
దేశంలో అత్యంత ప్రతిష్టాత్మకమైన ఉద్యోగాల్లో ఒకటైన సివిల్ సర్వీసెస్లో చేరాలని ఎంతోమంది యువత కలలు కంటుంటారు. ఇందుకోసం సంవత్సరాల తరబడి కష్టపడి చదువుతుంటారు. అయితే యూపీఎస్సీ (UPSC) పరీక్షలో కేవలం పుస్తకాల్లోని విషయాలు తెలుసుకోవడం మాత్రమే సరిపోదు. ముఖ్యంగా ఇంటర్వ్యూ దశలో అభ్యర్థి తెలివితేటలు, సమయస్ఫూర్తి, సమాజంపై అవగాహన, ప్రశ్నలను విశ్లేషించే సామర్థ్యాన్ని కూడా పరీక్షిస్తారు. కొన్నిసార్లు ఇంటర్వ్యూలో అడిగే చిన్న ప్రశ్నలు కూడా అభ్యర్థులను ఆలోచనలో పడేస్తుంటాయి. అలాంటి ఆసక్తికరమైన ప్రశ్నే ఇప్పుడు నెట్టింట చర్చనీయాంశంగా మారింది. ఓ యూపీఎస్సీ ఇంటర్వ్యూలో 33వ ర్యాంకు సాధించిన అభ్యర్థిని అడిగిన ప్రశ్న, దానికి అతను ఇచ్చిన సమాధానం ఆసక్తిని కలిగిస్తోంది. ముఖ్యంగా సాధారణంగా కనిపించే ప్రశ్నకు భిన్నమైన కోణంలో సమాధానం ఇవ్వడం అందరి దృష్టిని ఆకర్షిస్తోంది.
ఇంటర్వ్యూ బోర్డు అభ్యర్థిని ఒక సాధారణ భౌగోళిక ప్రశ్న అడిగింది.
ఈ సమాధానం వినగానే ప్రశ్నలోని అసలు ఉద్దేశం ఏమిటి? అభ్యర్థి ఎందుకు ఇలా సమాధానం ఇచ్చాడు? అనే సందేహాలు కలుగుతాయి. సాధారణంగా బంగాళాఖాతం గురించి అడిగితే ఆంధ్రప్రదేశ్, ఒడిశా, పశ్చిమ బెంగాల్, తమిళనాడు రాష్ట్రాల పేర్లు గుర్తుకు వస్తాయి. ఎందుకంటే ఈ రాష్ట్రాలకు బంగాళాఖాతం వెంబడి సుదీర్ఘ తీరప్రాంతం ఉంది. కానీ బంగాళాఖాతం అనేది ఒక రాష్ట్రం కాదు. అది నీటితో నిండిన సముద్ర భౌగోళిక ప్రాంతం. ఈ కోణంలో చూస్తే అభ్యర్థి చెప్పిన ‘లిక్విడ్’ అనే సమాధానం ప్రశ్నలోని భౌగోళిక అంశాన్ని కాకుండా, బంగాళాఖాతం భౌతిక స్వభావాన్ని సూచిస్తోంది.
బంగాళాఖాతం (Bay of Bengal) ప్రపంచంలోనే అతిపెద్ద అఖాతం (Bay). ఇది హిందూ మహాసముద్రం ఈశాన్య భాగంలో ఉంది. భారతదేశానికి తూర్పు వైపున విస్తరించి ఉన్న ఈ సముద్ర ప్రాంతం అనేక దేశాలు, రాష్ట్రాల తీర ప్రాంతాలను కలుపుతుంది.
బంగాళాఖాతం ఉత్తరాన గంగా-బ్రహ్మపుత్ర నదుల డెల్టా ప్రాంతం, పశ్చిమాన భారతదేశ తూర్పు తీరం, తూర్పున మయన్మార్ మరియు అండమాన్-నికోబార్ దీవుల ప్రాంతాలతో సరిహద్దులు పంచుకుంటుంది. అందువల్ల బంగాళాఖాతం ఏ ఒక్క రాష్ట్రంలోనూ లేదు. ఇది అనేక దేశాలు, ప్రాంతాల తీరాలకు ఆనుకుని ఉన్న హిందూ మహాసముద్రంలోని ఒక భాగం.
