార్బొనేటెడ్ పానీయాలు తీసుకోవడం తగ్గించండి. ఇవి కడుపులో గ్యాస్ పెరిగినట్లు అనిపించేలా చేయవచ్చు.
5. జీలకర్ర నీరు తాగవచ్చా?
జీలకర్రను భారతీయ వంటల్లో సాధారణంగా ఉపయోగిస్తారు. కొందరు జీలకర్ర వేసి మరిగించిన నీటిని కూడా తాగుతుంటారు. అయితే జీలకర్ర నీరు గ్యాస్ను ఖచ్చితంగా తగ్గిస్తుందని చెప్పడానికి తగిన శాస్త్రీయ ఆధారాలు పరిమితంగా ఉన్నాయి. మీకు అలర్జీ లేదా ఇతర వైద్యపరమైన పరిమితులు లేకపోతే, ఉపవాస నియమాలకు అనుగుణంగా సాధారణ పానీయంగా తీసుకోవచ్చు. ఇది వైద్య చికిత్సకు ప్రత్యామ్నాయం కాదు. ఏదైనా పానీయం తీసుకున్న తర్వాత అసౌకర్యం పెరిగితే దాన్ని ఆపేయండి.
6. భోజనం తర్వాత కొద్దిసేపు నడవండి
ఆహారం తీసుకున్న వెంటనే పడుకోవడం లేదా ఎక్కువసేపు ఒకేచోట కూర్చోవడం బదులుగా, మీ ఆరోగ్య పరిస్థితి అనుమతిస్తే 10–15 నిమిషాలు నెమ్మదిగా నడవండి. తేలికపాటి నడక జీర్ణక్రియకు తోడ్పడవచ్చు. అయితే కడుపు నొప్పి ఎక్కువగా ఉన్నప్పుడు లేదా బలహీనంగా అనిపిస్తున్నప్పుడు శరీరంపై ఒత్తిడి పెట్టకండి.
ఎప్పుడు వైద్యులను సంప్రదించాలి?
గ్యాస్ సమస్య అప్పుడప్పుడు రావడం సాధారణమే. కానీ కడుపు ఉబ్బరం పదేపదే వస్తున్నా, తగ్గకుండా కొనసాగుతున్నా, తీవ్రమైన కడుపునొప్పి, వాంతులు, మలంలో రక్తం లేదా అనుకోకుండా బరువు తగ్గడం వంటి లక్షణాలు కనిపించినా వైద్యులను సంప్రదించాలి. ఉపవాస సమయంలో తలతిరగడం, తీవ్రమైన బలహీనత లేదా డీహైడ్రేషన్ లక్షణాలు కనిపిస్తే కూడా నిర్లక్ష్యం చేయకండి.
మధుమేహం, మూత్రపిండాలు లేదా గుండె సంబంధిత సమస్యలు ఉన్నవారు, గర్భిణులు, క్రమం తప్పకుండా మందులు తీసుకునేవారు ఉపవాసం ఉండే ముందు వైద్యుల సలహా తీసుకోవడం మంచిది. భక్తితో ఉపవాసం పాటించడంతో పాటు ఆరోగ్యాన్ని కాపాడుకోవడం కూడా అంతే ముఖ్యం.
గమనిక: ఈ చిట్కాలు సాధారణ ఆరోగ్య సమాచారం కోసం మాత్రమే. గ్యాస్, కడుపు ఉబ్బరానికి కారణాలు వ్యక్తిని బట్టి మారవచ్చు. సమస్య తీవ్రంగా ఉన్నా, పదేపదే వస్తున్నా వైద్యుల సలహా తీసుకోండి.