భారతదేశ ఆర్థిక, పర్యావరణ, వాతావరణ వ్యవస్థల్లో బంగాళాఖాతం కీలక పాత్ర పోషిస్తుంది.
యూపీఎస్సీ సివిల్ సర్వీసెస్ పర్సనాలిటీ టెస్ట్లో అభ్యర్థుల నుంచి కేవలం సమాచారాన్ని గుర్తుపెట్టుకుని చెప్పాలని మాత్రమే ఆశించరు. ఒక ప్రశ్నను ఎంత లోతుగా అర్థం చేసుకుంటారు? అందులో ఉన్న తప్పు ఊహలను గుర్తించగలరా? తెలియని విషయాన్ని నిజాయితీగా అంగీకరిస్తారా? ఒత్తిడిలోనూ సమతుల్యంగా స్పందిస్తారా? అనే అంశాలను కూడా పరిశీలిస్తారు. ఉదాహరణకు.. ‘బంగాళాఖాతం ఏ రాష్ట్రంలో ఉంది?’ అనే ప్రశ్నలోనే ఒక చిన్న భౌగోళిక అపార్థం ఉంది. బంగాళాఖాతం ఒక రాష్ట్రం కాదు. అది సముద్రంలోని ఒక అఖాతం. కాబట్టి అభ్యర్థి ప్రశ్నలోని తప్పు ఊహను గుర్తించి, సరైన భౌగోళిక వివరణ ఇవ్వడం ఉత్తమమైన విధానం. ఇంటర్వ్యూలో ఇలాంటి ప్రశ్న ఎదురైతే తొందరపడి సమాధానం చెప్పకుండా ప్రశ్నను పూర్తిగా అర్థం చేసుకోవాలి.
ఉదాహరణకు, ‘బంగాళాఖాతం ఏ రాష్ట్రంలో ఉంది?’ అని అడిగితే ఇలా సమాధానం చెప్పవచ్చు.. ‘సర్, బంగాళాఖాతం ఏ ఒక్క రాష్ట్రంలోనూ లేదు. ఇది హిందూ మహాసముద్రంలోని ఒక అఖాతం (Bay). భారతదేశంలోని పశ్చిమ బెంగాల్, ఒడిశా, ఆంధ్రప్రదేశ్, తమిళనాడు రాష్ట్రాల తీరాలకు ఆనుకుని ఉంది.’ అందులోని నీరు ద్రవ స్థితిలో (Liquid State) ఉంటుంది. అందుకే ప్రశ్నలోని State అనే పదానికి రెండు అర్థాలు వచ్చేలా ఈ సమాధానం ఇచ్చారు. state అంటే రాష్ట్రం అని ఒక అర్ధం ఉండగా.. స్థితి అని మరో అర్ధం కూడా ఇంగ్లిష్ లో ఉంది. ఇది పదాల అర్థాలతో ఆడుకునే తెలివైన ట్రిక్ ప్రశ్న. ఇలాంటి సమాధానం ద్వారా అభ్యర్థి తన భౌగోళిక పరిజ్ఞానాన్ని, ప్రశ్నను విశ్లేషించే సామర్థ్యాన్ని స్పష్టంగా తెలియజేస్తుంది. UPSC ఇంటర్వ్యూలో విజయం సాధించాలంటే పుస్తక జ్ఞానంతో పాటు ప్రశ్నను అర్థం చేసుకునే తెలివి, సమయస్ఫూర్తి, స్పష్టమైన సమాధానం చెప్పే నైపుణ్యం కూడా ఎంతో అవసరం. కొన్నిసార్లు చిన్న ప్రశ్నే అభ్యర్థి ఆలోచనా విధానాన్ని బయటపెడుతుంది.